BES'te yeni dönem devreye giriyor. Bireysel Emeklilik Sistemi’nde (BES) biriken tasarruflar artık bankadan çekilebilecek. Yeni düzenleme 1 Temmuz 2024 tarihi itibarıyla başlayacak. İşte yeni düzenlemenin detayları...
Katılımcılar birikimlerini evlilik, konut alımı ve eğitim için kullanacaklarını beyan etmeleri şartı ile alabilecek. Bireysel Emeklilik Sistemi’nde bugün itibarıyla 14 milyon katılımcı bulunuyor. Katılımcıların büyük bir kısmının, alacakları tasarruflarını konut alımında kullanacağı ifade ediliyor.
Türkiye gazetesinde yer alan habere göre; yüksek faiz ortamı ve bankaların kredi verme konusunda iştahsız davranması sebebiyle ev sahibi olmanın zorlaştığı şu dönemde, kısmı ödeme sisteminin devreye girmesi ile konut alımlarının artacağı belirtiliyor.
Kısmen ödeme hakkını en az beş sene kullanmamış bir katılımcı, bu süre içinde, başvuru tarihi itibarıyla geçerli olan aylık brüt asgari ücret tutarının en az beş katı kadar katkı payı ödediği sözleşmesinden, bu yönetmelikte belirlenen hâl ve şartlarda birikiminin yüzde ellisine kadar olan tutarın kısmen ödenmesi için şirkete başvurabilecek.
Katılımcı, kısmen ödeme alma hakkını, kısmen ödeme tarihinden itibaren üç sene içinde; emeklilik, vefat veya maluliyet hâlleri hariç, kısmen ödemeye konu sözleşmesini sistemden çıkış işlemi ile sonlandırmayacağına dair taahhüt vermek şartıyla kullanabilecek.
Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu tarafından hazırlanan “Bireysel Emeklilik Sistemi’nde Kısmen Ödeme Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik” Resmî Gazete’de yayımlandı. Buna göre daha önce yayımı tarihinden altı ay sonra başlayacağı açıklanan kısmi ödemenin, 1 Temmuz 2024 tarihinde başlaması kararlaştırıldı.
Yönetmelik, Bireysel Emeklilik Sistemi’ndeki katılımcıların kısmen ödeme hakkını kullanmak üzere yapacakları başvuruyu, başvurunun değerlendirilmesini, kısmen ödeme alınabilecek hâlleri, kısmen ödeme ile ödenecek devlet katkısının hesaplanmasını ve ödenmesini, uygulanacak müeyyideleri, emeklilik gözetim merkezi ve emeklilik şirketlerinin kısmen ödeme sürecindeki görev ve sorumluluklarını ve kısmen ödemeyle ilgili diğer hususları kapsıyor. Yaşanan bu durumun konut sektörünü canlandırması bekleniyor. Tasarruf sahiplerinin çoğunun birikimlerini konut alımında kullanacağı ifade ediliyor.
Konut sektörü temsilcileri BES tasarruflarının konut alımına döneceğini belirterek “Bireysel Emeklilik Sistemi’nden birikimlerini alacak olanların büyük kısmı konut alımına yönelecektir. Çünkü yatırımda en güvenli liman gayrimenkul…
Ayrıca piyasada ciddi bir alım talebi de var. BES’te 14 milyon kişinin olduğu düşünüldüğünde piyasada ciddi bir hareketin olması bekleniyor. Haziran ayından sonra faizlerin düşmesi, muhtemel bir kredi kampanyası ve BES çıkışları ile konut sektöründe eski güneşli günleri yakalamak mümkün” dedi.
Konut sektöründe yaşanan durgunluk sebebiyle fiyatların piyasa şartlarına göre iyi durumda olduğunu söyleyen sektör oyuncuları “Bu ciddi bir alım fırsatı sunuyor. 2021 yılında başlatılan Kur Korumalı Mevduat son buldu, dövizin nereye gideceği bilinmiyor. Bankalardaki TL mevduatları nakit paranın erimesine yol açıyor. Otomotiv de yatırım aracı olmaktan çıktı. 2024 ve 2025 yılı hem oturum hem de yatırım için gayrimenkul alımlarına fırsat veriyor” dedi.
Kısmen Ödeme Uygulaması nedir? Bireysel Emeklilik Sistemi’nde eğitim, evlilik, konut alımı, eğitim gibi hâllerde sistemden çıkmadan ve sahip olunan haklardan vazgeçmeden hesaplarında biriken tutarları devlet katkısı dâhil olacak şekilde alma hakkı sağlayan uygulamadır.
Katılımcılar başvuru formunda belirtmek üzere, birikimlerinin yüzde 50’ye kadar bölümünü çekebiliyor. Katılımcılar, sözleşmesi bulunan emeklilik şirketleri ile iletişime geçerek başvuru yapabiliyor.
Emeklilik şirketleri kısmen ödeme başvurusunun kabul ya da ret sonucunu, talep formunun ulaştığı tarihten itibaren üç iş günü içinde elektronik iletişim araçlarıyla katılımcıya iletiyor.
Katılımcılar evlilik, konut ve tabii afet için yalnızca bir defa ödeme alabilirler. Tabii afet durumunda kısmen ödeme için tarih ve miktar şartına bakılmaz. Kısmen ödeme için ilk başvuru sistemdeki 5. seneden itibaren ve aylık asgari ücretin en az 5 katı ödeme gerçekleştirilmesi durumunda yapılabilir. Katılımcı evlilik için kısmen ödeme aldıysa, konut için kısmen ödemeyi en az beş sene sonra ve aylık asgari ücretin en az 5 katı ödeme yapması durumunda alabilir. Konut için ödeme alındıysa, evlilik için de aynı şartlar geçerli olur. Birden çok BES sözleşmesi olanlar için sadece bir başvuru hakkı tanınır.
Ev alımı için Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü tarafından sağlanan web tapu ile üretilen doğrulama kodunun yer alığı tapu belgesi nüshası sunulur. Evlilik durumu için e-Devlet sistemi ile üretilen ve üzerinde doğrulama kodu olan nüfus kayıt örneği, doğal afet hâli için tabii afetin gerçekleşmesini müteakip SEDDK tarafından duyurulan belge isteniyor.
Katılımcı istenilen belgeleri başvuru esnasında teslim eder. Başvurusuna onay verilen ve ödeme alan katılımcılar ödeme aldıktan iki ay sonrasına kadar konut alındığına ya da evlenildiğiyle ilgili belgeleri şirkete ileterek başvuru işlemlerini tamamlamakla yükümlü olur. Evlilik veya ev alımı başvuru tarihinden önce gerçekleşmişse iki ay öncesine kadar bu belgeler geçerli sayılır. Kısmen ödeme tutarları, en geç bütün fon paylarının nakde dönüştüğü günü izleyen ilk iş gününde katılımcı hesabına yatırılıyor.