Emekli, işçi, EYT’li milyonlar çok merak ediyordu. Tek tek açıklandı. İş yerinde 1 yılı tamamlamadığınız için kıdem tazminatı hakkınız bulunmuyor ancak ihbar tazminatı alabilirsiniz. Borçları miktarına bakılmaksızın teminat ve peşinatsız yapılandırıyor. 30 Eylül 2021 tarihine kadar ilgili SGK merkezine müracaat ederek bu fırsatı değerlendirebilirsiniz. Ev kadınlığı sürelerinin borçlanılması hakkı sadece yurtdışında yaşayan Türk vatandaşlarını kapsamaktadır. Türkiye’de yaşayan ev hanımlarına böyle bir imkân tanınmamaktadır. Memurum ne zaman emekli olurum, engelliler nasıl emekli olur? Gibi çok sayıda soruya İş ve Sosyal Güvenlik Uzmanı Yazarımız Mert Nayır yanıt verdi...
İşçi, memur, dul, yetim, emekli, emekli, bu sorulara yanıt arıyor, uzmanasor@gazetevatan.com adresine sorularınızı yollayın uzmanlarımız yanıtlasın. İşte o sorular ve yanıtları…
26.12.2020 tarihinde a şirketinde ise başladım şirket hem belirli hem de belirsiz sözleşme imzalattı 11.ayımda çıkış veriyor tazminat alabilir miyim?Merhaba, hem belirli hem belirsiz süreli sözleşme imzalatmak mevzuata uygun bir durum değildir. 1 yılı tamamlamadığınız için kıdem tazminatı hakkınız bulunmamaktadır ancak ihbar tazminatı tarafınıza ödenmek zorundadır.
Selamlar, ben 1997 yılında çıraklık eğitime başladım. Bu girişimin ben emekli olurken faydası olacak mi?
Merhaba, staj ya da çıraklık olarak yapılan sigortalar ‘Kısa Vadeli Sigorta Primi Kolları’ şeklinde ödendiğinden emekliliğinize herhangi bir fayda sağlamamaktadır. (Sadece çıraklık süresince sağlık hizmetlerinden faydalanmanız için yapılan sigortadır.)
Merhaba, GSS borcum var ödeyemiyorum. Yapılandırma var ancak yapılandırmaya müracaat etsem de ödeyemem. Bununla ilgili tarafıma bir haciz veya icra işlemi uygulanır mı?
Merhaba, kurum her türlü alacağına icra ve haciz işlemi uygulayabilir. Ancak son dönemlerde yaşanan felaketler neticesinde ülke genelinin kamu kurum ve kuruluşlarına olan borçları artmış durumdadır. Genellikle daha büyük ölçekli borçlar takibe konu olmaktadır. Ben henüz GSS borçlusu birine haciz ya da icra işlemi uygulandığını görmedim, kaldı ki her yıl Cumhurbaşkanı bu borçluların sağlıktan faydalanabilmesi adına karar yayımlamaktadır.
Merhaba, toplam 105 Bin lira kadar SGK borcum var. Yapılandıracağım ancak teminat talep edilmektedir. Borcumu yapılandıracak kadar teminatım olsa zaten borcumu öderim, bunun başka bir yolu var mıdır?
Merhaba, 50 bin lira üzeri borçların yapılandırması için kurum borcu yarısı kadar teminat ve borcun %10’u kadar peşinat talep etmektedir. Ancak 7326 sayılı kanun kapsamında borçlarınızı miktarına bakılmaksızın teminat ve peşinatsız yapılandırabiliyorsunuz. 30 Eylül 2021 tarihine kadar ilgili SGK merkezine müracaat ederek bu fırsatı değerlendirebilirsiniz.
Merhaba, ben üniversiteden bu yıl mezun oldum. Haliyle hala iş aramaktayım, ancak adıma GSS borcu çıktığını görüyorum. Kuruma gittim öğrenci belgesi istedi, mezun olduğumdan belge de alamadım. 25 Yaşımı bu yıl doldurduğum için GSS aktivasyonum yapılmış, bu borcu ben işsizken nasıl ödeyeceğim? Mantıklı bir açıklaması var mıdır?
Merhaba, GSS prim borcundan kurtulmanızın birkaç yolu mevcuttur. Öncelikle gelir tespitine müracaat edebilirsiniz. Burada hanenize giren gelirler hanenizde yaşayan kişilere bölünür ve çıkan sonuç asgari ücretin 3’te birinden (1.192,50 TL) düşük çıkarsa GSS primlerinizi devlet öder. Diğer bir durum ise İŞKUR’a gidip yeni mezun olduğunuzu belirtir ve işsiz olarak kaydınızı açtırırsanız 2 yıl daha GSS primi ödemezsiniz.
Merhaba, 01.06.1987 girişliyim. 6144 gün SSK’dan günüm var. 28.01.1972 doğumluyum. Fakat kendime ait işyerim olduğundan Bağ kur girişim bulunmakta. Bağ-Kur’a bugüne kadar hiç ödeme yapmadım. Yapılandırma zamanları borç sildiriyorum. Bağ-Kur’dan emekli olmak istemiyorum. SSK’dan emekli olabilir miyim? Teşekkür ederim.
Merhaba, Bağkur primlerinizi ödememeye devam edin. Emeklilik için istenilen prim gününü tamamlamışsınız zaten. Emeklilik için yaşınızı doldurduğunuzda mevcutta görünen Bağkur primlerinizi ödersiniz ve emeklilik müracaatınızı gerçekleştirirsiniz. Son 1261 gününüzü Bağkur’dan ödemediğiniz sürece statünüz 4/b’ye geçmeyecektir. Yaşınızı tamamlamanıza da bir yıl kalmış, bir yılı komple 4/b’den ödeseniz bile 1261 günü doldurmayacağından Bağkur’lu sayılmazsınız.
Merhaba, benim ablam Almanya’da ev hanımıydı. Türkiye’ye döndü ve borçlanma yaparak emekli oldu. Almanya’da çalışmadı, Türkiye’de de çalışması yoktu. Yani sadece ev hanımıydı ve yurtdışında yaşadığı günleri borçlanabildi. Peki ben SGK’ya gitsem 20 yıldır ev hanımıyım desem borçlanabilir miyim?
Merhaba, ev hanımlığı sürelerinin borçlanılması hakkı sadece yurtdışında yaşayan Türk vatandaşlarını kapsamaktadır. Türkiye’de yaşayan ev hanımlarına böyle bir imkan tanınmamaktadır.
Sayın uzman, bunu sadece bir görüş olarak sormak istiyorum. EYT sizce çıkar mı?
Merhaba, Emeklilikte Yaşa Takılanlar için bir kanun düzenlemesi mevcut şartlarda çıkarılamaz. Çünkü yaş şartları, Avrupa Birliğine uyum süreci için getirilmiş bir durumdur. Avrupa bize diyor ki; seni AB kapsamına almam için 45-50-55 yaşında insanları emekli etmeyeceksin. Buna istinaden yaş şartları AB politikasına uyumlu hale getirilmiştir. Siyasiler ‘Bizim AB’ye girme gibi bir niyetimiz yok, politikalarını uygulamaktan vaz geçiyoruz ve EYT’yi yürürlüğe koyuyoruz’ derlerse hem yasa çıkmış olur hem de ülkemiz 1990 yılına geri dönüş olur. Çünkü bizim ülkemizde zaten çok fazla emekli var, EYT yasasının çıkması demek bir bu kadar daha emekliye bakılacak demek.
Merhaba, ben babamdan dolayı yetim aylığı müracaatında bulundum. 3 Yıl kurum bana aylık ödedi ve geçen ay yersiz ödedik diye kesti. Ve bana ödenen parayı geri istiyor, bana aylığı yanlış bağlayan kurum cezasını neden ben ödüyorum? Buna itiraz edemez miyim?
Merhaba, yersiz ödenen aylıklarla ilgili ne yazık ki itiraz durumu söz konusu değildir. Sosyal Güvenlik Kurumunun yersiz olarak bağladığı aylıklar bazı davalara bile konu olmuş hatta kişiler Anayasa Mahkemesine kadar götürmüştür süreci. Ancak hiçbir dava aylık alanlar aleyhinde sonuçlanmamıştır. AYM gelen davaları sebepsiz zenginleşmeye yol açacağı ve sosyal adaletle bağdaşmayacağını gerekçe göstererek geri çevirmiştir. Tabi burada faizle ilgili kararlara da açıklık getirilmiştir. Kurum hatasından kaynaklı olduğundan faiz uygulanmayacaktır. Ayrıca mevcutta bulunan 7326 sayılı kanun kapsamında ilgili borcu yapılandırmaya sokarak taksitler halinde de ödeyebilirsiniz.
Sayın Mert Bey, benim emekliliğime tam 350 gün kala işyerim beni pandemi dolayısıyla ücretsiz izne çıkardı. Sonrasında ise KÇÖ’de gösterdi, tabi benim bu sürelerde primlerim ödenmedi. Ben bu süreleri borçlanarak ödeyebilir miyim? Tavsiyeniz nedir? Teşekkürler.
Merhaba, KÇÖ ve ücretsiz izin sürelerinin borçlanılmasına ilişkin bir kanun çalışması ne yazık ki bulunmamaktadır. Bazı kesimler konuyu meclise taşımış ancak henüz bir netice alamamıştır. Bu konuda bir kanun çalışmasını da beklemek sizin adınıza zaman kaybı olur ki zaten bu durumu yaşamışsınız. Öncelikle askerlik borçlanmasını düşünebilirsiniz. Böyle bir imkanınız yoksa ve mevcut durumda işsizseniz isteğe bağlı ödeme yapabilir, primlerinizi kendiniz ödeyebilirsiniz. Gününüz dolduğunda da isteğe bağlı sigortalılığınızı durdurur emeklilik müracaatında bulunabilirsiniz.