Kötü hava koşulları motoru zorlar, performans kaybı olur, yakıt tüketimini artırır ve önlem alınmazsa ek maliyetleri de beraberinde getirir. Bu yüzden uzmanlar özellikle kış bakımının yapılmasını tavsiye ediyor.

Posta yazarı Bilal Emin Turan köşe yazısında vatandaşların araçlarını 10 adımda nasıl kışa hazırlayacaklarını yazdı. Akü, buji, fren, cam silecekleri, filtreler, klima, aydınlatma...İşte 10 adımda kışlık hazırlık.

Türkiye’de trafiğe kayıtlı araç sayısı 23.8 milyon adet. Bu araçların 22 milyonu 3 yaşından büyük. 8.7 milyon aracın yaşı da 10 ve üzeri. Sıfır araç alanların çoğu garanti bozulmasın diye her yıl veya 10-15 bin kilometrede bir yetkili servise gidip yazlık ve kışlık bakımlarını yaptırıyor. Ancak araç yaşı ilerledikçe servisin yolu unutuluyor. Maddi imkansızlıklar, ihmal, gerek duyulmaması... Adına ne derseniz deyin. Bu hayati uygulama gözardı ediliyor.

Bakımı ihmal edilen araçlar özellikle kış aylarında SOS veriyor. Ya yolda bırakıyor ya da maddi, manevi sonuçlar doğuran kazalara neden oluyor. Uzmanlar daha doğrusu oto tamir ustaları araçlarda kış bakımlarının yapılmasını şiddetle tavsiye ediyor. Güvenlilir servislerde 400-600 lira arasında yaptırılabilen kışlık bakımların ihmali ise performans kaybı, daha çok yakıt tüketimi, 4-5 bin liralık daha ağır motor hasarları, kaza riski gibi sonuçlar doğurabiliyor.

Dövizdeki artışın da etkisiyle çoğu ithal olan parçaların fiyatında son dönemde artış oldu. İşçilik maliyetleri de yükseldi. Yetkili servislerde araç bakım maliyetleri bütçeleri zorluyor. Bu konuda yakınan araç sahibi bir hayli fazla. Alternatifler, özel servisler ve tanıdık ustalar. Çünkü aynı bakım yarı fiyatına yaptırılabiliyor. Hatta daha az fiyatları yakalamak mümkün.

Örneğin yetkili serviste 1.500-2.500 lira arasında olan periyodik bakım, özelde 400-600 lira arasında. Binlerce özel servis bulunuyor ve bu servislerde marka sınırı yok. Her marka aracın temel bakımları yapılabiliyor. Garantisi devam eden araçlarda yetkili servis tercih edilmeli.

Periyodik bakımda değiştirilmesi gereken parçalar belli. Bunların çoğu (motor yağı, filtreler..) da toptancılarda veya internet sitelerinde uygun fiyatlarla satılıyor. Aldığınız parçalarla özel servise ya da bildiğiniz ustaya giderek sadecek 100-150 lira gibi bir işçilik ücretine montaj yaptırabilirsiniz. Bakım için gerekli parçaları kendiniz alsanız maliyeti 250-300 lira arasında değişir. Yani 350 ila 450 lira arasında bakım tamam.

Akü, aracın tüm önemli aksamlarını çalıştıran güç kaynağıdır. Yarı yolda kalmamak için akünüzün voltaj ve şarj gücü ideal değerlerde olmalı. Su seviyesi eksikse tamamlanmalı. Su seviyesi hiçbir zaman plaka seviyesinin altında olmamalı. Yaz aylarında buharlaşmadan dolayı su seviyesi düşer. Bu yüzden kışa girerken kontrol şart. Bir de soğuk motoru çevirmek için akü fazla enerji harcar. Kış bakımında kontrol ettiğiniz akünüzün şarjı zayıfsa şarj ettirin veya değiştirin. Karantina dönemlerinde araç hareketsiz kalacağı için akü bakımı daha da önemli.

Antifirizin amacı, soğutma suyunun donmasını engellemek. Sıfır derece ve altına inen hava sıcaklığında suyun donmaması için radyatör suyuna katılarak donmaları önleyen antifriz, aynı zamanda soğutma sistemini kireçlenme, aşınma, pas gibi olumsuz etkilere karşı korur. Aracınızın periyodik bakımları sırasında antifriz değişimi de mutlaka yapılmalı.

Şehirlerarası yük ve yolcu taşıyan ticari araçlar için kış lastiği uygulaması, 1 Aralık 2020 tarihinde başlayıp 1 Nisan 2021 tarihinde sona erecek. Ticari olmayan şahsi araçlar için uygulama zorunlu değil fakat can ve mal güvenliği ile seyahat etmek için kış şartlarında tüm araçlarda kış lastiği kullanılması gerekiyor. Kış lastiklerinin yaz lastiklerine göre derin olan dişleri, yağışlı havalarda daha iyi bir yol tutuşu sağlıyor.

Kaygan ve buzlu yollarda fren sisteminin çalışır konumda olması çok önemli. Bu nedenle zorlu yolculuklar öncesi fren hidroliği, fren pedalı ve balatalar kontrol edilmeli. Gerekiyorsa değiştirilmeli.

Kar yağışı, önden giden aracın kirli su sıçratması gibi olumsuz durumlarda silecekler hayat kurtarır. Bu nedenle kış bakımının önceliklerinden biri de cam sileceklerinin ve silecek suyunun kontrolü. Yaz aylarında çok sık kullanılmayan silecekler güneşte kuruyarak şekil bozukluğuna uğrayabilir veya sertleşip özelliğini kaybedebilir.

Aşınmış cam sileceklerinizi, aracınızın modeline uygun bir cam sileceği ile değiştirmeniz sürüş konforunuzu artırır. Ayrıca, donmayı engellemek içn antifirizli cam suyu kullanmanızı öneririm. Bu su camlardaki buğulanmayı da önler. Bir de arka camdaki rezistansın buğulanmalara karşı sağlıklı çalışması gerekir. Sorunluysa, rezistans onarılmalı ya da değiştirilmeli.

Cam silecekleri gibi farlar da görüş açısı için önemlidir. Kış aylarında havalar erken karardığı için aydınlatma sisteminde problem olmamasına özen gösterilmeli. Sis farlarının ve fren lambalarının yandığından emin olun. Yanmayan ampuller değiştirilmeli, far ayarları gözden geçirilmeli. Farlarınız ile birlikte aracınızın iç aydınlatma ayarları da kış bakımı sırasında yapılmalı.

Aracınızda bulunan hava, yakıt ve kapı filtrelerinin de kış bakımına ihtiyacı olduğunu unutmayın. Kışlık ve yazlık olmak üzere 2 farklı konumu bulunan hava filtresi kış konumuna alındığında, aracın motoru daha verimli çalışır. Kış şartlarında geç çalışan bir araç istemiyorsanız, hava filtresini gerekiyorsa değiştirin.

Kış şartlarında deponuzdaki yakıt borularında donma olabilir. Bu da yakıt filtresine giren suyun donmasından kaynaklanır. Yakıt deponuzun yarısından fazlasını dolu tutarsanız donmayı önler.

Araç kaloriferleri, soğuk kış günlerinin vazgeçilmez aksamıdır. Isıtma, buz çözme gibi fonksiyonları yerine getiren kaloriferlerinizi kış gelmeden kontrol ettirin.

Reflektör, el feneri bulundurmanız kış şartlarında yolda kalma durumlarında güvenliğinizi sağlar. Kış lastiği yoksa kar zinciri, takoz, buz kazıyıcı, çekme halatı da olumsuz hava şartlarında ihtiyaç duyulacak malzemeler arasında. Kişisel ihtiyaçlarınız, termal battaniye, şarj aleti, fener, uzun süre dayanabilecek yiyecekler ve temiz su kış şartlarında yolda kaldığınızda yaşamsal anlamda büyük önem taşıyor.