Milyonlarca memur, emekli işçiyi çok yakından ilgilendiriyor. Herkes çok merak ediyordu. O sigortalar iptal ediliyor. Emeklilik için 1261 gün neden çok önemli? Engelli emeklilik şartları nelerdir? Dul-yetim aylığı nasıl alınır? Gibi çok sayıda soruya İş ve Sosyal Güvenlik Uzmanı Yazarımız Mert Nayır yanıt verdi...
İşçi, memur, dul, yetim, emekli bu sorulara yanıt arıyor, uzmanasor@gazetevatan.com adresine sorularınızı yollayın uzmanlarımız yanıtlasın. İşte o sorular ve yanıtları…
Selam ben kadir 42 yaşındayım kamu kurumunda çalışıyorum 4500 günüm primin var 2002 SGK girişliyim son bir yılda kronik diyabet hastasıyım ben malulen emekli olabilir miyim? Teşekkürler Kadir Ş.
Merhaba Kadir bey, kamu görevlilerinin de maluliyet işlemleri 5510 sayılı kanunun 25. Maddesine göre yapılmaktadır. Maluliyetinize ilişkin öncelikle heyet hastanesinden çalışma gücünüzün en az %60’ını kaybettiğinize dair rapor almanız gerekmektedir. Rapor aldıktan sonra aranan diğer şartlar ise en az 10 yıl sigortalılık süresi ve 1800 prim günüdür. Siz bu şartları zaten yerine getirmişsiniz, rapor almanız durumunda malulen emekliliğinizi talep edebilirsiniz.
Merhaba eşim 10.11.1975 doğumlu 1993’te 1.5 aylık vekil öğretmenlik yaptı şu an 4 yıldır sigortalı. 98, 2000 ve 2010 doğumlu 3 çocuğumuz var acaba hangi şartlarda emekliliğe tabi olur yani kaç yaşında ve doğum borçlanması yapabilir mi prim kaç güne tamamlanması gerekir teşekkürler. Adem Sarıkaya
Merhaba Adem bey, eşiniz sigortalılık başlangıç tarihine istinaden 50 yaş 5675 prim günü şartlarına tabidir. (sigorta başlangıcı 23.05.1993’ten önce ise 49 yaş 5600 prim günü) Eşiniz, belirtmiş olduğunuz doğumlardan sonra sigortalı çalışma yapmadıysa 3 çocuk için de borçlanma yapabilir. Borçlanma sonrası 2160 prim günü kazanmış olacak. 4 Yıllık sigortası ve 1,5 aylık vekil öğretmenlik süresiyle birlikte toplam 3645 gün yapmaktadır. Eşiniz ya yukarıdaki prim gününü tamamlayana kadar çalışacak yada 58 yaş şartını bekleyerek 3600 prim günüyle ileri yaştan emekliliğe müracaat edecek. 3 Çocuk için borçlanma bedeli 2020 yılı için en düşük 67.802,40 TL’dir.
İyi günler;17.12.1970 doğumlu;14.06.1995 memuriyete başlayan uzman hekimim;25.08.2020 de istifa ettim; isteğe bağlı prim ödeyerek; emekli maaşı ve ikramiyede avantajım ne olur danışmak istedim. Teşekkür ederim Dilara.S
Merhaba Dilara hanım, isteğe bağlı prim ödemesi Bağkur kapsamında değerlendirilmektedir. Eğer 1261 günden fazla isteğe bağlı ödeme yaparsanız (3,5 yıl + 1 gün) tüm hizmetleriniz Bağkur’a aktarılır ve Bağkur statüsünde emekli edilirsiniz. Ancak bu kadar ödeme yapmayıp, bir iki yıl yapacaksanız yine kamuda bildirilen tutarın aşağısında bir tutar bildirmemeniz gerekir. İstifa ettiğiniz kurumun altında prim ödemesi yaparsanız bağlanacak aylığınızı düşürmüş olursunuz. (Yüksek tutarlarda bildirebilirsiniz.) Ayrıca isteğe bağlı ödeme yapmanızın ikramiyenize hiçbir artısı ya da eksisi de olmayacaktır. Bu süreler ikramiye ödemelerinde dikkate alınmaz.
Merhaba 24 yıldır epilepsi hastasıyım 4040 ödenmiş SGK prim günüm var heyete girip %40 rapor aldım raporum bakanlığa gönderildi cevabı 1 yıl bekledim ve sonuç bugün bakanlıktan geldi dereceyi geçememişim bunu neye göre belirliyorlar maaş bağlanması için ne yapmam gerekiyor anaokulu öğretmeniyim hastalığım ilerlediği için çalışamıyorum nereye itiraz etmem gerekiyorNazan Ay
Merhaba Nazan hanım, %40 raporu olan kişilerin engelli yada malulen emeklilik değerlendirmesi sigortalılık başlangıcına göre yapılmaktadır. 07.08.2003 ile 2008 tarihi arasında ilk defa sigortalı olan %40 raporlu engelli kişilerde 20 yıl sigortalılık süresi ve 4400 prim günü şartı aranmaktadır. 07.08.2000 ile 06.08.2003 tarihleri arasında ilk defa sigortalı olan kişilerden ise 19 yıl sigortalılık süresi ve 4240 prim günü şartı aranmaktadır. Sizin sigortalılık başlangıcınız 1997 öncesi ise kuruma tekrardan değerlendirilmesiyle ilgili itirazda bulunabilirsiniz. Sigortalılık başlangıcınız yukarıda belirtmiş olduğumuz tarihler arasında ise herhangi bir yanlış yapılmış gibi görünmüyor maalesef.
Merhaba öncelikle 01.12.1989 SGK işe giriş tarihim 785 gün ev hanımlığı sigortası ödedim su an mayıs 2020 tarihinde iş başlangıcım ekim ayındayız sigortalı işçi olarak çalışmaktayım 2 çocuk annesiyim 2000 ve 2013 yıllarında doğum borçlanması yapsam kredi çekerek ama maaşım ne kadar olur bilemediğim için cesaret edemiyorum birde emekli başvurusu yapmak için çalıştığım yere göre mi başvuruda bulunacağım oturduğum yere göre mi yani 3030 gün SGK 785 gün ev hanımlığı ödedim ve 176 gündür SGK’lı olarak çalışıyorum biliyorum uzun oldu yazım ama borçlanma için kredi çeksem 46 000 lira tutuyor aylık 1640 lirayla veriyor bankalar 3 yıl için acaba bu şartlarla kredi çekersem bağlanacak aylığım bankanın taksitlerini öder mi çok uzun oldu kusura bakmayın cevabınız için şimdiden teşekkür ederim bana nasıl bir yol izlemem konusunda yardımcı olursanız çok sevineceğim, sağlıklı günler diliyorum…
Merhaba, en düşük emekli aylığı 2020 yılı itibariyle 1500 TL’ye çıkarılmıştır. Hesaplamalarınızı 1500 TL üzerinden gerçekleştirebilirsiniz. Emeklilik müracaatınızı ise son çalıştığınız Sosyal Güvenlik Kurumuna yapacaksınız. Tüm belgeleriniz son çalıştığınız işletmenin bağlı bulunduğu Sosyal Güvenlik Merkezinde toplanmaktadır. Yaşınızı belirtmemişsiniz ancak 50’nin üzerinde olduğu kesin gibi. 3600 Prim günüyle yaşlılık aylığına zaten 58 yaşınızda hak kazanacaksınız. Yaşınızın dolmasına daha varsa bu süreleri 4/A’lı çalışmanızı geri kalan günlerinizi hesaplayarak borçlanmanızı önerebiliriz. Daha az maliyetli olacaktır. Ancak yaşınız 58 ve üzeriyse borçlanma sizin için daha avantajlıdır.
İyi çalışmalar Benim 3332 pirim gün sayım var 4/A olarak. Ayrıca 4/C olarak 3060 günüm var son olarak 4/C Li olarak ayrıldım işten. Ben hangisinden emekli olabilirim?
Aydın KadiroğluMerhaba, emeklilik koşulları son 7 yıldaki hizmetlerinizin 1261 gününe göre hesaplanmaktadır. Sizin son bildirilen 7 yıldaki hizmetinizin 1261 günden fazlası 4/c olduğundan bu statüde emekli olacaksınız. Ancak 4/c emeklilik şartlarından olan 25 yıllık hizmet sürenizi tamamlamamışsınız. Bu nedenle 61 yaşında 5400 prim günü şartıyla ileri yaştan emekliliğe müracaat edebilirsiniz. Statünüzü değiştirip 4/a’lı olmak isterseniz bu yönde 1261 gün hizmet bildirmeniz gerekecektir.
Ben 2003 yılının 8 ayında sigortalı olarak işe başladım 3920 gün sigortam var 2007 yılında hastalandım yüzde 59 oranında sürekli engelli raporum var şeker tansiyon kalp hastasıyım uyku apnesi içinde cihazla uyuyorum sağ bacakta yürüme kaybı var o yüzden çalışamıyorum çalıştığım dönemlerde raporlu günlerim olduğundan sigorta günüm daha az görünüyor ne zaman emekli olurum?
Merhaba, sigortalılık başlangıcınıza istinaden 16 yıl sigortalılık süresi ve 4320 prim günüyle malulen, 20 yıl sigortalılık süresi ve 4400 prim günüyle de engelli emekliliğine müracaat edebilirsiniz. %60 oranında rapor alabilirseniz malulen hiç beklemeden de emekli olabilirsiniz, bunun için çalışırken Sosyal Güvenlik Kurumuna müracaatta bulunmanız gerekmektedir.
Eşim engelli iki çocuğum var eşime bir şey olsa ben emekli olabilir miyim? Hacer K.
Merhaba Hacer hanım, eşinizin vefat etmesi durumunda siz emekli olamazsınız. Ancak eşinizin 5 yıl sigortalılık süresi ve 900 prim günü mevcutsa tarafınıza talepte bulunmanız halinde halk arasında dul aylığı olarak geçen ölüm geliri bağlanır.
Merhaba benim annem SSK 2000 de emekli babam da Bağkur 2000 de emekli oldu ikisi de vefat etti ben yetim olarak her ikisinin maaşını alabiliyor muyum? Sever.K
Merhaba, belirtmiş olduğunuz şartlarda 01.10.2008 yılı öncesinde anne babası vefat eden kişiler her iki aylığı da alabilmekteydi. Ancak SGK 2018/9 sayılı Genelge ile bu durumu kaldırdı. Kurum yayınlamış olduğu Genelgede ’05.12.2017 tarihinden itibaren müracaat eden kişilere sadece tercih ettiği aylık ödenecektir’ dedi. Bu nedenle, 05.12.2017 tarihinden önce müracaat etmiş olsaydınız her iki aylığı da almanız mümkündü, mevcut durumda müracaat ederseniz sadece tarafınıza tercih ettiğiniz aylık bağlanır.
Merhaba ben Faruk, 03.10.2006 tarihinde Aile şirketi çalışmaları fiili olmadığı tespit edilmiş ve ödenen primleri iptal edilmiş görünüyor. Bu sigortalı için prim günleri geri dönüşü olur mu? Borçlanabilir miyim ya da dava etsem ne gibi sonucu olur?
Merhaba, SGK tarafından sahte sigortalılık yönünde denetimler son 10 yılda arttırılmıştır. Özellikle de belirtmiş olduğunuz aile şirketlerinde çalışmadığı halde çalışıyor şeklinde gösterilen sigortalıların hizmetleri iptal edilmektedir. Bu kişilerden kurum ayrıca belirtilen dönemlere ilişkin sağlık harcamalarını da yasal faiziyle birlikte geri istemektedir. Belirtilen durumun haksız kazanç elde edildiğinden kurtarılabilir bir yanı bulunmamaktadır. Ancak kişi gerçekten belirtilen dönemlerde çalışarak hizmet vermişse ilgili dönemlere ilişkin maaş bordroları, çalışılan dönemlere ilişkin kanıtlayıcı belge ve aynı dönemde beraber çalıştığı şahitlerle birlikte yargı yoluna gidebilir. Sahte sigortalı olunan dönemlere ilişkin borçlanma işlemi yapılmamaktadır
