İnternet alışverişine geçmiş yıllarda mesafeli olarak yaklaşanlar da ‘zorunluluk’ haline gelmesi ile online platformlardan ürün satın almaya başladı. Ancak giderek normalleşen ve hayatın vazgeçilmez bir parçası haline gelen web siteleri üzerinden yapılan alışveriş bazı güvenlik endişelerini beraberinde getirdi.

Kredi kartı ya da banka kartı kullanılarak yapılan alışverişler için çoğunlukla internet sitelerine kayıt yaptırmak gerekiyor. Kayıt için kimlik numarasından, doğum tarihine kadar pek çok kişisel bilgi isteniyor. Site üyelik işlemlerinin tamamlanmasının ardından alışveriş süreci başlıyor.

Son aşamada kredi kartı veya banka kartı bilgileri isteniyor. Bu bilgiler girilerek limitler dahilinde internet üzerinden kolaylıkla alışveriş yapılabiliyor. Peki internetten alışveriş yapmak gerçekten güvenli mi?

Sıklıkla aynı internet siteleri üzerinden alışveriş yapan kişiler, alışveriş sürecini daha kısa ve kolay hale getirmek için kart bilgilerini siteye kaydediyor.

Sermaye Piyasası Uzmanı ve Bilirkişi Avukat Sedef Selçuk kredi ve banka kartını internet sitelerine kaydedenler için uyarılarda bulunarak, “Kredi kartı ile online alışveriş yapmak, web sitenin bankaya yönlendirme uygulaması eşliğinde kart bilgileri paylaşılırsa bu alışveriş güvenli olabilir.

Ancak bankanızdan şifre onayı gelmeden paylaşılan bilgiler risk taşımaktadır.” diye konuştu.

Online platformlar üzerinden alışveriş yapanların sayısı her geçen gün artarken artık Instagram ve Whatsapp gibi uygulamalar, giyimden gıdaya pek çok ürünü satın almak için kullanılıyor.

Alışveriş yapılan web sitesinin güvenli ve resmi olması gerektiğine vurgu yapan Av. Selçuk, “Kişisel verileri koruma kanunu gereğince resmi web sitelerinde bilgileriniz korunmakta, ancak alışveriş yaptığınız web sitesinin güvenli olduğundan emin olmanız gerekiyor.

Resmi Gazete’de yayınlanan “Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik” ile birlikte artık akıllı saat, telefon, tablet ve bilgisayar gibi teknolojik ürünler iade edilemeyecek, bu gibi durumları size dijital onaya sunulan mesafeli satış sözleşmesinde bulabilirsiniz.

E ticaret başlığı altında online alışveriş yapanlara bu sözleşmeyi okumayı ihmal etmemelerini öneririm.” ifadelerini kullandı.

Tüketiciler internetten alışveriş yaparken de cayma hakkına sahip. Ancak zaman zaman tüketicilerin cayma hakkını kullanamadığına şahit oluyoruz.

İnternetten alışverişe mesafeli yaklaşan pek çok kişi de bu durum ile karşılaşmak istemediği için web siteleri üzerinden ürün satın almıyor.

Mesafeli sözleşmelere yönelik oluşturulan yasalara göre yapılan satış sonucunda tüketicinin on dört gün içinde ürünü iade etme ve bedelinin tamamını alma hakkının bulunduğunun altını çizen Avukat Sedef Selçuk, “Tüketici, sözleşmenin kurulduğu tarihten itibaren on dört gün içinde, herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin sözleşmeden cayma hakkına sahiptir.

Cayma hakkının kullanıldığına dair bildirimin bu süre içinde satıcıya noterlikler aracılığıyla yöneltilmesi yeterlidir. Alıcının isteği veya açıkça kişisel ihtiyaçları doğrultusunda hazırlanan ve geri gönderilmeye müsait olmayan, iç giyim alt parçaları, mayo ve bikini altları, makyaj malzemeleri, tek kullanımlık ürünler, çabuk bozulma tehlikesi olan veya son kullanma tarihi geçme ihtimali olan ürünlerde cayma hakkı kullanılamaz.

Resmi gazetede yayınlanan düzenlemeye göre artık dijital bazı ürünlerde de cayma hakkı kullanılamayacak.” Dedi.

Cayma hakkını kullanırken ekonomik olarak zarara uğrayan tüketicinin bu zararının karşılandığına dikkat çeken Avukat Selçuk “Tüketicinin cayma hakkını kullanması durumunda, satıcı veya sağlayıcı cayma bildiriminin kendisine ulaştığı tarihten itibaren yedi gün içinde almış olduğu bedeli ve tüketiciyi borç altına sokan her türlü belgeyi, tüketiciye hiçbir masraf yüklemeksizin iade etmekle yükümlüdür.

Tüketici, tahsil edemediği bedeli icra takibine konu ederek yasal faizi ile birlikte iade alabilir, uğradığı başkaca zarar var ise bunları da takibe konu edebilecektir.” diye konuştu.

Cayma hakkının kullanılması durumunda tüketici malı on gün içinde satıcının belirtmiş olduğu kargo firması ile ücretsiz olarak iade etmesi ve satıcının da on dört gün içinde bedel iadesini yapması gerektiğini açıklayan Sedef Selçuk, “Tüketici, cayma süresi içinde malı, işleyişine, teknik özelliklerine ve kullanım talimatlarına uygun bir şekilde kullandığı takdirde meydana gelen değişiklik ve bozulmalardan sorumlu değildir.

Satıcının bedel iadesi süresine ilişkin olarak yedi ve on dört gün öngörülmüş, on dört gün son belirlenen süredir.” İfadelerini kullandı

Tüketicinin cayma hakkının bulunduğu ürünlerde yetkili firma tarafından iade işlemli onaylansa da ödeme kısmında aksamalar olabiliyor. Bu durum tüketicinin finansal olarak sıkıntı yaşamasına yol açabiliyor. Peki böyle bir durum ile karşılaşan kişiler nasıl bir yol izlemeli? Sermaye Piyasası Uzmanı ve Bilirkişi Avukat Sedef Selçuk şöyle açıklıyor;6052 sayılı Tüketicinin Korunması hakkındaki kanunda, mağaza-firmadan görerek satın alınan ürünlere cayma hakkı tanınmamıştır. Kanuna göre mağazaların satmış oldukları ürünleri sebepsiz yere iade alma zorunlulukları yoktur.

Cayma hakkını kullanmak istemeniz halinde satıcı bu talebi red ederse bunun için öncelikle e-devlet (turkiye.gov.tr) şifrenizle giriş yapmanız gerekiyor. Ardından tüketici hakem heyetine faturanızın bilgileri ve yukarıda sözünü ettiğim maddelerle bir şikayet oluşturabilirsiniz.

İnternet siteleri üzerinden alışveriş yapanlar gelen yanlış ürünler nedeniyle zaman zaman haberlere konu oluyor. Av. Selçuk yanlış ürün gönderimi ve ‘ayıplı mal’ satışı ile ilgili tüketicilerle şu bilgileri paylaştı;

Tüketiciye bilinçli ya da yanlışlıkla farklı bir ürün gönderilmesi arasında büyük farklar mevcuttur. Sipariş edilen bir üründen çok daha farklı bir ürün gönderiliyor ise satıcının amacına göre bu durumda da vatandaşlar, Tüketici Hakem Heyeti'nde hakkını arayarak, Cumhuriyet savcılıklarına suç duyurusunda bulunabilirler.

Ayıplı mal, tüketiciye teslimi anında, taraflarca kararlaştırılmış olan örnek ya da modele uygun olmaması ya da objektif olarak sahip olması gereken özellikleri taşımaması nedeniyle sözleşmeye aykırı olan maldır. Ayıplı mal, esasen sözleşmeye aykırı teslim edilen maldır.

Tüketici bu durumda Satılanı iade etmeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme, satılanı iade etmeyip ayıp oranında satış bedelinde indirim talep etme, aşırı bir masrafı gerektirmemek koşuluyla malın ücretsiz tamirini isteme haklarına sahiptir. Bu seçimlik haklarından bir tanesini seçip bu durumu satıcıya yazılı olarak bildirmelidir.