Ramazan yasakları, yeni kararlar... Cumhurbaşkanı Erdoğan açıklıyor

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan başkanlığında toplanan ve Koronavirüs Bilim Kurulu’nun önerilerinin görüşüldüğü Kabine toplantısı sona erdi.

Ramazan Bayramı’nı da kapsayacak şekilde, sokağa çıkma kısıtlamasının süre ve kapsamının gözden geçirilmesi, yüksek risk grubundaki illerde 8 ve 12. sınıflar haricinde yüz yüze eğitime ara verilmesi, kademeli mesaiye yeniden geçilmesi konuları gündemin önde gelen maddeleri.

Ayrıca aşılama oranının yükseltilmesine yönelik yeni tedarik ve uygulama yöntemleri ile başta İstanbul olmak üzere yüksek riskli illerde seyahat yasağı gibi tedbirlerin gündeme gelebileceği belirtiliyor. Alınacak kararlar Erdoğan tarafından açıklanacak.

Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, Ramazan ayı tedbirlerinin, 50 bini aşan vaka sayılarının ve olası “tam kapanma”nın ele alındığı Bilim Kurulu toplantısı sonrası açıklamalarda bulundu. Koca özetle şu mesajları verdi: Aylardır süren şartlar herkesi yordu. Ülkemiz salgın boyunca yaşadığı en zor dönemlerden birini geçirmektedir. Korona risk haritamız, nüfusun yüzde 80’inin çok riskli yerlerde yaşadığını ortaya koyuyor. Zamanla yorulmuş olmamız ve virüsün yeni varyantları olumsuz faktörlerdir.

Yeni vakaların yüzde 85’i İngiltere mutasyonu kaynaklıdır. Virüsün değişime uğramış bu şekli, ilk koronavirüse göre daha hızlı yayılmaktadır. Bugün virüsün dünyada yaygın olan tipi budur. Güney Afrika varyantı 11 ilde 285 kişide görülmüştür, Brezilya varyantı ise 9 ilimizde 166 kişide görülmüştür. Az sayıda olmakla birlikte, Kaliforniya, New York ile B1525 varyantı da tespit edilmiştir. DSÖ’nün yüksek bulaştırıcılığı nedeniyle sıkı takibini tavsiye ettiği E484K mutasyonuna ise, 4 bin 820 vakada rastlanmıştır. Bu durum vaka sayılarını etkilemekle kalmadı, gün be gün hastaneye başvurular ile yatan hasta sayısına da yansımaya başladı.

Bilim Kurulu özellikle Ramazan’ın başlamasıyla birlikte ne gibi tedbirler alınabilir, önerilerimiz neler olabilir diye genel kapsayıcı bir şekilde alternatifli hazırlık yapıldı, öneri yapıldı. Sayın Cumhurbaşkanımızın başkanlığında Kabine toplantısı var. Bu kapsayıcı alternatif önerileri sunmuş olacağız.

O çerçevede sayın Cumhurbaşkanımız alınan kararları uygun gördükleri halde açıklarlar. Mutant ve bulaşıcılığın arttığı yeni bir pik dönemi yaşıyoruz. Bulaşıcılığın arttığı bir pikten bahsediyoruz. Yakın temas ve hareketliliği azaltıcı bir döneme girmek durumundayız.

Ramazan ayı tedbirler açısından çok önemli bir dönem. (Bilim Kurulu tam kapanma olarak ne önerdi?) Sayın Cumhurbaşkanımız ifade etti; Ramazan’da dinlenerek tedbirlere uymayı söylemişti. Bilim Kurulumuz da öneri anlamında alternatifli yaklaşımını ortaya koydu. Ben de Kabine’de bunları sunmuş olacağım.

Bugüne kadar Çin’den gelen aşı sayısı 26 milyonu geçmedi. Önümüzdeki haftalar, aşıların gelebileceğini düşünüyorum. İzinler verildi, 2-3 hafta içinde sevkiyatlar gerçekleşecek. Bugüne kadar 4,5 milyon doz BioNTech aşısı geldi. Ayrıca biz opsiyonel olarak 30 milyona tamamlamak üzere bir sözleşme yapmıştık. Gelecek ay sonuna kadar yine belli bir miktarın gelmesi için görüşüyoruz.

Haziran ayı için 30 milyon doz aşıyı şimdiden söz verebilirsin dediler. Bunu artırmak üzere görüşüyoruz. 10 gün içinde de bu rakamların ne kadar olabileceğini netleştirmiş olacağız. Haziran sonu itibariyle, 40 yaş üstünü aşılayabileceğimizi bunun 30-35 yaşına kadar da düşebileceğini söyleyebilir duruma geldik.

Sinovacla ilgili yapılan açıklama  düzeltildi, yanlış anlaşıldığı ifade edildi. Orada söylenmek istenen şu. Bizde yapılan Faz-3 çalışmasında, yüzde 83.5 etkinliği idi. Aşının etkinliği bir yere kadar. Bu aşının etkinliğini artırmak için farklı aşılar yapılarak bu etkinlik artırılabilir mi? Söylenmek istenen aslında bu.

Köy okulları ve ilkokullar açık olduğu için öğretmenlerin aşılanmasına oradan başladık. Önümüzdeki 2-3 hafta içerisinde, ilkokul öğretmenlerimizin aşılanmasını istiyoruz. 8. ve 12. sınıfların sınav günleri belli olduğu için fırsat eşitliğini sağlamak açısından eğitimin devam etmesi noktasında, genel bir değişmez yaklaşım söz konusu. O sınıflarla ilgili öğretmenlerimizi tanımlayıp, onlarında da aşılamalarını ilkokullar dışında yapmak istiyoruz.

Birkaç tabloyu özellikle vermek istiyorum. 65 yaş üstü vatandaşlarımızın 1 Ocak itibariyle toplam vaka içindeki oranı 17.7, şimdi ise yüzde 8.2, yani aşılama sonrası neredeyse toplam vaka sayısı içinde yarı yarıya düşmüş durumda. Bu dönemde aşılanan kişi sayısı ise 65 yaş üstü yüzde 76.4, yani yüzde 100 aşılanamadı.

Halen yüzde 23.6 oranında 65 yaş üstü vatandaşımız aşısı tanımlandığı halde aşısını yaptırmış değil. Sağlık çalışanlarına baktığımızda ise toplam vaka içindeki payı ocak başında yüzde 5.3, aşılama oranı yüzde 86. Toplam vaka içindeki payı 1 Ocak’ta yüzde 5.3 iken şu an 1.37’ye kadar indi.

Hastanede özellikle 65 yaş üstü ve sağlık çalışanlarının hastanede yatışlarını gösteren tablo. Yatanlar içinde 65 yaş üstünde 57.4 iken şimdi yüzde 31’e kadar düşmüş durumda. Yatanlar içinde neredeyse yarı yarıya kadar düşmüş. Sağlık çalışanlarında bu daha belirgin. Yüzde 3.1 iken şu an 0.78. Entübe vakalar içinde 65 yaş üstü ve sağlık çalışanları, özellikle aşıladığımız için aşının etkisini görmek açısından bu iki grubu söylüyorum. Ortalama 42 gün sonra etkisinin olduğunu görüyoruz. Entübe vakalarda 65 yaş üstü yüzde 71’den yüzde 54’e indiğini görüyoruz. Sağlık çalışanlarında yüzde 1.1 iken şu an 0.15’e inmiş durumdadır.

Vefat edenler içinde ise 65 yaş üstü vatandaşlarımızın da yüzde 65 oranında düştüğünü görüyoruz. Aşılama oranında yüzde 76.4 olduğunu ifade etmek istiyorum. Aşının, 65 yaş üstü ve sağlık çalışanlarına yoğun yapıldığı için hem hastanede yatış, hem yoğun bakım hem de entübe olan hastalar boyutuyla baktığımızda belirgin bir fayda sağladığını o nedenle vatandaşlarımızın tanımlanmış olan aşılarını yaptırma noktasında hassasiyet göstermelerini özellikle ifade etmek istiyorum.

Bu yaşadığımız Türkiye’de üçüncü İstanbul için dördüncü pik. Vaka sayısının yoğun olduğu, ama aynı oranda ağır hasta sayımızın artmadığını rakamlardan görüyorsunuz. Şu dönemde sağlık altyapımız açısından ciddi bir sorun olmadığını çok rahat söyleyebilirim. Yatak doluluk oranlarımızın şu an 247 bin yatağın içinde, yüzde 56.3 olduğunu söylemek istiyorum. Servis yatağı doluluk oranında bir sorun olmadığını söyleyebilirim. 47 bin yoğun bakımımızın 32 bini erişkin yoğun bakım olarak kullanılıyor, yüzde 71.3. Yüzde 30’a yakın kapasitemizin olduğu bu da 10 bine yakın ağır hasta anlamına geliyor.

Bazı illerimizde yer yer birtakım sorunlar yaşadığımız oluyor. Yüzde 80’in üzerinde yoğun bakım doluluğu oran birkaç ilimizi söyleyeyim Sinop, İzmir, Çanakkale, Bartın, Edirne ve Rize. Yoğun bakım doluluk oranı yüzde 80’in üzerinde bu illerimizde. Erişkin yoğun bakım anlamında ortalama 71.3.

Türkiye’de dün 301 bin 68 Kovid-19 testi yapıldı, 54 bin 562 kişinin testi pozitif çıktı, 243 kişi yaşamını yitirdi. Türkiye Günlük Koronavirüs Tablosu’na göre; 2 bin 671 kişiye hastalık tanısı konuldu, 41 bin 218 kişinin tedavisi ya da karantinasının sona ermesiyle iyileşen sayısı 3 milyon 372 bin 629’a yükseldi. Toplam test sayısı 41 milyon 892 bin 922’ye ulaştı, vaka sayısı 3 milyon 903 bin 573, vefat sayısı 34 bin 182, ağır hasta sayısı 2 bin 891 oldu.

İçişleri Bakanlığı, 81 il valiliğine "Ramazan Ayı Tedbirleri" konulu genelge gönderdi. Genelgede, mübarek Ramazan ayında, öteden beri uygulanması nedeniyle geleneksel hale gelen bazı davranış, etkinlik ve uygulamalar toplumsal hareketliliği artırdığından salgınla mücadele ve toplum sağlığı açısından risk oluşturacağı belirtildi.

Ramazan alınacak tedbirler şu şekilde sıralandı:  1. Vatandaşların toplu katılım gösterdiği iftar, sahur gibi kalabalık grupları bir araya getiren her türlü etkinliğe ve iftar çadırlarına müsaade edilmeyecek. Bu noktada son dönemlerde salgının yayılımında ev içi bulaşma oranının yüksekliği hususu da göz önünde bulundurularak vatandaşların iftar veya sahurlarda misafir kabul etmemeleri konusunda farkındalıklarını artıracak faaliyetler ve duyurulara önem verilecek.

2. Diyanet İşleri Başkanlığının duyurusuna uygun şekilde geçtiğimiz yıl olduğu gibi bu yılda teravih namazlarının evde kılınmasına devam edilecek. Öte yandan salgının oluşturduğu riskin artırılmaması açısından teravih namazı nedeniyle evler başta olmak üzere çeşitli yerlerde bir araya gelinmemesi gerektiği konusu vatandaşlarımıza sık sık duyurulacak. 3. Ramazan pidesi ve ekmek satışı ile ilgili olarak; Ramazan ayı süresince iftar saati ve hemen öncesinde oluşabilecek pide kuyrukları ve yoğunluğun oluşturacağı riskin önlenmesi amacıyla fırınlardaki özel sipariş üretimi de dahil pide ve ekmek üretimi iftardan 1 saat önce sonlandırılacak ve iftar saatine kadar sadece satış yapılabilecek. İftardan sonra fırınlarda üretim, satış ve diğer hazırlık işlemlerine devam edilebilecek.

4. Ramazan ayının huzur ve güven ortamında geçmesi için her il kendi dinamiklerini değerlendirecek ve bu süreç içerisinde oluşması muhtemel yoğunluklar göz önünde bulundurularak il genelinde gerekli önlemler alınacak. 5. Ramazan ayı ile birlikte türbe ziyaretlerinde yaşanabilecek artış ve bu şekilde oluşabilecek kalabalıkların oluşturacağı riske karşı yetkili birimlerce fiziki mesafe kurallarının eksiksiz uygulanması başta olmak üzere gerekli önlemlerin alınması sağlanacak. 6. İftar vakitlerinin öncesinde oluşabilecek trafik yoğunluğu dikkate alınarak iftar saatinin en az 3 saat öncesinden itibaren belediyeler ile gerekli koordinasyon sağlanarak toplu taşımada kullanılan araç ve sefer sayılarının artırılması sağlanacak.

7. Ramazan ayı boyunca yoğunlaşan mezarlık ziyaretlerinin kontrollü olarak yapılabilmesi için mezarlıklara giriş ve çıkışlar ayrı olarak planlanacak, fiziki mesafe kuralı ve maske kullanımına ilişkin kontrollere ağırlık verilecek. 8. Ramazan ayı öncesinde/süresince alışveriş yoğunluğunun artabileceği göz önünde bulundurularak başta market ve pazar yerleri olmak üzere kalabalıkların oluşabileceği alanlarda fiziki mesafe koşullarının korunmasına yönelik her türlü tedbir alınacak.

Bu kapsamda daha önce illere gönderilen genelgelerde belirtildiği üzere her AVM ve semt pazarı için aynı anda kabul edilebilecek müşteri sayısının İl/İlçe Umumi Hıfzıssıhha Kurulları kararı ile ayrı ayrı belirlenmesine ve denetimlerin buna göre gerçekleştirilmesine devam edilecek. 9. Ramazan ayını fırsat bilerek fahiş fiyat uygulaması yapan firma/işletmelere yönelik denetimler arttırılacak ve aykırı durumlarla karşılaşılması halinde gerekli adli/idari işlemler ivedilikle yapılacak. 10. İçerisinde barındırdığı şefkat ve merhamet duygularıyla birlikte bir sosyal sorumluluk ayı da olan Ramazan ayında Vali ve Kaymakamlarca ilgili kurumlar arasında gerekli koordinasyon sağlanacak. Başta öksüz/yetim çocuklar olmak üzere ihtiyaç sahibi tüm vatandaşlara her türlü desteğin verilmesi hususunda azami gayret gösterilecek.

11. Hepimizin birbirimize karşı sorumlu olduğu bu süreçte, salgının yayılım hızının kontrol altında tutulması ve ülke genelinde günlük vaka sayılarının tekrar düşürülebilmesi için alınan tedbir ve belirlenen kurallara toplumun tüm kesimlerince eksiksiz uyulması ve dinamik denetim modeli çerçevesinde geniş katılımlı, etkin, planlı ve sürekli/kesintisiz şekilde denetim faaliyetlerinin sürdürülecek.

- 81 ilde hafta sonu sokağa çıkma yasağı uygulanacak. - Hafta içi tüm illerde 21.00 ile 05.00 saatleri arasında sokağa çıkmak yasak olacak. - Restoran, lokanta, kafeler kapalı olacak. Bu gibi işletmeler sadece paket servisi yapabilecek.

- Ülke genelinde sahur ve toplu iftarlar yasak olacak. - Teravih namazları camilerde kılınamayacak. - Yasaklı günlerde market, kasap, manav, kuruyemişçiler 10.00 ile 17.00 saatleri arasında hizmet verebilecek. - Fırın, ekmek ve unlu mamuller satan yerler açık olacak.

Ramazan ayında tam kapanma olacak mı sorusunun yanıtı bugün gerçekleştirilecek olan Kabine Toplantısı'nın hemen ardından belli olacak. Bakan Koca Hürriyet Gazetesi Genel Yayın Yönetmeni Ahmet Hakan'a verdiği röportajda Ramazan'ı fırsata çevirmemiz lazım Ramazan ayı içerisinde hareketliliği azaltmamız lazım açıklamsında bulunmuştu. Cumhurbaşkanı Erdoğan ise gerçekleştirilen son Kabine Toplantısı'nın ardından Ramazan ayında hep birlikte biraz fedakarlık yapacağız açıklamasında bulunmuştu.

1- Tam kapanma2- Türkiye genelinde ya da kırmızı illerde seyahat yasağı3- Yüz yüze eğitimin devam ettiği illerle ilgili değerlendirme yapılacak.4- Ramazan ayı boyunca toplu iftar ve sahur tedbirleri uygulanacak5- Kamuda yeniden esnek çalışma modeli de gündemde.

6- Özel sektörün uzaktan çalışmaya teşvik edilmesi7- Seyahat yasağı da gündeme gelecek.8- Kısıtlama saatlerinin değiştirilmesi9- Ramazanda kafe ve lokantaların kapalı olması10- Hafta sonu yasaklarının devam etmesi