Bir mahalle, 650 yıllık tarif ve imece kültürü: Çarpına Pekmezi böyle yapılıyor

Denizli’nin Tavas ilçesi Kızılcabölük Mahallesi’nde yüzyıllardır sürdürülen Çarpına Pekmezi geleneği, bu yıl da bağ bozumu sezonuyla birlikte yeniden başladı.

Geleneksel yöntemlerle yapılan çarpınalarda gerçekleştirilen pekmez üretimi, komşuların el birliğiyle yürüttüğü imece kültürünü yaşatmaya devam ediyor.

Yaklaşık 650 yıllık geçmişe sahip geleneksel üretim sürecinde komşular sırayla birbirlerine yardım ediyor. Bağlardan toplanan üzümler çarpınalara taşınırken, pekmez yapımının her aşaması dayanışma içerisinde gerçekleştiriliyor. Üzümler, mengenelerde sıkılarak suyundan ayrılıyor. Şıra adı verilen üzüm suyu, ilk olarak ön kaynatma işleminden geçiriliyor. Bu aşamada üzüm suyuna aktoprak ilave edilerek kalıntıların ve çekirdek kırıklarının dibe çökmesi sağlanıyor. Bir süre dinlendirilen şıra, daha sonra süzülerek dığan adı verilen büyük kaplara aktarılıyor.

Pekmez ocağında odun ateşi üzerinde kaynatılan üzüm suyu, yaklaşık dört saat süren işlemin ardından pekmeze dönüşüyor. Elde edilen pekmezler, bir gün dinlendirildikten sonra ambalajlanarak tüketime hazır hale getiriliyor.