Araba alacak pek çok kişi yeterli birikimi ve kredibilitesi varsa sıfır araçlara yöneliyor. İkinci el araç yaşayanlar satın alma işlemi öncesi aracı ekspertiz yaptırıyor. Sıfır araç alanlar ise fabrika çıkışlı olduğu için buna gerek duymuyor. Ancak durum hiç de öyle değil. Bu durup pek çok sorunu beraberinde gerekiyor. Uzmanlar konu ile ilgili dikkat çeken uyarılarda bulunuyor.
Araç alacaklar dikkat. İstanbul Motorlu Araç Satıcıları Derneği (İMAS) Başkanı Hayrettin Ertemel sıfır araç alacaklara önemli uyarılarda bulundu. Ertemel açıklamasında şu ifadeleri kullandı:
"Otomobil sıfır km olmasına ve hatta direkt bayiden alınmasına rağmen, kaporta aksamında çoğunlukla fabrika tarafından yapılmış ikinci boya işlemi gibi durumlarla sıkça karşılaşabiliyoruz. Bu işlem fabrikasyon olsa dahi, ülkemiz piyasasında araca yapılmış boya ya da benzeri işlemler aracın kıymetini etkilediğinden sorun teşkil edebiliyor.
Hal böyleyken, km ve yaş fark etmeksizin vatandaşlarımızın yetki belgesi sahibi bir otomobil satıcısından alışveriş yaparak mutlaka satış işleminden önce TSE onaylı ve güvenilir bir ekspertiz merkezinde kontrolden geçirmesini tavsiye ediyoruz.
Zira tabi olduğumuz yönetmeliğe göre yetki belgesi sahibi işletmelerden araç alınırken ekspertiz zorunludur. Ayrıca yine yönetmeliğin satış sonrası zorunlu olan garanti koşulları ile de bu anlamda müşterilerimiz garantili alışveriş yapmaktadır.
Bayiden sıfır otomobil alınmasına rağmen böyle bir durumla karşılaşılırsa, işlemin fabrikasyon olduğuna dair bir yazı temin edilmesi faydalı olacaktır.
Bazı bayiler sıfır otomobilin ticaret maksatlı alınmasının oldukça revaçta olduğu geçtiğimiz dönemlerde, fazladan ücret talep etmek ya da aksesuar satmadan araç vermemek gibi haksız taleplerde bulunmaktaydı. Bu durum kamuoyunda da sıkça yer bulan bir konuydu.
Bugün hala bazı bayilerin benzeri taleplerde bulunmaya devam ettiklerini duyuyoruz. Ancak kapsamı genişleyen 6+6 yönetmeliği etkisi ile şu an ticaret maksatlı yani kayıt dışı ticaret amaçlı sıfır araç alıp satan bireysel kullanıcıların yarısı taleplerini geri çekmiş durumda. Bu sebeple talep eskisi gibi olmadığından, bu tür haksız uygulamalarda da azalma söz konusu.
Bayilerde araçlara aksesuar montaj işlemi uygulanırken sehven zarar verilebiliyor. Böyle olumsuz durumlar yaşansa da sayısı ciddi boyutlarda değil. İşini olması gerektiği şekilde yapan ve bu tür aksilik yaşayan işletmeler durumu araç sahibine bildirip, iyi niyetle kompanse etmek adına mutlaka bazı girişimde bulunuyorlar. Ancak böyle bir kaza yaşanmasına rağmen araç sahibine bildirilmedi ve zarara uğratıldı ise, bu noktada etik dışı bir çalışma prensibinden söz edebiliriz.
Böyle bir durumla karşılaşılırsa, işlem sırasında aracın hasar gördüğünü tespit etmek ve mümkünse raporlayabilmek oldukça önemlidir.
Bu tür sorunlar yaşayan vatandaşlarımız alışveriş yaptıkları bayi ile durumu çözemiyorsa, konuyu distribütöre bildirerek çözüm yolu bulabilirler. Müşterilerin haklı olduğu durumlarda mutlaka bir çözüm yolu aranacaktır. Ancak tüm girişimlerin karşılıksız kaldığı ve çözüme kavuşmadığı durumlarda ise vatandaşlarımız durumu yargıya taşıyarak çözüm arayabilirler.”
Öte yandan otomotiv piyasasında fahiş fiyatları durdurmak için ekonomi yönetimi çeşitli önlemler alırken, bu önlemlerin arkasından dolanmak isteyenler de boş durmuyor.
Milliyet'ten Aylin Rana Aydin'in haberine göre; sıfır oto ile ikinci el fiyatları astronomik bir şekilde açılınca ilk önce araç satışında ‘6 ay ve 6 bin kilometre’ kuralı getirildi.
Buna rağmen fiyatlardaki hareketlilik devam ederken, Ticaret Bakanlığı önceki günlerde ikinci el araç satışına ilişkin yeni bir düzenlemeyi duyurdu. Resmi Gazete’de yayımlanan karara göre, ikinci el araç satış fiyatı, sıfır araç satış fiyatının üzerinde olamayacaktı. Bu durum 1 Ocak 2024’e kadar yasaklandı ve yönetmelik de 15 Temmuz’da yürürlüğe girdi.
Online satış platformlarındaki bazı satıcılar ikinci el araçlarını sıfır araçtan pahalıya satabilmek için yeni bir yöntem geliştirdi. Ceza yememek için aracını sıfır araç fiyatından düşük listeleyen satıcılar ilanın açıklama kısmında ise ekstra ücretler sıralıyor.
Bu durumda ikinci el aracın satış fiyatı türlü gerekçeler gösterilerek sıfır araç fiyatını sollamış oluyor. İkinci el araç sitelerinde bunun örneklerine de sıkça rastlanıyor. Satıcılar araca yaptırdıkları çeşitli işlemler ve ekledikleri aksesuarlar için alıcıdan 30 bin liradan başlayıp 500 bin lirayı bile aşan ekstra ücret istiyor.
Örneğin ikinci el araç satış sitesinde 2023 Mercedes-Benz marka 6001 kilometrede olan bir otomobil 2 milyon 700 bin liraya satışa sunulurken açıklama kısmında aracın 525 bin lira ekstra ücreti olduğu belirtiliyor.
Toyota marka 2023 model 6001 km bir araç ise 1.499.999 liradan satışa sunulurken açıklamada fiyat için görüşüleceği bildiriliyor.
Başka bir 2023 model 6036 km’deki Toyota araç ise 1.5 milyon liradan satışa sunulurken açıklama kısmında, söz konusu satış fiyatının 2022 model bir araç için geçerli olduğu fiyat farkının da yüzde 10 düzeyinde bulunduğu belirtiliyor.
2023 Hyundai marka 9100 km’deki bir araç ise 829.999 liradan satışa sunulurken, açıklamada ekstra 80 bin lira olduğu ifade ediliyor.
Peugeot markalı 6001 km’deki 2023 model bir araç ise, 1 milyon 564 bin liradan satışa sunulurken açıklama kısmındaki ekstralar artıyor.
Araçla ilgili olarak açıklamada, elektrikli bagaj 15 bin lira, yan basamaklar 15 bin lira, kauçuk paspas ve bagaj havuzu 5 bin lira, seramik kaplama 5 bin lira, ön cam dahil komple cam filmi 4 bin lira, ön kaput ppf kaplama 5 bin lira, ön yol kayıt güvenlik kamerası+araç içi ses kayıt kamerası 10 bin lira, metalik boya renk farkı da 5 bin lira olarak alıcıya bildiriliyor.
Sosyal medyada da kullanıcılar ikinci el araç satışlarında ekstra para istendiğine dair şikâyetlerde bulunuyor.Örneğin, bir vatandaşı sıfır araç satışı yapan bayilerin de liste fiyatına ek olarak para istediğini ya da zorunlu ekstra paket satışı yaptıklarını aksi halde aracı satmadıklarını belirtiyor.
Bu yönde ikinci el araç satış sitelerinde de satıcıların ekstra para istediğini belirten vatandaşlar, CİMER’e şikâyette bulunduğunu ifade ediyor.