Sosyal konut seferberliğinde yeni detaylar belli oldu!

TOKİ eliyle konut sahibi olmayanlar için barınma ihtiyacının karşılanması amacıyla seferberlik başlatılıyor. Buna göre sosyal konut projeleri hayata geçirilecek. Bu kapsamda ilk adım da atılmış oldu.

Cumhurbaşkanı Erdoğan ve hükümet cephesinden sosyal konut kampanyasının başlatılacağı yakın süreçte duyurulmuştu. Hatta Cumhurbaşkanı Erdoğan “Yaz aylarından itibaren ülkemizde bir sosyal konut seferberliği başlatmayı planlıyoruz” demişti. Bu kapsamda 1+1 daha düşük metrekareli konutların üretilebileceğinin sinyalini vermişti.

Sosyal konut seferberliği kapsamında üretilecek konutlar nasıl olacak? İnşaatlar ne zaman başlar? Konuyla ilgili tüm merak edilenleri milliyet.com.tr’ye değerlendiren Gayrimenkul Uzmanı Mustafa Hakan Özelmacıklı şu ifadeleri kullandı: “Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından Türkiye’deki konut ihtiyacını karşılamak ve dar gelirli vatandaşların konut sahibi olmasını kolaylaştırmak adına bir konut seferberliği başlatıldı diyebiliriz.

Daha öncesinde Bakanlığın yaptığı bir açıklama vardı ve 2025 yılı sonuna kadar 81 ilde yeni bir sosyal konut kampanyası planlanıyordu. Bu planlama çerçevesinde ihtiyaç olan il ve ilçelerin belirlenmesi açısından şu anda 81 ilin valiliklerine gönderilen genelge ile sosyal konut yapılabilecek arazilerin belirlenmesi konusunda çalışma istendi diyebiliriz.

Burada öncelikli olarak maliyet açısından da mümkün olduğu kadar rakamların aşağıda tutulabilmesi için Hazine ve belediye mülkiyetinde bulunan taşınmazlara ağırlık verilecek. Öncelikle bunların tespit edilmesi isteniyor. Tespit sırasında bazı önemli hususlar var. Özellikle de arazi seçiminde sadece büyüklük baz alınmayacak, arazinin eğimi, yerleşime uygunluğu, deprem açısından güvenilir bir noktada olması, topografik yapısı gibi teknik detaylar da dikkatle incelenecek. Bununla ilgili hazır imar planları varsa halihazırda teknik haritalar varsa bunlar da isteniyor olacak. Bu araziler belirlenirken, bölgedeki altyapının, ulaşım olanaklarının kullanışlı olması arzu ediliyor. Tarım, orman arazileri ve sit alanı gibi kısıtlamaların içermemesi beklentiler arasında.

Burada nüfusa göre bir planlama yapılıyor. Nüfusu 10 bin ve altı olan yerleşim yerleri için en az 100 konut, nüfusu 10 binden fazla olan ilçeler için ise en az 500 konut yapımı planlanıyor.

Sadece bu sayılar çerçevesinde bahsedersek minimum 100 bin, yaklaşık 200 bin civarında bir konut üretimini bekliyoruz. 2028 Stratejik Eylem Planı’nda da Türkiye’de aslında TOKİ aracılığıyla 500 bin konutun yapılmasıyla ilgili bir hedef var. Özellikle deprem bölgesinde teslim edilecek yaklaşık 453 bin bağımsız bölümün yanı sıra daha önce ihalesi yapılan 250 bin konutun da sürece dahil edilecek olması konut arzında devlet tarafından önemli bir desteğin verilmeye çalışıldığını gösteriyor.

Aslında demografik yapı açısından durum çok farklı. Ülkemizde hanehalkı büyüklükleri güç geçtikçe azalıyor. Ortalama hanehalkı büyüklükleri 3’e kadar düştü. Doğu ve Güneydoğu Anadolu’da bu ihtiyaçlar farklı iken Batı illerimizde ihtiyaçlar daha farklı. Her durumda üretim maliyeti açısından 1+1’ler daha makul gözükse de evli bir çift için sağlıklı bir yaşam alanı aslında 2+1 çerçevesinde kurulabilir. Ben ağırlıklı konut üretiminin 2+1 üzerinde yoğunlaşacağını değerlendiriyorum.

Planlamanın bu yıl yapılacağını ancak inşaatların bu yıl başlayabileceğini düşünmüyorum. Haziran ayına kadar 250 bin konutun ihalesi devam ediyor. Öncelikle bu konutların teslim edilmesi ve deprem bölgesindeki yoğunluğun atlatılması gerekiyor. Bu yeni konut seferberliği ile ilgili tahminim 2024’ün üçüncü çeyreği itibarıyla başvuruların alınacak olması ve bu çerçevede de üretimlerin belki de 2026 sonuna doğru başlayacak olması diyebiliriz. Kampanyanın bu yıl üçüncü çeyrekte yani eylül ve ekim ayında duyurulacağını değerlendiriyorum.

Hiç konutu olmayan, belli bir süre orada ikamet eden, enflasyon oranında ödeme alternatiflerinin geliştirildiği ve özellikle aile olgusu çerçevesinde ve genç hanehalkına öncelik verilecek bazı başlıklar olacaktır diyebiliriz. Belli bir hanehalkı gelirinin gözetileceğini değerlendirebiliriz.”