Son zamanlarda en çok konuşulan sektörlerden bir tanesi olan otomotiv sektöründe arz talep ve fiyat dengesini bozulduğu yönündeki eleştiriler üzerine Ticaret Bakanlığı harekete geçti.

Bu kapsamda Ticaret Bakanı Bolat, göreve geldikten sonra ilk sektör toplantısını otomotiv sektörünün temsilcileriyle yapacak.

Sabah'ta yer alan habere göre; yetkili bayilerin, distribütörlerin, ikinci el kara taşıtı ticareti yapan temsilcilerin de bulunduğu toplantıda, otomotiv sektörü tamamen mercek altına alınacak, sektör bütün paydaşlarıyla birlikte masaya yatırılmış olacak.

Öte yandan otomobil satışlarına yönelik denetimler de bir yandan devam ediyor. Denetimler 3 başlıkta gerçekleştiriliyor.Bu başlıklardan 6 ay 6 bin kilometrelik satış kısıtlaması kapsamında geçtiğimiz günlerde açıklanan verilere göre 35 milyon 110 bin lira idari para cezası uygulandı.

Stokçuluk yapan satıcılara da en üst sınırdan cezalar verilmeye devam ediliyor. Bu kapsamda Haksız Fiyat Denetleme Kurulu, stokçuluk yapan yetkili bayilere 8 milyon 292 bin lira idari para cezası verdi.

Sıfır otomobil satışlarında en önemli hususlardan biri de aksesuar zorunluluğu. Bazı bayilerin araç satışlarında aksesuarı zorunlu tutarak bu aksesuar için uygulanan fahiş fiyata karşı da denetimler gerçekleştirildi. Bu kapsamda, ilgili bayilere 17 milyon 834 bin lira ceza kesilmiş oldu.

Öte yandan araba fiyatları ile ilgili dikkat çeken bir uyarı geldi. Yaz dönemi ve Kurban Bayramı öncesi araç fiyatlarında son durum hakkında bilgi veren İstanbul Motorlu Araç Satıcıları Derneği (İMAS) Başkanı Hayrettin Ertemel, araba alacaklara kritik uyarılarda bulundu.

Çip krizi sebebiyle yükselen araba fiyatları talep artışının da eklenmesiyle birlikte uçuşa geçti. Sıfır arabada yaşanan tedarik sıkıntısı ikinci el araba fiyatlarını da arttırdı. Pandeminin patlak vermesiyle de beraber araba fiyatları cep yakacak seviyeye geldi.

Bu sebepler nedeniyle otomobil piyasasının son yıllarda fiyatlar bazında hızla yükselmesi, diğer birikim değerlendirilecek alanlara göre daha kısa sürede ve daha fazla yukarı yönlü fiyatlaması gibi sebeplerle otomobil, son yılların en cazip yatırım aracı haline geldi.

Bulunduğumuz 2023 yılında seçim sonrası fiyatların artacağına dair genel kanaat sebebiyle var olan talep oldukça yükseldi ve hatta Ocak-Mayıs döneminde bazı aylarda satış adedi bazında yeni rekorlar kırıldı.

Ayrıca araba almak isteyenler de ise fiyatlarda herhangi bir gevşeme olup olmayacağı merak konusu oldu. İstanbul Motorlu Araç Satıcıları Derneği (İMAS) Başkanı Hayrettin Ertemel, araba piyasasıyla ilgili açıklamalarda bulunarak araba almak isteyen vatandaşlara uyarılarda bulundu.

Araba fiyatlarında önümüzdeki süreçte yaşanacak gelişmeler hakkında bilgi veren Başkan Hayrettin Ertemel, "Fiyatlara 5 aylık süreçte ortalama %50, 12 aylık süreçte ise %100 olarak yansıdı.

Geldiğimiz noktada seçim süreci geride kaldığından satışlarda bir sakinlik söz konusu. Ancak yaklaşan Bayram ve henüz başlayan yaz dönemi etkisiyle piyasanın kısa sürede hareketleneceği düşüncesindeyiz." ifadelerini kullandı.

Araba fiyatlarında rekor yükselişlerin geleceğine vurgu yapan Ertemel, "Önümüzdeki süreçte fiyatlara dair bir kaç ihtimal var. Kur atakları devam eder ve buna bağlı enflasyon etkisini sürdürürse, araç fiyatları hızlı yükselmeye devam ederken, vatandaşlarımız bu süreçte yine en cazip yatırım alanı olarak otomobili düşünürse, satış adetleri de yüksek olacaktır." şeklinde konuştu.

Araba fiyatlarının düşmesi için gerçekleşmesi gereken koşulların olduğunun altın çizen, "Diğer yandan vatandaşlarımıza birikimlerini değerlendirecek farklı ve cazip alanlar sunulur ve yeni dönemde oluşan güven ortamıyla birlikte enflasyonla mücadele aynı şekilde sürer ise, hızlı fiyat artışları durarak fiyatlandırmalar olması gerektiği seyirde devam edecektir. Aynı zamanda satış adetleri de bu süreçte buna bağlı olarak bir miktar düşebilir." diye belirtti.

Fiyatların yükselmesinde en büyük etkenin kayıt dışı ticaretin olduğunu ifade eden Ertemel, "Dünya genelinde de otomobil piyasasında fiyat artışları söz konusu. Dünya genelindeki artışın en büyük sebebi ise pandemi sürecinden bu yana global arz probleminin halen etkisini sürdürmesi

Ülkemiz özelinde var olan arz probleminin yanı sıra ÖTV, Enflasyon, kur baskısı ve görünmeyen en önemli sebeplerden olan kayıt dışı ticaretin etkilerini sayabiliriz.

Elimizdeki veriler göstermektedir ki, piyasada satılan otomobillerin ortalama %45’i yani neredeyse 2 otomobilden 1 tanesi kayıt dışı ticaret maksadıyla satılmaktadır. Bu kişiler hiç bir vergi ve gider yükümlülüğüne sahip olmadığından, araçları diledikleri kadar bekleterek, diledikleri yüksek rakamlarla satışa sunmaktalar.

Bir süre sonra talep edilen bu yüksek rakamlar piyasayı belirleyerek, fiyatları suni şekilde arttıran en büyük sebeplerden bir tanesi olarak karşımıza çıkmaktadır. Fiyatlara olan etkisinin yanı sıra yaratılan vergi zararıyla da ülke ekonomimize olumsuz etkileri olan ciddi bir problem.

Konu ile alakalı hem STK’mız İMAS hem de otomotiv sektörünü temsil ettiğimiz İstanbul Ticaret Odası çatısı altında ciddiyetle çalışmalar yürütmekteyiz." dedi.

Araba alımının sadece ihtiyaçtan değil yatırım aracı olarak da değerlendirildiğini ifade eden Ertemel, "Artık bir çok evde iki araba var. Bunlardan bir tanesi ihtiyaç için alınırken diğeri ise yatırım amaçlı tutuluyor.

Vatandaşlarımızın otomobili ihtiyaçtan çok cazip bir yatırım aracı olarak görmesi, birikimlerin bu alana kayması, yarattığı yüksek talep ile birlikte fiyat artışlarını beraberinde getiriyor. Bu talep, satış adetleri ve sektörün büyütmesine olumlu yansıyor olsa da, anormal fiyat artışları elbette isteyeceğimiz bir durum değildir.

Yeni dönemde de bu tür olumsuzlukların önüne geçilecek adımlar atılacağı kanaatindeyiz. Biz İMAS derneği olarak, sektörümüzün ve ülke ekonomimizin büyümesine destek olmak adına çalışmalarımızı her daim sürdüreceğiz." şeklinde konuştu.