25 yaş ve üzeri milyonlarca araç sahibini heyecanlandıran gelişme geçtiğimiz aylarda gündeme geldi. Trafikte büyük bir değişim yaşanacak ve ÖTV’siz sıfır araç satın alma 25 yaş ve üzeri aracı olan kişiler için hayal olmayacak. İlgili kanun teklif Meclis’e sunulmuştu. İşte son gelişmeler ve konunun detayları...
MHP’li milletvekillerinin Özel Tüketim Vergisi kanununda değişiklik yapılmasına ilişkin teklifi 2024’ün son aylarında Meclis’e sunuldu. 25 yaş üzeri araçların hurdaya ayrılmasıyla birlikte hurda araç teşviki, ÖTV muafiyeti uygulanacak. 25 yaş üstü araçlar piyasadan toplanarak ekonomiye kazandırılacak. İlgili teklif yürürlüğe girerse eski araçların bakım maliyeti ve güvenlik maliyeti daha yüksek olduğu için bu araçların yenilenmesine olanak sağlanacak.
Teklif ile 25 yaş üzeri araçların yenilenerek ekonomiye kazandırılması, ithalatın azaltılması, akaryakıt israfının önüne geçilmesi ve çevre kirliliğinin önüne geçilmesi amaçlanıyor.Peki düzenleme piyasayı canlandırır mı? ÖTV muafiyeti sıfır ve ikinci el fiyatları nasıl etkiler? Kişilerin üzerinde birden fazla eski araç varsa düzenleme nasıl olacak? Hurda teşvikinde detaylar neler?
Konuyla ilgili tüm merak edilenleri milliyet.com.tr’ye değerlendiren İstanbul Motorlu Araç Satıcıları Derneği (İMAS) Başkanı Hayrettin Ertemel şu ifadeleri kullandı: “Hurda teşviki teklifi, otomotiv sektöründen ziyade eski araçların yenilenmesi, yerli üretime teşvik, yeşil dönüşüm ve hurda araçların ekonomiye kazandırılması gibi maksatları önceliğe alarak Meclis’e sunuldu. Bu noktada tasarının yasalaştığı taktirde genel maksadına uygun olarak sonuç vermesi öncelikte. Elbette teklif kapsamına girecek otomobil satışlarında pozitif etki yaratacağından bu manada da faydası olacaktır.
Hurda teşvikinin henüz teklif aşamasında olduğu, hayata geçirilip geçirilmeyeceği noktasında takdirin Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde (TBMM) olduğunu hatırlatmakta fayda var. Dolayısıyla yasalaşıp yasalaşmayacağı hakkında net bir şey söylemek yanıltıcı olacaktır. Henüz teklif aşamasında olduğundan, nihai koşul ve ya şartları netlik kazanmış değil.
Dolayısıyla hayata geçtiği taktirde elinde birden fazla hurda araç bulunan kullanıcıların ne koşullarda yararlanabileceğini süreç ilerledikçe yorumlamak daha sağlıklı olacaktır. Bu konuyla bağlantılı olarak, altını çizdiğimiz önemli bir husus, bu araçların piyasa fiyatlarının olağan dışı artması veya ticari kazanç elde etmek maksadıyla araçların toplanması gibi muhtemel suistimallerin önüne geçilecek düzenlemelerin yapılmasıdır.
Teşvik teklifinin önemli maddelerinden bir tanesi de yerli üretim araçları kapsar nitelikte olması. Dolayısıyla satışa sunulan tüm modelleri değil sadece yerli üretim araçlarda muafiyet sağlayacak bir uygulama. Bu bağlamda düşünüldüğünde sıfır ve ikinci otomobil genel fiyatlarında düşüş öngörmüyoruz. Öte yandan maliyetler itibarıyla gerçekçi bir yaklaşım olmasa da kapsam dışı kalan markalar rekabet koşullarını korumak adına fiyatlarında bir miktar esneklik sağlayabilir. Ancak böyle bir senaryoda genel bir fiyat düşüşünden söz edebiliriz.
2024 model araç stokları azalmış durumda. Bazı markalarda 2025 model talepleri toplanmaya başlandı. ÖTV muafiyeti çıktığı taktirde satış adetlerine mutlaka pozitif yansıyacaktır. Geçen yıl yakalanan rekor satış adedini egale etmekte faydalı bir argüman olacağını söyleyebiliriz. Ancak 2025 yılı satış adetleri için yeni rekor ya da daralma gibi beklentileri belirtmek için henüz oldukça erken.
Yıl içerisinde süreci değiştirebilecek, farklı senaryolarla karşılaşabiliriz. Hurda teşviki fayda sağlayacak bir argüman olsa da faiz oranlarının seyri, döviz kuru seviyeleri ve fiyatlamalar satış adetleri grafiğinin belirleyici ana faktörleri olacaktır.”