Yıllardır efsanelere konu oluyordu… Avrupa’nın dört bir yanından gelen turistlerin ilgi odağı hâline gelen Tokat’taki o gizemli mağaranın sırrı sonunda ortaya çıktı. Köyün zirvesinde saklı kalan bu doğa harikası, Dünya Mirası Listesi’nde yer alıyor ve ziyaretçilerine 8 farklı bölümüyle kapılarını aralıyor. Şimdi ise yıllarca anlatılan o iddialar, gerçeğe dönüştü.
Tokat'ın Pazar ilçesinde bulunan ve UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'nde yer alan Ballıca Mağarası'nı haziran, temmuz ve ağustosta 107 bin 156 ziyaretçi gezdi. İl merkezine 26, ilçe merkezine ise 5 kilometre uzaklıktaki Ballıca köyünde 1085 rakımlı tepede bulunan mağarada, milyonlarca yılda oluşan sarkıt ve dikitler bulunuyor.
Büyük bölümü henüz keşfedilmemiş olan ve 8 galerisi ziyarete açık bulunan mağara, ortalama 18 derece sıcaklığa ve yüzde 54 nem oranına sahip. Halen keşfedilmemiş bölümleri bulunan mağara, "havuzlu", "büyük damlataşlar", "çamurlu", "fosil", "yarasalı", "çöküntü", "sütunlar", "mantarlı" ve "yeni" ismini taşıyan salonlarıyla ziyaretçilerini karşılıyor.
UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne 2019'da giren Ballıca Mağarası'nda Tokat Valiliği ve Orta Karadeniz Kalkınma Ajansı işbirliğinde, "Akdağ Zirvesinden Kazova'ya Kırsal Turizm Rotası Projesi" kapsamında 2021 yılında çevre düzenleme çalışmaları yapıldı. Tokat Valisi Abdullah Köklü,, Ballıca Mağarası'nın çevre düzenleme çalışmalarına önem verdiklerini söyledi.
Mağaranın il içinden ve dışından ziyaretçileri ağırladığını anlatan Vali Köklü, "Valiliğimiz ve Özel İdaremizin işbirliğinde çevre düzenlemesiyle her geçen gün daha da güzelleşmesi için elimizden geleni yapıyoruz. Yakınında Kaz Gölü'müz var. Tüm vatandaşlarımızı ziyarete bekliyoruz. 94 metre derinliği, eşsiz sarkıtları, dikitleriyle dünyada nadir görülebilecek mağara." dedi.
Mağara alan kılavuzu Mehmet Ülkü ise "Ziyaretçilerimiz mağara giriş kapısından yatayda 680 metre ilerleyebiliyorlar şu an için ve 75 metre bir derinliğe ulaşılıyor." diye konuştu."Mağara içi 17 ila 24 derece bir sıcaklığa sahip, yaz-kış sıcaklık değişmiyor. Mutlak nem oranı yüzde 40 ila 80 arasında değişebiliyor. Mağara içindeki oksijenin farklılığı filtre ediliyor olması. Filtre eden, süzen de ana kaya. Yani polen yok, toz yok. O nedenle mağara havası bize farklı gelebiliyor."
Oluşum çeşitliliği açısından Ballıca Mağarası'nın çok zengin olduğunun altını çizen Ülkü, "Tüm dünya mağaralarında bulunan her türlü karstik çeşitliliği, yapıyı toplayan bir mağara. Ballıca Mağarası'nı diğer mağaralardan ayıran en büyük karstik özellik ise özgün soğan sarkıtlarına sahip olması." ifadelerini kullandı.