Hafta içi ve hafta sonu sokağa çıkma yasağı ile ilgili yeni adım! Ertelendi...

Hafta sonu ve hafta içi sokağa çıkma yasağının ne zaman biteceğini, hangi illerde kısıtlamaların gevşetileceğini milyonlar merakla bekliyor. Art arda duyurular yapılıyor ve yeni alınan kararlar açıklanıyor. Gözler 1 Mart'ta yapılacak kabine toplantısında. Öte yandan bir kentte erteleme kararı verildi. İstanbul için ise il sağlık müdürü ve İstanbul Valiliği'nden açıklama geldi. Bakan Koca, vaka sayılarında en çok artış ve azalış olan illere ilişkin açıklama yaparak bu 10 il için normalleşme mesajı verdi. İşte son yaşanan tüm gelişmeler...

İstanbul Valisi Ali Yerlikaya, 'Kademeli Normalleşme' sürecine geçişte hedefi açıkladı. Yerlikaya'nın sosyal medyadan yaptığı paylaşımda, "Özlediğimiz günlere kavuşmak için hep birlikte tedbirlere uymaya devam edelim." vurgusunu yaptı.

Vali Yerlikaya'nın paylaşımı şöyle: Sevgili İstanbullular koronavirüs mücadelemizde1 yıl bitiyor ve 'Kademeli Normalleşme' sürecine geçiyoruz. Bu günlere sabır ve anlayışla geldik. Hedefimiz: En düşük risk grubu...Özlediğimiz günlere kavuşmak için hep birlikte tedbirlere uymaya devam edelim.

İstanbul'daki veriler ışığında kısıtlamaların gevşetilmesine ilişkin konuşan Memişoğlu, “İstanbul şu anda esasında Cumhurbaşkanımızın dediği gibi 1 Mart'tan itibaren olacak kısıtlamaların azalmasına hazır. Bu konuda da özellikle öğrencilerimizin okullarına, arkadaşlarına kavuşmasını, esnafımızın iş yerini açmasını bekliyoruz. Bu konuda her türlü hazırlığımızı da yapmış durumdayız.

İstanbul'da vaka sayıları esasında minimilimize edilmiş durumda ama devamı için uyum şart. Gevşeme olduktan sonra da bu uyumu gösterdiğimiz müddetçe maske, mesafe, hijyen kurallarına uyduğumuz müddetçe, aşılamayı zamanında yaptığımız müddetçe kısıtlamaların azaltılmasında İstanbul için, Mart ayı başından itibaren bu konuda bir sıkıntı olacağını düşünmüyoruz. Ama tabi ki bunun kararı Bakanlığımızın ve bilimsel kurulumuzun öneriler doğrultusunda olacaktır” şeklinde konuştu.

Samsun'da son günlerde yeni tip koronavirüs (Kovid-19) vaka sayılarında meydana gelen artışın önüne geçilmesi amacıyla, işlek caddelerde HES kodu uygulamasına geçilmesi, sinema salonlarının açılmasının 1 ay ertelenmesi kararlaştırıldı.Valilikten yapılan yazılı açıklamada, İl Umumi Hıfzıssıhha Kurulunca salgının yayılmasının önlenmesi, kontrol altına alınması ve halk sağlığının korunması için bazı tedbirler alındığı belirtildi.

Tedbirlerin daha sıkı denetime tabi tutulmasına ve kontrollerin azami hassasiyet gösterilerek yapılmasına karar verildiği bildirilen açıklamada, şu ifadeler kullanıldı:

"Kurulumuzun ilimiz genelinde hayvan pazarlarının faaliyetlerinin geçici olarak durdurulması şeklindeki kararı devam edecektir. Faaliyetlerine 1 Mart'a kadar ara verilen sinema salonlarında bu sürenin, İçişleri Bakanlığı genelgesi doğrultusunda 1 Nisan'a uzatılması kararı alınmıştır. Cenaze namazları, cenazenin defnedileceği mezarlıkta kılınacak ve din görevlileri cenazeye katılımın 30 kişiyle sınırlı olması konusunda azami hassasiyet gösterecektir."

Kent merkezinde insan kalabalığının fazla olduğu İstiklal, Gazi, Bankalar caddeleri ile Mecidiye Çarşısı'nda HES kontrol noktaları oluşturulmasına karar verildiği belirtilen açıklamada, şunlar kaydedildi:

"Vatandaşların bu noktalarda kontrolleri yapıldıktan sonra girişleri sağlanacak. Kurulumuzun 29 Ocak'taki toplantısında alınan özel beden eğitimi ve spor salonlarının faaliyetlerinin 1 Mart'a kadar durdurulması kararı, 15 Mart'a uzatılmıştır. Kararlara uymayanlara, Umumi Hıfzıssıhha Kanunu'nun 282. maddesi gereğince idari para cezası verilmesi başta olmak üzere aykırılığın durumuna göre kanunun ilgili maddeleri uyarınca işlem yapılacaktır. Konusu suç teşkil eden davranışlara ilişkin Türk Ceza Kanunu'nun 195. maddesi kapsamında da adli işlem başlatılacaktır."

Sağlık Bakanı Fahrettin Koca, Twitter hesabından, yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınında bir haftada 100 bin nüfusta görülen vaka sayılarında en çok artış ve azalış olan illere ilişkin tabloyu paylaştı.

"Geçen haftaya göre vaka sayısı 100 bin nüfusta en çok azalan illerimiz, Bayburt, Erzincan, Trabzon, Karabük ve Hatay.

En çok artış olan illerimiz ise Ordu, Giresun, Samsun, Tokat ve Bolu. Normalleşmek için daha çok emek vermek gerekiyor."

Karabük vakaların azaldığı iller içinde yer aldı. Öte yandan Karabük'te 5 katlı bir apartman, koronavirüs vakalarının ve temaslıların olması nedeniyle karantinaya alındı. Karabük 75. Yıl Mahallesi´nde bulunan bir apartman koronavirüs vakalarının tespit edilmesi ve temaslı sayısının fazla olması nedeniyle 10 gün süreyle karantinaya alındı. Polis ekipleri binanın çevresinde güvenlik önlemi alarak, şerit çekti.

Trabzon'da son zamanlarda Covid-19 vakalarının tekrar artış vatandaşları korumak ve salgını engellemek için sinema salonlarının faaliyetlerine yönelik İl Hıfzıssıhha Kurulunca ilave tedbirler alındı. Açıklamada, 1 Mart'ta açılması planlanan sinema salonlarının faaliyetlerine salgınla mücadelede alınan tedbirlerin devamını sağlamak ve desteklenmesi amacıyla 1 Nisan tarihine kadar ara verildiği ifade edildi.

Son veriler ile beraber Bakan Koca'nın geçen haftalarda "en çok artış' olan iller arasında saydığı Erzincan'da getirilen ek tedbirlerin sonuç verdiği görüldü.

Vaka sayılarındaki azalma ile normalleşmeye yakın iller arasına Bayburt ve Hatay da girdi.

Öte yandan Bakan Koca vaka artışları ile dikkat çeken illeri de duyurdu. Ordu, Giresun, Samsun, Tokat ve Bolu vaka sayısında artış yaşayan iller oldu.

Tokat Valisi Ozan Balcı, kentte yüksek seyreden yeni tip koronavirüs (Kovid-19) vaka sayılarının alınan önlemlerle azaltılacağını bildirdi. Vali Balcı, AA muhabirine, İl Umumi Hıfzıssıhha Kurulunca vaka sayılarının düşürülmesi için bazı kararlar alındığını söyledi. Türkiye'de 1 Mart'tan itibaren yeni normale dönülmeye başlanacağını belirten Balcı, "Bizim de yeni normale dönebilmemiz, esnafımıza daha fazla yardımcı olabilmemiz için bu mücadeleyi daha yoğun olarak yürütmemiz gerekiyor. Özellikle vatandaşlarımızın hafta sonu kısıtlamalarına dikkat etmelerini istiyoruz." dedi.

Çok işçi çalıştıran iş yerleri ve pazar yerlerinde HES kodu uygulaması yapılacağını anlatan Balcı, "10 gün boyunca hayvan pazarlarını kapatacağız. Nikahların 10 gün boyunca yapılmasını istemiyoruz. Nikah konusunda vatandaşlarımızdan duyarlılık bekliyoruz. Tedbirleri önemsememiz lazım." ifadesini kullandı.

Tokatlıların duyarlı davranacağına inandığını dile getiren Balcı, şöyle devam etti:"Cenazelerle ilgili zaten karar almıştık. Tokat'taki bulaş kaynaklarından bir tanesi de evlerdeki taziye ziyaretleri. Vatandaşlarımızdan özellikle rica ediyorum, buna dikkat etmeleri lazım, küçük ve kapalı yerlerde fazla kalmamaları lazım. Bir de cenaze namazlarının 30 kişiyi geçmemesi lazım. Bu konuda da vatandaşlarımızın hassasiyet göstermelerini istiyoruz. Kadınıyla, erkeğiyle, yaşlısıyla, genciyle mücadele edeceğiz. Biz denetimleri sıklaştıracağız ama vatandaşlarımızın da duyarlılık göstermesi gerekiyor. Tokatlı hemşehrilerimiz bu konuda zaten duyarlılar, alınan kararlara riayet ediyorlar ama daha duyarlı olmamız lazım. El ele, omuz omuza vererek yeni normale dönebilmemiz için mücadele edeceğiz."

Balcı, 1 Mart'ta mesleki eğitimde uygulamalı dersler ile liselerde 12, ortaokullarda 8. sınıflarda başlayacak yüz yüze eğitimle ilgili uyulması gereken tedbirlerin belirlendiğini, bunların titizlikle uygulanacağını kaydetti.

Samsun'da koronavirüs vakalarının azaltılması için kalabalık caddelerde HES kodu uygulaması başlatıldı. Vali Zülkif Dağlı ve protokol üyeleri, başlatılan HES kodu uygulamasıyla ilgili Cumhuriyet Meydanı ve Mecidiye caddelerinde denetim yaptı. Burada gazetecilere açıklama yapan Vali Dağlı, Sağlık Bakanlığının verileri doğrultusunda Samsun'un Türkiye'de en çok vaka artışı yaşanan 4'üncü kent olduğunu hatırlattı.

Samsun'da vaka artışının epey yükseldiğine işaret eden Dağlı, "Mücadeleyi elden bırakmayacağız, aynı şekilde devam edeceğiz. Kaymakamlar sahada, emniyet, jandarma ekiplerimiz sahada, yerel yönetimlerimiz sahada, yine muhtarlarımızı aktif olarak görevlendirdik. Hatta diyanet görevlilerinden cuma günleri yardım alıyoruz. Mücadelemiz devam edecek." dedi.

Koronavirüsle mücadelede taviz vermeyeceklerinin altını çizen Dağlı, "Özellikle birkaç ailenin bir araya gelmesi. Ayrıca cenazelere 30 kişi ile sınırlandırılmasına rağmen çok yoğun şekilde katılım olması. Yine kenttin ana arterleri ve merkezi yerlerinde hala yoğunluğun devam etmesinden bulaşın artığını ve ne dereceye geldiğini gördük. Bu durumda denetimlerimizi daha da artırıyoruz. Bundan sonra taviz vermeyeceğiz kesinlikle." ifadelerini kullandı.

Sağlık Bakanlığının haftalık açıkladığı her 100 bin kişideki yeni tip koronavirüs (Kovid-19) vaka sayısı verilerine göre, en yüksek oranların görüldüğü Karadeniz Bölgesi'ndeki Trabzon, Rize, Ordu ve Giresun'da ek tedbirler alındı. Kovid-19'la mücadelede başlatılan "yerinde karar" dönemi kapsamında marttan itibaren il bazında kademeli normalleşme süreci hayata geçirilecek.Bu çerçevede, illerin sınıflandırılacağı risk gruplarının belirlenmesi, kısıtlamaların kaldırılması veya tekrar uygulanmasına ilişkin kararların alınmasındaki ölçütlerden birini de haftalık vaka sayıları oluşturuyor.

Sağlık Bakanlığınca açıklanan, 15-21 Şubat'ı kapsayan Kovid-19 verilerine göre ilk 5 il arasında yer alan Trabzon, Rize, Ordu ve Giresun'un vaka sayılarının 100 binde 200'ün üstünde olması dikkati çekti. Karadeniz Bölgesi'ndeki söz konusu illerde vaka sayılarının düşürülmesi için İl Hıfzıssıhha Kurulları tarafından ek tedbirler alındı, denetimler sıklaştırıldı.

Karadeniz'de birçok ilde vaka sayıları yüz binde 200'ün üzerine çıktı. Söz konusu yerlerde ekstra önlemler uygulanmaya başlandı. Ancak olumlu örnekler de var. Vaka sayısı yüz binde 10’un altında olan Hakkâri (3.21), Şırnak (3.91), Muş (8.51),Batman (8.71), Van (13.92) başta olmak üzere Doğu ve Güneydoğu’da bazı şehirler Covid'e karşı başarısıyla dikkat çekiyor.Bu iller başarısını neye borçlu? Sağlık Bakanlığı’nın önlemleri dışında ek tedbirler uygulanıyor mu? Bu iller normalleşmeye hazır mı? İşte yanıtı...

Hakkâri, haritadaki 3.21 oranı ile en düşük vaka sayısına sahip şehir unvanına sahip. Hakkâri Valisi İdris Akbıyık'a göre bunun en önemli nedeni vatandaşların maske, mesafe ve hijyen kurallarına uymaları. Akbıyık, Hakkâri halkının sokakta %97’lerde maske takma oranı olduğunu belirtiyor. "Sınır kapılarında ciddi önlemler aldık" diye konuşan Akbıyık, Türkiye’de il girişlerinde kontrol yapmaya başlayan ilk şehirlerden de biri olduklarının altını çiziyor.

"Türkiye’de ilk korona vakası görülür görülmez, Hakkâri Devlet Hastanesi’nde biz kendi laboratuvarımızı hızlı bir şekilde kurduk ve yapabildiğimiz kadar çok test yaptık. Burada en önemli şey filyasyon oldu. Tüm sağlık personelimiz alanlara çıktı ve filyasyondaki başarı da vakaların düşük olmasına büyük oranda katkı sağladı. Düğünlerde hızlı bir şekilde sonuç aldık ama taziyelerde zorlandık. Bunun da önüne yine sıkı uyarılar ile geçebildik. Mesela bir vatandaşın cenazesi olduğunda polis cenaze sahibini arıyor, taziye yapmayın diyor. Namazı kıldıran imam da aynı tavsiyede bulunuyor. Tabii denetimler de çok sıkı. Zaman zaman ceza yazmak durumunda da kalıyoruz."

Nüfusun nispeten az olmasının filyasyon çalışmalarına olumlu etkisi olduğu görülüyor. Vali Akbıyık, bir kişide koronavirüs görüldüğünde o kişinin irtibatta olduğu herkese test yapıldığını anlatıyor. Şimdiye kadar 6 bin civarında Hakkarili de aşı oldu. Peki şehir kademeli normalleşmeye hazır mı? Vali Akbıyık'a göre yanıt çok net bir 'evet'. “Köy okulları açıldı. Diğer konularda da tüm kuruluşlar ve Hakkari halkı olarak hazırız. Burada önemli olan başarıyı devam ettirebilmek. Çünkü mutant virüsler çıktı ve çok hızlı yayılıyorlar. Hakkari’de de mutant virüs görüldü ama çok hızlı şekilde kontrol altına alındı.”

Muş 8.51’lik oranı ile en az vaka sayısına sahip şehirler arasında yer alıyor. Muş'ta bölge sağlık yetkilileri de şehrin vaka başarısında ilk sıraya vatandaşları koymakta. Bölgede görev yapan sağlık yetkililerinden aldığımız bilgiye göre Doğu Anadolu’nun engebeli ve zor arazisinde ulaşımın zor olmasına rağmen filyasyon çalışmalarındaki yoğun çalışma da başarının nedenlerinden biri. Sağlık yetkilileri, vaka sayılarının düşük olmasının diğer sebeplerini ise şöyle sıraladı:

Muş’ta yeni uygulamalar en önden takip edildi. İller arası seyahatlerde kontrol noktaları oluşturulan ilk yerlerden birisi Muş idi. Vaka sayılarının arttığı köy ya da beldelerde tam kapanma yapıldı, bölge anında karantinaya alındı. Jandarma karantina süresinde köyün dışında bekledi. Test konusuna gelince, hastanelere başvuran herkesten hızlıca test alınıyor ve test sonucu pozitif çıkarsa en geç üç saat içinde o kişiye ulaşılıyor ve tedavisi başlatılıyor.”

Van da 13.92 vaka oranı ile normalleşmeye en yakın duran illerimiz arasında bulunuyor. Van Valisi Mehmet Emin Bilmez'e göre vakaların az olmasının ilk sebebi sağlık çalışanlarının fedakarlıkları. Vali Bilmez, başarıyı getiren formülü şöyle özetliyor: "Filyasyon ekiplerinin birebir sahada olması, jandarma ve polisin denetimlerinin çok sıkı olması ayrıca önemli etkenlerden birisi. Kentimizin 9 ayrı noktasında 24 saat esasına göre yol kontrolü yapılıyor. Bu kontrollerde Covid-19 testi pozitif olan hastalar, izolasyonda olması gereken temaslılar yakalanıyordu. Bu uygulamamız vaka sayılarımızın azalmasına büyük katkı sundu.”

İlk günlerde hastaneye başvuran vatandaş sayısı 2000'lerde olduğunu söyleyen Vali Bilmez öne çıkan bir başka kritik önlemin de altını çiziyor: "En çok bulaşın olduğu yer hastane önleriydi. Acil çağrı merkezi kurduk ve hastalık belirtisi olanların çağrı merkezine ulaşması sağlandı. Bu uygulamayla günlük hastaneye başvuru 2000’den 200’e kadar düştü. Kişisel kanaatim Van’daki başarıya bunun ciddi bir katkısı oldu." Bilmez sözlerini Van'ın belli bir oranda normalleşmeye artık hazır olduğunu söyleyerek son verdi.

537.000’in üzerinde nüfus var, Türkiye’de hane başına düşen en yüksek kişi sayısına sahip, Habur Sınır Kapısı nedeniyle insan hareketliliği çok... Şırnak tüm bu dezavantajlara rağmen pandemi boyunca vaka sayısını nasıl kontrol altında tutmayı başardı? 3.91’lik oranı ile en düşük vaka görülen 2. il olan Şırnak'ın İl Sağlık Müdürü Op. Dr. İsmail Başıbüyük'e göre başarının tek bir açıklaması yok. “Başarımızın bir sırrı varsa, hızlı karar alma, iyi bir saha ekibi, toplumun sağlık inanç ve algılarını iyi analiz etme ve bu analizler doğrultusunda topluma dayalı müdahaleler yapmaktır” diyen Başıbüyük kararları merkezden değil yerinde aldıklarını vurguluyor.

Dr. İsmail Başıbüyük vaka sayılarında etkili olduğunu düşündüğü uygulamaları şu şekilde detaylandırdı.Vaka sayısının artmaya başladığı ilçelerde bütün merkez yönetim ekibi olarak kriz masası toplantılarını o ilçelerde toplamaya başladık ve müdahalelerimizi yerel ihtiyaç ve dinamiklere göre belirledik. Uygulamalarımıza özellikle kanaat önderleri ve nüfusu olan insanları katarak toplumsal mobilizasyon kampanyaları başlattık ve toplumun katılımını sağladık. Özellikle vakaların yoğun olduğu ilçelerde maske, mesafe ve temizlik konusunda toplumu bilgilendirmek amacıyla saha bilgilendirme ekipleri oluşturduk. Bu ekipler, özellikle esnaf esnaf dolaşarak vatandaşlara COVID-19 ile mücadelede farkındalık oluşturdular.

Ayrıca il genelinde kurduğumuz mobil ekiplerle semptomu olan temaslılardan evinde numune aldık ve bu kişilerin hastaneye giderken yapacağı olası teması sınırlandırdık. Yine mobil ekipler sayesinde pozitif vakanın çıktığı mahallelerde semptom taraması yaptık. Böylece, şikayeti olanların toplum içerisinde rahatça dolaşmalarının önüne geçtik.

Şırnak’ın normalleşme sürecine hazır olduğunu müjdeleyen İsmail Başıbüyük, “İl Pandemi kurulumuzu topladık ve normalleşme ile ilgili tedbirleri tartıştık ve çeşitli kararlar aldık. Özellikle okulların açılacağını düşünerek Milli Eğitim Müdürlüğümüzle yakın işbirliği içerisinde olmayı ve önlemleri sıkılaştıracağımızı kararlaştırdık” diye önümüzdeki süreci anlatıyor.

Şırnak Valisi Ali Hamza Pehlivan da sürecin en başında günde yaklaşık 2 bin aracın giriş çıkış yaptığı ‘Habur’ sınır kapısında Sahra Hastanelerinin kurulmasının etkili olduğu görüşünde. Pehlivan, Türkiye’de en az vaka sayısında 2. il olmalarının sorumluluklarının daha da arttığını belirtiyor: "Rakamların tekrar yükselmemesi için rehavete kapılmadan daha fazla denetim yapmaya ve vatandaşlarımızı bilinçlendirmeye, yönlendirmeye devam ettik. Kapalı olan işletmeleri tekrar açabilmemiz için bu hassasiyeti muhakkak sürdürmemiz gerekiyor."

Batman Valisi Hulusi Şahin, 8.71’lik oranı ve ildeki başarının altında yatan nedenlerini şöyle sıralıyor: Güçlü filyasyon, temaslı ve vaka izolasyon süreçlerini hassasiyetle yürütmek, filyasyon süresinin kısa olması. Yetkililer vaka azlığını aldıkları aşağıdaki aksiyonlara bağladı: Hasta ve temaslı takibini sağlık personelleri gözetiminde günlük yapmak, filyasyon süremizin düşüklüğü ile erken ve hızlı tedaviye başlamak, hastalara ve temaslılara evden çıkmadan tedavi ve test imkânı sunmak, hastane tedavisi gerekenleri hızlı bir şekilde hastaneye transferini sağlamak. Vaka ve temaslıların evde denetimlerini günde 2 defa sürekli yapmak.

Vali Şahin'e göre temaslı ortalamanın yüksek olması ve alınan numunelerde test pozitiflik oranının düşüklüğü başarının göstergelerinden. Batman’da filyasyon süresinin ortalaması 5 saat, temaslı ortalama ise 7 kişi. Test pozitifliği oranı ise %3 bandında.

Batman’da vaka sayılarının az olması ve kısıtlamaların olması hastane başvurularının ve dolayısıyla test sayılarını azaltan unsurlardandı. Vali Şahin, bunun önüne geçebilmek adına ilde 27 noktada numune verme merkezleri oluşturduklarını bildirdi. Yapılan günlük test sayısı ise 300 bandında. Batman, Bilim kurulunun önerileri doğrultusunda mevcut koşullara göre normalleşme adımlarını kademeli olarak atmaya hazır.