İkinci el piyasalarında son zamanlarda görülen durgunluk ve sıfır araç piyasalarındaki kampanyalar tüketicilerin dikkatini çekmeye devam ediyor. Son olarak 7 Temmuz’da yürürlüğe girmesi beklenen Genel Güvenlik Yönetmeliği (GSR) 31 Ağustos’a ertelenmişti.

Milliyet'te yer alan habere göre, yönetmeliğe göre bazı güvenlik donanımları bulunmayan araçların satışı yasaklanacak. Düzenlemenin 31 Ağustos’a ertelenmesiyle birlikte sıfır araçlarda kampanya rüzgarı sürüyor. Peki şu anda indirim oranları ne? Kampanyalar ne zamana kadar sürer?

Konuyla ilgili merak edilenleri İstanbul Motorlu Araç Satıcıları Derneği (İMAS) Başkanı Hayrettin Ertemel, milliyet.com.tr’ye değerlendirdi. Ertemel tüketicilerin takasa yöneldiğini ve takas tekliflerinin son dönemde revaçta olduğunu söyledi.

Ertemel’in açıklamaları şu şekilde: “7 Temmuz itibarıyla yürürlüğe giren, ulusal tip onaylı bazı modeller için 31 Ağustos’a kadar uzatılan GSR yönetmeliği dolayısı ile yönetmeliğe uymayan araç stoklarının eritilmesi maksadıyla kampanyalar halen devam ediyor.

Bu noktada markalara bu araçlara dair belirli bir kota tanındığından, satışların 7 Temmuz sonrası devam ettiğini hatırlatmakta fayda var. Markadan markaya değişen oranlarla ortalama %10 ila 15 oranında indirimlerin devam ettiğini söyleyebiliriz.

31 Ağustos’a uzatılan süre sadece ulusal tip onaylı ve ülkemizde üretilen otomobilleri kapsar nitelikte. Dolayısıyla bu karardan 8 farklı model faydalanabiliyor. Daha önce ilgili Bakanlıklarımız markaların 2023 yılında sattığı otomobil sayısının %10’u kadar oranda otomobil satabilmesine müsaade etmişti. Bu oran ticari araçlarda ise %30. Bu sebeple 7 Temmuz tarihi geride kalmasına rağmen, bu kota dahilinde yönetmeliğe uymayan araç satışı halen devam ediyor.

Kampanyaların süresini araç stoklarının seyri belirleyecek. Ulaşılan satış adetleri göz önünde bulundurulursa yaz sonu itibarıyla kampanyaların sonlanacağını veya dozajının azalacağını söyleyebiliriz.

Yılın son çeyreğinde GSR yönetmeliğine uyan araçların piyasada yer almaya başlaması ve getirdiği ek maliyetler kampanyalarla desteklenebilir. Ancak artması beklenen fiyatlar üzerinden kampanyalar yapılsa dahi, fiyatlar bugünkü koşullardan avantajlı olmayacaktır.

İkinci el otomobilde fiyatları belirleyen farklı dinamikler söz konusu. Bu noktada otomobil satıcısı meslektaşlarımızın kar oranları sıfır otomobile nazaran çok daha limitli olduğundan, fiyatlar indirim yapmaya müsait olmayabiliyor.

Öte yandan araçlarını elden çıkarmak isteyen kullanıcıların satın aldıkları fiyatlardan daha düşük rakamları kabul etmemelerine dair genel bir refleks var. Koşullar bu şekilde olunca reel fiyatlarda gerileme olsa dahi maliyetler ve tercihler sebebiyle bu durumun talep edilen fiyatlara yansımayacağı kanaatindeyiz.

Bununla beraber sıfır otomobilde de daha fazla fiyat düşüşü olmayacağı beklentisi göz önünde bulundurulursa, ikinci el otomobilde fiyat düşüşü olmayacaktır. Bunun aksine GSR kaynaklı fiyat artışları sıfır otomobil etiketlerine yansıdığı takdirde yılın son çeyreğinde ikinci el otomobil fiyatlarında da bir miktar artış görülebilir.

Gerek sıfır gerekse ikinci el otomobil talebinde daralma söz konusu. Sıfır otomobil satışlarının yüksek seyretmesinin sebebi kampanyalar ve buna bağlı tüketici tercihinin sıfır otomobilde olması. Satış stratejileri kampanyalar ile desteklenmeseydi geçen yıl 1.2 milyon adetle kapanan sıfır otomobil piyasasının bu yıl 700 bin civarı olması öngörülüyordu.

Kampanyaların etkisiyle bu öngörü 1 milyona ulaşmış durumda. Tüm koşullara rağmen sıfır otomobilde yaklaşık %15 ila %20 daralma bekliyoruz. İkinci el otomobilde ise yaklaşık 8 aydır süregelen durağanlık halen devam ediyor. Bunun öncelikli ana sebepleri krediye erişimde yaşanan güçlükler, mevduat oranları ve kullanıcı refleksinin sıfır otomobilde olması. Bu sebeplere bağlı olarak koşullar tüketicileri takas usulüyle alışveriş yapmaya yönlendiriyor. Son dönemde gerek sıfır gerekse ikinci el otomobilde takas tekliflerinin oldukça revaçta olduğunu söyleyebiliriz. Bu noktada kullanıcıların reel fiyatları kabul etmesi, otomobil satıcısı meslektaşlarımızın ise fiyat makaslarını gözeterek teklif sunmaları fiyatların korunmasında oldukça önemli olacaktır.”