15 Eylül itibarıyla araç ticareti yapanlara 6 ay ve 6 bin kilometre zorunluluğu getirilecek. Yönetmeliğin yürürlüğe girmesine sayılı günler kalırken, oto galericiler de ellerinde bulunan sıfır araçları satma telaşına düştü.

Oto galeri sahibi Esat Aydın “Bizim elimizde şu an 2 tane sıfır araç var. Şu anda araçları satmaya çalışıyoruz. Piyasa durgun, genel bir durgunluk var. 15 Eylül’den sonra bu araçları satmamak gibi bir lüksümüz yok satmak zorundayız. Araca 6 bin kilometre binerek, yasaya uyup o aracı satmayı planlıyoruz.

Aslında bu uygulamanın bayiden çıkarken yapılması lazım çünkü şahıslar bu aracı alıp satabiliyor. Şahıslardan bu araçları biz temin ediyoruz, bayiler zaten bize satış yapmıyor. Şahıslara bu yasa getirilmediği sürece bu olay devam edecek. Biz şu anda fiyatları 100 bin lira düşürdük ama talep yok” dedi.

Öte yandan haziran ayında 80 bin adetleri aşan Otomobil ve Hafif Ticari Araç satışları temmuzun ardından ağustos ayında da geriledi.

Otomotiv Distribütörleri Derneği’nin (ODD) açıkladığı verilere göre, Ağustos 2022’de otomobil ve hafif ticari araç pazarı bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 17.3 daralarak 48 bin 336 adet oldu.

Bu dönemde, otomobil satışları yüzde 21.3 düşerek 35 bin 230 adet olurken, hafif ticari araç satışları yüzde 4.3 düşerek 13 bin 106 adet olarak gerçekleşti.

Son 10 yıllık ortalamalar dikkate alındığında ise otomobil ve hafif ticari araç satışındaki düşüş yüzde 18.2’yi buldu.

Ocak-Ağustos 2022’yi kapsayan 7 aylık dönemde ise pazar yüzde 8.5 oranında daralarak 458 bin 446 adet olarak gerçekleşti.

Bu dönemde, otomobil pazarı yüzde 9.4 oranında daralarak 354 bin 543 adet olurken, hafif ticari araç pazarı yüzde 5.2 daralarak 103 bin 903 adet oldu.

Aynı dönemde, otomobil satışlarının yüzde 88.3’ünü vergi oranları daha düşük olan A, B ve C segmenti araçlar oluşturdu. C segmenti otomobiller 176 bin 358 adetle pazardan yüzde 49.7 pay alırken, B segmenti (küçük sınıf) otomobillerin payı yüzde 38 olarak kayıtlara geçti.

Otomotiv sektöründeki küresel çip krizi ve Tedarik sorunlarının devam etmesinin satışlardaki etkisini sürdürdüğünü belirten uzmanlar, ağustos ayındaki düşüşte ÖTV matrahlarının uzun süredir güncellenmemesi ve kredi bulmada yaşanan sorunların da etkili olduğunu dile getirdi.

ODD Genel Sekreteri Hayri Erce, Hürriyet’e yaptığı değerlendirmede, “Hazirandan bu yana tedarik sorunlarının yanında talepte de bir yavaşlama olduğu yönünde sinyaller alıyorduk. Araç bulunurluğu geçtiğimiz aylara göre biraz daha iyi durumda ancak hem maliyet hem de kur kaynaklı fiyat artışları devam ediyor. Taşıt kredilerine erişimde yaşanan zorluklar da yine pazardaki düşüşü tetikliyor” dedi.

Son olarak Ağustos 2021’de güncellenen ÖTV matrah dilimlerinin de artan fiyatlarla birlikte tüketicilerin üzerinde ciddi baskı kurmayı sürdürdüğünün altını çizen ODD Genel Sekreteri Erce, “Tüketici talebinde ciddi kırılmaya neden olmaması ve pazarın sürdürülebilirliği açısından ÖTV matrahlarının artık bir an evvel güncellenmesi gerekiyor.

Yüzde 60, 70 gibi matrah dilimlerinde daha çok araç modelinin olması vatandaşın otomobile ulaşımını en azından bir süre daha rahatlatacaktır” ifadelerini kullandı.

ODD açıkladığı ağustos ayı verilerinde ÖTV dilimlerine göre otomobil satışlarına da yer verdi. Buna göre, ağustos ayına gelindiğinde otomobil pazarında özel tüketim vergi dilimlerine ve motor tiplerine göre satışların yüzde 82.7’si benzin/dizel motor tipinde ve yüzde 80’lik vergi diliminde yer aldı.

Benzin/dizel motor tipinde ve yüzde 70’lik vergi diliminde yer alan otomobillerin oranı ise yalnızca yüzde 2.8 olarak gerçekleşti.

Ocak-Ağustos döneminde gövde tiplerine bakıldığında en çok tercih edilen gövde tipi 142 bin 559 adetle SUV otomobiller oldu.

Bu gövde tipini, yüzde 36.9 pay ve 130 bin 856 adetlik satışla Sedan otomobiller, yüzde 20.8 pay ve 73 bin 840 adet satışla HB otomobiller takip etti.

Yakıt tiplerine bakıldığında ise benzinli otomobiller 250 bin 401 adet satış ve yüzde 70 payla zirvede yer aldı. Bu dönemde, dizel otomobiller 60 bin 316 adetle pazardan yüzde 17 pay alırken, hibritlerin payı 34 bin 265 adetle yüzde 9.7 oldu.