Türkiye'deki bankalar, müşterilere önemli bir duyuru yaparak zamanaşımı konusunda uyarılarda bulundu. "Hesap sahiplerimize duyurulur" başlığı altında yapılan ilanlarda, 15 Haziran'a kadar işlem yapmayanların paralarının Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'na (TMSF) geçeceği bildirildi.

5411 sayılı Bankacılık Kanunu’nun 62. maddesine göre; bankalar nezdindeki mevduat, katılım fonu, emanet ve alacaklardan hak sahibinin en son talebi, işlemi, herhangi bir yazılı talimat tarihinden itibaren 10 yıl içinde aranmayanlar zaman aşımına tabi oluyor. 2023 yılı itibariyle zaman aşımına uğrayan mevduat, emanet ve alacakların listesi, bankaların internet sitesinde dört ay müddetle ilan edilecektir.

Listelerde adı bulunan kişilerin paralarını alabilmeleri için en geç 15 Haziran 2024 tarihine kadar hesaplarının bulunduğu ilgili şubeye, geçerli kimlik belgeleri ile başvurmaları gerekiyor. 15 Haziran 2024 tarihine kadar işlem yapılmaması halinde yasa gereği zaman aşımına uğrayan mevduat, katılım fonu, emanet ve alacaklar Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu’na devrediliyor.

Peki mevduatın dışında, bankalarda bulunan emanet, hak ve alacaklar nelerdir? Tüketici Konfederasyonu (TÜKONFED) Bankacılık Komisyonu Başkanı Hüseyin Ölmez şöyle açıklıyor;

Emanetler; değişik nedenlerle, Bankalara muhafaza için verilmiş, Türk Lirası , yabancı para ve kıymetli madenler (altın, gümüş v.b). Herhangi bir şirket veya kooperatif kuruluşu için bloke edilmiş ama kuruluşu gerçekleşmeyen paralar. Mahkemeler tarafından ilgili kişi için bloke edilen paralar. (Bu paralarda, yargılamanın kesin sonucu belirleyici olacaktır, dava devam ediyorsa zaman aşımı söz konusu değildir.

Hak ve Alacaklar : Bu işlemlerde, Sermaye Piyasası Kanunu'nun 83.maddesi uyarınca, yatırım hizmet ve faaliyetlerinden kaynaklanan her türlü emanet ve alacaklar, hesap sahibinin yaptığı en son talep, işlem veya herhangi bir şekilde verdiği yazılı talimat tarihinden başlayarak on yıl içinde talep ve tahsil edilmemesi hâlinde Yatırımcı Tazmin Merkezi'ne emaneten devredilir. Bu durumun engellenmesi amacıyla yatırım hesapları 2024 yılında zamanaşımına uğrayacak vatandaşlarımızın isim bankaların listesi web sitelerinde ilan edilmektedir.

Hak ve alacaklarda bir diğer unsurlar ise, gerek vatandaşımızın Kendi adına gerekse miras bırakanlarının adına yatırılan kamulaştırma bedelleri; miras bırakanlardan kalan ama intikali yapılman, mevduat, katılım fonu ve diğer hak ve alacaklardır. Ön ödemeli Banka kartlarında kullanılmayan kısımlar da, alacak olarak değerlendirilmektedir.

Bankalarda unutulan 25.milyon TL üzerindeki mevduat, katılım fonu ve diğer hak ve alacaklar için hak sahiplerine iadeli taahhütlü mektupla bilgi vermek zorundadır. Küçükler adına ve yalnızca bunlara ödeme yapılmak kaydıyla açtırılan hesaplarda, zamanaşımı süresi küçüğün reşit olduğu tarihte işlemeye başlar. ( Reşit olmak (erginlik) 18 yaşının doldurulması, evlenme veya mahkeme kararıyla mümkündür)

Hak ve alacakları zamanaşımına uğrayan kişiler ne yapmalı? Hüseyin Ölmez vatandaşları uyararak yapılması gerekenleri tek tek açıklıyor;Kişi öncelikle e-Devlet üzerinden adına açılmış mevduat ve katılım hesaplarını saptamalı. Bu hizmet BDDK tarafından e- Devlet üzerinden verilmektedir. Ayrıca, tüm bankalarda, bu yıl BDDK ya devredilecek hak alacaklar, https://zamanasimisorgu.tmsf.org.tr sitesinden de öğrenilebilir.

e-Devlet'ten ismini öğrendiği bankanın web sitesinde zaman aşımına uğramış mevduat, katılım fonu hak ve alacaklarının araştırmasını yapması;

-Araştırma sonunda zaman aşımına uğrayacak bir varlığını saptarsa, ilgili banka şubesine, kimliği ile giderek parasını çekmeli veya hesabını aktif hale getirmeli.;

e- Devlette hesabının varlığını gördüğü halde, zaman aşımına uğrayacak mevduat hesabı, katılım fonu, hak ve alacakları çıkmazsa, yine ilgili şubeye giderek, hesabını kapatmalı veya aktif hale getirmelidir. Bu durumda, bilgisi ve iradesi dışında adına açılmış bir hesabın suç faaliyetlerinde kullanılma olasılığını da dikkate almalıdır.