Kiracı ve mülk sahipleri arasında yaşanan uyuşmazlıklar arabulucu ile çözüme kavuşturulabiliyor. Gerçekte yaşanmış bir olayda bir kişi 60 bin TL bedelle bir dükkan tuttu. Yüksek iş yapacağı beklentisi ile 1 yıllık kira bedeli kadar tutarı dükkan tadilatına ayıran kiracının işleri istediği gibi gitmedi. Zam dönemi geldiğinde kiracı bu yıl iş yapamadığını gerekçe göstererek ‘kiram artmasın’ dedi. Taraflar anlaşamayınca konu arabulucuya taşındı ve dikkat çeken bir karara imza atıldı.
1 Eylül 2023 tarihinde yürürlüğe giren zorunlu arabuluculuk düzenlemesi ile birlikte ev sahibi-kiracı, patron-çalışan ilişkilerine dair uyuşmazlıkların pekçoğu dava yoluna gidilmeden bir şekilde çözüme kavuşturuluyor.Gerçekte yaşanmış bir arabuluculuk olayını Türkiye Arabulucular ve Arabuluculuk Merkezleri (TURAMEP) Sözcüsü Dr. Umut Metin, milliyet.com.tr’ye anlattı. Metin konuşmasında şu ifadeleri kullandı: “Ülkemizde, çalışan/işveren, kiracı/mülk sahibi, ortaklık sorunları, alacaklı/borçlu vb. taraflarda farklı anlaşmazlıklarda uygulanan arabuluculuk yıllar geçtikçe vatandaşlarca daha çok benimseniyor.
60 BİN TL İLE BİR DÜKKAN KİRAYA VERİLİYOR!
Gerçekte yaşanmış arabuluculuk olayında mülk sahibi ve kiracı 2023 yılı sonunda imza edilen kira sözleşmesi ile aylık 60.000 TL kira bedeli üzerinden kiralama konusunda anlaşmaya varmıştır. Kiracının taşınmazı kiralamadaki temel motivasyonu, taşınmazın konumu ve tabela değeri olmuştur.
KİRACI DÜKKANA 1 YILLIK KİRA BEDELİ KADAR TADİLAT MASRAFI YAPTI’
Kiracı taşınmazın kiraladığı andaki eksiklikleri nedeniyle kiralanan iş yerinin hem içinde hem de dış cephesinde yaklaşık 1 yıllık kira bedeline denk gelen bir maliyete de ayrıca girmiştir.
‘BEKLENTİ YÜKSEKTİ... KİRACI İŞ YAPAMADI’
Tarafların anlatımına göre kiracının bu maliyete girmesinin sebebi taşınmazda önemli düzeyde iş yapma beklentisi olmuştur. Bu durum kiracının aslında uzun yıllar iş yerini kullanma niyetini de göstermiştir. Buna rağmen geçen 1 yıllık sürede kiracı istediği düzeyde bir iş ile buluşamamıştır.
KİRA ZAMANI GELDİ: EV SAHİBİ 95 BİN TL İSTEDİ
Bununla birlikte ilk kira yılı dolmuş ve yıllık kira artışı zamanı gelmiştir. Kira sözleşmesinde yazılı artış oranı yasal üst sınır olan TÜFE’dir. Açıklanan resmi verilere göre mülk sahibi %58’lik artış yapılmasını ve kiranın aylık 95.000 TL olmasını talep etmiştir.
“KİRACI ‘BU YIL İŞ YAPAMADIM, KİRAM ARTMASIN’ DEDİ”
Kiracı ise her ne kadar mülk sahibinin artış talebi sözleşme ve yasayla uyumlu olsa da iş yerinde beklediği işi yapamadığını ve kira bedelinin bu yıl artırılmamasını talep etmiştir. Taraflar arasında artış oranı ve yeni kira bedeli konusunda anlaşmazlık çıkmış ve bu nedenle arabuluculuk görüşmesi yapılmıştır.
‘KİRACININ SÖYLEDİKLERİNİN DOĞRU OLDUĞU ANLAŞILDI’
Arabuluculuk toplantılarında mülk sahibinin taşınmazına kiracı tarafından yapılan iyileştirmeler ve kiracın gerçekten iş yapamadığına ilişkin toplantıya dahil edilen muhasebe uzmanının açıklamaları ile de ekonomik olarak söylediklerinin doğruluğu görülmüştür.
YASAL SINIRIN ALTINDA KİRA BEDELİ!
Kiracının alternatif bir taşınmaza taşınma düşüncesinin de gündemde olmasıyla taraflar kira bedelinin 95.000 TL yerine, 60.000 TL’den 70.000 TL’ye çıkarılması konusunda anlaşmışlardır.
Bu sayede taraflar birbirlerinin durumunu anlamış ve kiracının iş yeri düzeninin bozulmaması, mülk sahibinin ise başka bir kiracı bulana kadar taşınmazın boş kalması olasılığında mahrum olabileceği kira kaybı engellenmiştir.”