Cumhuriyet tarihinin en büyük sosyal konut hamlesi olan, 250 bin konut, 100 bin altyapılı arsa ve 10 bin işyerini içeren ‘İlk Evim, İlk İşyerim’ kampanyasına başvurular 14 Eylül’de başlamıştı. Büyük talep gören projede, şu anda yalnızca konutlar için başvuru alınıyor ve daha bir hafta dolmadan başvuru sayısı 4 milyona dayandı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, sosyal medya hesabından rakamları duyurup, “Milletimizin ’İlk Evim, İlk İş Yerim’ projemize inancı tam” dedi.

Milyonlarca vatandaşın talep gösterdiği projede akıllarda çokça soru bulunuyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, proje ile ilgili merak edilenleri yanıtladı. Rehberde, konutların hak sahipliğinin nasıl belirleneceğinden, başvuru iptalinin yapılıp yapılmayacağına kadar detaylar var. Örneğin şu anda konut tipine başvuru alınmıyor. Başvurular, konut tipi (2+1 ve 3+1) ayrımı olmadan, proje bazında alınıyor. Hak sahiplerinin konut tipleri ihaleden sonra çekilecek konut belirleme kurası ile belirlenecek.

Hane halkı adına, yalnızca bir adet başvuru yapılabilecek. Her iki eşin de başvurması durumunda başvuruların tamamı geçersiz sayılacak.

Bankaya dilekçeyle başvurarak hak sahipliğinin iptal edilmesini talep edip, yatırmış olduğu başvuru bedelini iade alan vatandaşlar 250 bin konut projesine başvuru yapabilir.

Başvuruda bulunanların kendisi, eşi ve velayeti altındaki çocukları üzerine tapuda kayıtlı bağımsız bir konutun bulunmaması, daha önce TOKİ’ce satılmış bir gayrimenkule sahip olmamış ve daha önce TOKİ’den kredi almamış olması şartı aranıyor.

Bağımsız ve tam hissesi olmadığı sürece başvuru yapılabilir.

Başvuru dönemi içinde başvuru bedelini alarak başvuru iptal edilebilir. Kuradan sonra asil hak sahibi olmayanların paraları kuradan sonra 5 işgünü sonra iade edilecek. Başvurusu iptal edilenler de kurayı beklemeden iade alabilecek.

İade etme hakkı bulunmakta olup, banka nezdinde imzalanan satış sözleşmesi hükümleri uyarınca işlem yapılacak. Konut değiştirme (becayiş) imkanı ise sözleşme imzalama aşamasında verilecek.

İlgili projedeki sözleşme imzalama süresinin bitimini müteakiben başvuru iade işlemleri yapılacak.

Gelir, konut olmama, ikametgah, yaş şartlarını başvuru tarihinde taşıması gerekiyor. Daha sonraki değişiklikler dikkate alınmayacak.

Aylık hane halkı gelirinin, en fazla net 16 bin TL, İstanbul için 18 bin TL olması gerekiyor. Başvuru sahibinin ve eşinin gıda, yol vs. aldıkları yardımlar dahil olmak üzere toplam hane halkı aylık net gelirinin toplamını ifade ediyor. Maaşında icra kesintisi olanların kesintiden önceki geliri dikkate alınacak.

Ticari faaliyeti olanlarda son yıl vergi levhasında görünen yıllık net kârın 12’ye bölünmesi sonucundaki değer ile gelir tespit edilecek. Zirai faaliyeti olanlarda ise (bilanço ve işletme esasına göre defter tutanlar hariç) beyan ettikleri gelirleri esas alınacak.

TOKİ tarafından söz konusu projelere başvuru için asgari gelir düzeyi belirlenmedi.

En az yüzde 40 engelli olunması gerekiyor. 18 yaşından küçük engelli çocuğu olan anne veya baba kendi adına engelli kategorisinden başvuru yapabilecek. 18 yaşından büyük kısıtlı olan engelliler vasi/velileri aracılığı ile başvuru yapacaklar. Bu konuda vasilik kararında hüküm bulunmalı veya vasilik makamı olan mahkemeden uygunluk yazısı getirilmesi gerekiyor.

Başvuru belgeleri; e-Devlet’ten başvuru yapanlar için sözleşme aşamasında alınacak. Bankadan başvuru yapanlardan kategorisine göre; şartların belgelenmesi istenecek.

İmar planlama, projelendirme ve ruhsatlandırma işlemlerinin tamamlanması ve ihale sürecini müteakip, konutların satış fiyatları belirlendikten sonra sözleşme imzalama işlemleri başlatılacak.

Herhangi bir projeye başvuru yaptıktan sonra, başka bir projeye başvuru yapılmak istenmesi durumunda, ilk başvuru yapılan projedeki başvurunun bankada iptal edilmesinden sonra ikinci bir projeye başvuru yapılabilir.

Vade de kısaltma olabilecek mi? Peşinat oranını fazla ödeme imkanı bulunmakta olup, tamamen de kapatılabilir. Vadede kısaltma imkanı bulunuyor.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, sosyal konut projesiyle ilgili şunları söyledi: İstanbul, Bursa, Antalya ve İzmir'de 3+1'ler en düşük 950 bin lira olacak aylık taksiti 3 bin 562 lira olacak. İstanbul, Bursa, İzmir ve Antalya'da 2+1'ler en düşük 679 bin lira olacak. Bu iller dışında diğer yerlerde fiyatlar açıklandığı gibi olacak. Bu fiyatlara vatandaşımız konut alabiliyor.

Özel sektör tabi ki bu fiyata veremez. Biz bu projeyi sunarak hem ekonomiye destek olacağız, hem de konutlardaki fiyatları aşağı çekeceğiz. Biz TOKİ ile yüzde 8 ila yüzde 10 yapardık. 2009'da bunu artırdık, fiyatlarda hareketlenme gördüğümüz için. Yılda sosyal konut bazında 125 bin konut yapıyorsunuz. Ve bu oranı yüzde 20'ye çıkartıyoruz.

Konut ve kira fiyatları aşağı gelecek. Tabii ki inşaat malzemelerindeki artış ve pandemiden dolayı tedarik söz konusu. Biz sabit tutsak bile bu vatandaşımız için önemli bir kazanımdır. Yüzde 20 arzı sunarak vatandaşlarımızın alma şansını biraz da artıracağız.

TOKİ ev fiyatları oda sayısına göre değişkenlik gösteriyor. Ödeme planı 2+1 ve 3+1 daireler için belli oldu.

2 bin 280 lira taksit

Toplam; 608 bin lira

240 ay vade

3.187 lira taksit

Toplam; 850 bin lira

240 ay vade

Konut projesinde ilk etap konutlarının 2 yıl içerisinde bitmesi planlanıyor. Projenin de 5 yıl içerisinde tamamlanması bekleniyor.

Başvurusu toplanacak konutların, adet, brüt metrekare, net metrekare ve şerefiyeli satış fiyatları, ihalesi yapıldıktan sonra belirlenecek. Konutların satışı, yüzde 10 peşin, 240 ay vadeli ve taksit başlangıçları konut teslimlerini takip eden ay itibarıyla başlayacak şekilde yapılacak.

Hak sahiplerinin konutlarına ait kalan borç bakiyesi ve aylık taksitleri her yılın ocak ve temmuz aylarında olmak üzere yılda 2 kez, bir önceki 6 aylık dönemdeki memur maaş artış oranı dikkate alınarak İdarece tespit edilen oranda artırılacak.

Sosyal konutlar için bir haneden tek başvuru alınabilecek. Yeni sosyal konutlarda gençler, emekliler, şehit yakınları ve gaziler ile engellilere kontenjan ayrılacak. "Genç" kategorisine 14 Eylül 1992'den sonra doğanlar müracaat edebilecek.

TOKİ aracılığıyla inşa edilecek konutlara, proje ili sınırları içerisinde en az 1 yıl ikamet eden veya proje il nüfusuna kayıtlı, kendisi, eşi ve velayeti altındaki çocukları üzerine ülke sınırları içinde tapuda kayıtlı konutları bulunmayan, daha önce TOKİ aracılığıyla ev satın almamış 18 yaşını doldurmuş Türk vatandaşları başvuru yapabilecek.

Şehit aileleri, harp ve vazife malulleri ile bunların dul ve yetimleri hariç başvuruda bulunacaklarda, aylık hane halkı gelirinin İstanbul için en fazla net 18 bin lira, yurt genelinde ise en fazla 16 bin lira olması şartı aranacak.

Konutların aylık taksitleri asgari ücretlilerin ödeyebileceği tutarda olacak. Ödeme, toplam hane gelirinin yüzde 30'unu aşmayacak, 240 aya kadar vade imkanı getirilecek.

Borcu bitmeden konutlar devredilemeyecek, satılamayacak. Kiralamada ise sorun yok. Hak sahibi yaşadığı yerin kirasını ödemek için aldığı sosyal konutu kullanabilir.

Sosyal konutta örnek ev gösterildi. TOKİ Başkan Yardımcısı Levent Sungur, CNN TÜRK Muhabiri Burçak Bozkuş ile birlikte örnek TOKİ evini gezdi. Sungur, Cumhuriyet tarihinin en büyük sosyal konut projesi kapsamında yapılacak evlere dair merak edilenleri cevapladı.

İstanbul'da 3 noktada çalışmalar sürdüğünü söyleyen TOKİ Başkan Yardımcısı, yüzde 10'luk peşinat ödenip sözleşme imzalanacağını belirtti.

"Gençlere özel bir kontenjan ayırdık" diyen Sungur "Vatandaş örnek daireleri gezebilir" dedi. En geç 2 sene içinde tamamlanması planlanan projede başvurular 31 Ekim'e kadar devam edecek

Vatandaşların ihtiyaçlarını gözeterek inşa edilen dairelerde her şey düşünülmüş durumda. Vatandaşların güvenlik şekilde yaşamayı için dizayn edilen konutlarda çelik kapı kullanılıyor. Kapıdan girişte uzun ve geniş bir koridor uzanıyor.

Ev hanımlarının rahatça kullanabileceği mutfak tasarlayan TOKİ, dörtlü bölümden ve üçlü raflardan oluşan mutfak dolapları, beyaz eşyaların rahatlıkla yerleştirileceği bölmeler tasarlamış durumda.

Türk aile yapısını baz alan TOKİ, inşa ettiği konutların ortak kullanım alanları olan salonları oldukça geniş inşa ediyor.

Büyük pencerelerle salonların havadan ve ferah olması sağlanıyor. Salon ile mutfaktan girilebilen balkon vatandaşlara eşsiz bir yaşam alanı sunuyor.

Oda ve yatak odalarının da havadar ve ferah olması konusunda hassas davranan TOKİ, odalarda geniş pencere kullandı. Doğalgaz petekleri, ısıyı tüm alana dağıtacak şekilde kuruldu. Vatandaşların rahat etmesi için tüm detayları düşünen TOKİ, yatak odalarında ebeveynler için ayrı bir banyo ve tuvalet koydu.

Depreme dayanıklı, otopark sorunu olmayan destinasyon alanlarıyla birlikte 2+1 ve 3+1 konutlar inşa eden TOKİ, projelerini anahtar teslim şekilde yapıyor. Hak sahibi anahtarını teslim aldıktan sonra kısa süre içinde dairesine taşınabiliyor.