Asgari ücret zammı ile ilgili milyonların beklediği açıklama geldi. Yeni asgari ücrette yeni rakamlar konuşulurken son dakika gelişmeleri art arda yaşanmaya başladı. Bakanlık, işçi ve işveren temsilcilerinin bir araya geldiği toplantıdan henüz sonuç çıkmadı. Toplantının ardından açıklama yapan Türk-İş tarafı, asgari ücret tekliflerinin 9 bin lira olduğunu ve bunun altındaki hiçbir teklifte masaya oturmayacaklarını vurguladı. Gerçekleştirilen son toplantının ardından işçi ve işveren tarafı ile hükümet yetkililerinin uzlaşması durumunda, varılan rakam Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın onayına sunulacak. Asgari ücretin beklentileri karşılayacağı tahmin edilirken olası senaryolarda zam tablosu da şekillendi. İşte işçi ve işverene maliyetiyle birlikte asgari ücrette ayrıntılar...
Asgari ücret ile ilgili çalışan milyonlarca vatandaşı ilgilendiren gelişmeler devam ediyor. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu (Türk-İş) ve Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu'ndan (TİSK) oluşan Asgari Ücret Tespit Komisyonu, 7 ve 14 Aralık'ta gerçekleştirdiği ilk iki toplantısının ardından 20 Aralık'taki üçüncü randevu için bir araya geldi. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, Türk-İş Başkanı Ergün Atalay ve TİSK Başkanı Özgür Burak Akkol ile yetkililer arasında gerçekleştirilen üç görüşmede uzlaşma sağlanamadı.
Mevcutta 5500 lira olan asgari ücrete yüzde 20 zam gelirse 6600 lira, yüzde 30 zam gelirse 7150 lira, yüzde 40 zam gelirse 7700 lira, yüzde 50 zam gelirse 8250 lira, yüzde 60 zam gelirse 8800 lira olacak.
Asgari Ücret Tespit Komisyonu, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın ev sahipliğinde Çalışma Genel Müdürü Sadettin Akyıl başkanlığında toplandı. Bugün üçüncü toplantısını yapan komisyonda işveren heyetine Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu (TİSK) Genel Sekreteri Akansel Koç, işçi heyetine ise TÜRK-İŞ Genel Sekreteri Pevrul Kavlak başkanlık yapacak. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin’inde üçüncü komisyon toplantısını işaret ederek uzlaşmaya varılacağını belirtmesi üzerine komisyonda, yeni yılda verilecek olan asgari ücret miktarı hakkında net bir karara varılması bekleniyor.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, "Salı günü asgari ücretin müzakeresinde uzlaşmaya varacağız. Emekçilerimizin beklediği, işverenlerimizin de ödeyebileceği bir ücret seviyesinde uzlaşma sağlayacağız." dedi.
Bakan Bilgin "Salı günü asgari ücretin müzakeresinde uzlaşmaya varacağız. Emekçilerimizin beklediği, işverenlerimizin de ödeyebileceği bir ücret seviyesinde uzlaşma sağlayacağız. Asgari Ücret sosyal devletin çalışanları koruduğu bir ücrettir. Evet asgari ücreti devlet vermez, işverenler verir ama işçilerini koruyacak bir asgari ücret rakamında uzlaşmayı devlet belirler. Bizim de burada temel fonksiyonumuz budur. Birçok sorunu çözdük, bunları da çözeceğiz.
Emekçilerimizi koruyan, onları tatmin eden onların hayat şartlarını aşmalarına katkı yapacak bir ücret seviyesinde, Türkiye rahat bir nefes alır diye düşünüyorum. O komisyonda eğer bir işçi ve işveren arasında rakamlarda farklılık olursa, uzlaşma durumu ortaya çıkmazsa oraya biz müdahale ederiz. Onları uzlaştırmaya çalışırız. Nerde uzlaştırırız, emekçilerimizin rahat nefes alacağı seviyeden işverenlerimizin de ödeyebilecekleri rakamdan. İşverenlerimizi biraz zorlarız, ödeyebilecekleri rakama getiririz ama işçilerimizin mutlaka refahına katkı yapacak rahat nefes almalarını sağlayacak bir oran. Onu biz belirlemiyoruz" dedi.
Asgari Ücret Tespit Komisyonu’nun üçüncü toplantısı sona erdi. TÜRK-İŞ Genel Başkanı Ergün Atalay toplantı sonrası ilk açıklamayı yaptı. TÜRK-İŞ Genel Başkanı Ergün Atalay, toplantının ardından yaptığı açıklamada şunları kaydetti;
20 gündür süren bir süreç. Üçüncü toplantı yapıldı. Bir saat evvel beni de buraya çağırdılar. Biz ayın 1'inde dedik ki; TÜRK-İŞ, 40 senedir açlık ve yoksulluk sınırıyla ilgili araştırma yapıyor. TÜRK-İŞ'in açlık sınırı 7 bin 785 lira, yoksulluk sınır ise 10 bin lira.
20 gündür TÜRK-İŞ'in talebinin 7 bin 785 lira olduğunu söylüyorlar. Bizim hiçbir teklifimiz olmadı. Şimdi teklifi Bakan Beye ve Komisyona söyledim. TÜRK-İŞ'in teklifi 9 bin lira. Verirlerse masaya oturup imzalarız, vermezlerse o meselenin içerisinde olmayız.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, TRT Haber'e yaptığı açıklamada, Asgari Ücret Tespit Komisyonu'nun salı günü yapılacak üçüncü toplantısına ilişkin, uzlaşmaya varılacağını dile getirdiğini hatırlattı.
Bakan Bilgin, şunları kaydetti; Yarın asgari ücret toplantısı var toplantıdan sonra uzlaşmaya varacağımızı daha önce dile getirdim. Ümit ediyorum hem işçilerimizin beklentilerini hem de işverenlerimizin ödeyebileceği bir sınırdaki bir beklentiyi gerçekleştirmiş oluruz.
Yanında eleman çalıştıran esnafa da sordum doğrudan doğruya çalışan çocuklara da sordum. Tabi çalışanların daha fazla beklentileri var.
Esnafta ödeyebileceğimiz bir şey yapın iş yerimiz açık kalsın diyor. Biz burada enflasyonist ortamda Türkiye'nin çalışanlarının rahat edebileceği rahat nefes alabileceği enflasyonun baskısından kurtulmayı hissettikleri bir rakam olmasını ümit ediyorum.
Asgari ücretin artmasıyla birlikte ücret, maaş geliri elde eden bütün çalışanların vergi dışı bırakılacak kazanç tutarı da artacak. Asgari ücretten yüksek alanların hem maaşları şirketleri tarafından yeniden belirlenirken, brüt üzerinden alanların vergileri azalacak. Böylece çifte kazanç sağlanacak.
Hazine ve Maliye ile Ticaret bakanlıkları, TÜİK temsilcilerinden istenen ilave verilerin görüşüleceği toplantıda, işçi ve işveren tarafı rakamlar üzerinden pazarlık edecek. Bugüne kadar asgari ücrette 4 senaryo ön plana çıkıyor.
Net asgari ücret 8 bin lira (brüt 9 bin 412 lira) olursa işverene maliyeti de 11 bin 59 lira, 8 bin 250 lira (brüt 9 bin 706 lira) olursa işverene maliyeti 11 bin 404 lira, 8500 lira (brüt 10 bin lira) işverene maliyeti 11 bin 750 lira olacak.Asgari ücretin 8 bin 750 liraya çıkarılması durumunda brüt 10 bin 294 lira olup maliyeti de 12 bin 95 liraya yükselecek.
Sabah'ta yer alan habere göre; Türk-İş, pazarlığın açlık sınırı 7 bin 785 lira üzerinden başlamasını istiyor. Bunun yanında, refah payı ile enflasyona karşı satın alma gücünün korunmasını talep ediyor. Gelir vergisi dilimlerinin çalışanlar lehine düzenlenmesi ve sendikal örgütlenmenin önündeki engellerin kaldırılması da Türk-İş'in pazarlık masasına taşıdığı konular arasında bulunuyor. TİSK ise asgari ücrete dair rakam paylaşmamakla birlikte, temel olarak işçilerin ve işverenlerin gözetildiği dengeli bir asgari ücretten yana tutum sergiliyor. Yeni ücrette, istihdamın korunmasını, yeni istihdam yaratılmasını ve işletmelerin rekabet gücünün dikkate alınmasını isteyen TİSK, asgari ücret işveren desteğinin 2023'te de sürdürülmesini talep ediyor.
Yarı zamanlı çalışanlara ücret ödemeleri, yeni işe başlayan ve işten ayrılan hizmet erbabına saat, gün sayısı dikkate alınarak verilen ücrete de istisna tam olarak uygulanacak. Eksik günü olanlar, part-time çalışanlar da vergi istisnasından yararlanacak. Vergi istisnası prim gününe oranlanarak uygulanacak. Vergi istisnası birden fazla işverenden ücret alanlarda bu istisna sadece en yüksek olan ücrete uygulanacak.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, yarınki Komisyon toplantısında çalışanları koruyan ücret seviyesinde uzlaşmaya sağlanacağına inandığını söyledi. Erzurum Ticaret ve Sanayi Odası'nı ziyaretinde konuşan Bilgin, "Salı günü ortak bir uzlaşma sağlanacağına inanıyorum. Orada esas problem şudur; emekçilerimizi enflasyonun baskısından kurtaracak, nefes almalarını sağlayacak bir ücret seviyesinin belirlenmesi.
Bunun yanı sıra da işverenlerimizin ve işletmelerimizin ödeyebileceği bir ücret seviyesinin olması. Çünkü iş yeri olmazsa, işletme olmazsa, işveren olmazsa işçi olmaz. Onun için işletmeyi ayakta tutacak ama işçimize rahat nefes aldıracak, enflasyonun tahribatından onu koruyacak bir asgari ücret seviyesinin de belirlenmesi gerektiğini düşünüyoruz" dedi.
öte yandan Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada; 2023 Yılında Geçerli Olacak Asgari Ücreti Belirleme Çalışmaları Kapsamında başlatılan araştırma sonuçları açıklandı. Açıklamada, ''İşçi ya da işveren olmayan çeşitli mesleklerden vatandaşların oluşturduğu kamuoyunun 2023 yılı asgari ücreti için ortak beklentisi 7.845 lira oldu'' denildi.
TÜRK-İŞ Başkanı Ergün Atalay, Asgari Ücret Tespit Komisyonu ilk toplantısı öncesi açıklamalarda bulundu:
Bugüne kadar asgari ücret ile ilgili 9-10-11-13 bin rakamları var. Hak-İş'in bizim rakamımız yok. Bizim açıkladığımız veri 7 bin 785 lira, açlık sınırı, burada ne var ulaşım var gıda var. 40 senedir uzman arkadaşlarımız bu rakamı söylüyor. TÜRK İŞ'in açlık, yoksulluk rakamı bu. Yoksulluk rakamı 10 bin 170 lira bir bekar işçinin, rakam söylemek kolay. Önümüzdeki problemli mesele vergidir. Vergi toplumun tamamını ilgilendiriyor. 20 sene evvel vergi asgari ücretin 20 katıydı şimdi 5 katı bile değil. Vergi ile ilgili ülkeyi yönetenlerin düzenleme yapması gerekiyor.
Bugün komisyonumuz asgari ücreti 7 bin 785 lira açlık sınırından başlayacak onun üzerine ne kadar çıkabiliyorsak. Komisyonu, başkanları, toplumun kesiminin razı gelecek rakam olursa altına imza atarız. İşçinin memnun olmadığı rakamın altına ne imza atarız ne otururuz. Bugün 5 bin 500 liradan oturmayacak komisyon 7 bin 785 lira, bu bizim teklifimiz değildi, açlık sınırını açıkladık. TV'lerin bir bölümünde TÜRK İŞ bunu istiyormuş gibi söylüyorlar. Bunu anlatıyorum, kamuoyunun istediği bir ücret varsa imza atarız.
Komisyon karar verecek, komisyon başkanı, üyeler var. Başkanlar kuruluna bilgi verecek. Oturacak beraber konuşacağız uygun olursa problem yok, olmazsa masada olmayız.
Yüzde 138 gıda enflasyonu var biz onu da açıkladık. Gıda enflasyonu ortada, yoksulluk ortada buna göre ülkeyi yönetenler işverenler elini taşın altına koyacağız diyorlar, koysunlar görelim, makul rakam getirirlerse problem yok, getirmezlerse biz orada olmayacağımızı ifade ettik.
Biz 5 bin 500 lira ile masaya oturmuyoruz. 7 bin 785 lira ile oturuyoruz. Makul rakam herkese göre değişir, önümüze getirsinler, kararımızı veririz.
Yüzde 40'lık zam durumunda asgari ücret 5500 liradan 7700 liraya, yüzde 45'lik zamla 7 bin 975 liraya, yüzde 50'lik artış durumunda da 8250 liraya çıkacak. İşçi kesimine göre psikolojik sınır 8 bin lira olarak görülüyor.Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, asgari ücrete aralık ayında toplumu enflasyon karşısındaki tahribattan koruyacak en kapsamlı müdahaleyi yapacaklarını söylemişti.
2016 yılından itibaren yılda bir kez belirlenen asgari ücret 2022 yılında yeniden yılda 2 kez belirlendi. Temmuz ayına gelindiğinde 6 aylık enflasyon yüzde 42.65 olarak gerçekleşti.
SGK Uzmanı Özgür Kaya asgari ücret ile ilgili tahminlerde bulunarak, "Asgari ücret eğer yüzde 35 artırılırsa 7 bin 425, yüzde 40 artırılırsa 7 bin 700 , yüzde 45 artırılırsa 7 bin 975 lira olacak." dedi.
CNN TÜRK'e konuşan Sosyal Güvenlik Uzmanı Özgür Kaya, "Benim tahminime göre asgari ücret 7 bin 150 ila 7 bin 500 bandı arasında bir rakama oturacak. Ama beklentiler tabii ki açlık sınırının altında kalmaması. 7 bin 700, 7 bin 800 seviyesine de ulaşması söz konusu olabilir" dedi.
Asgari ücretlilere yapılan zam oranı ise sadece asgari ücretlileri değil milyonlarca özel sektör çalışanını doğrudan ilgilendiriyor. 2022'de asgari ücrete yapılan ikinci zammın ardından özel sektörde de ikinci kez zam yapıldı. Konuyla ilgili milliyet.com.tr'ye açıklamalarda bulunan Ekonomist Muhammet Bayram şu ifadeleri kullandı:
"Asgari ücret düzeyinin çok fazla artması asgari ücretten ziyade komşu ücret yani ortanca ücreti yok edecek. asgari ücretin hemen üzerinde maaş alanlar bir nevi asgari ücretli olacak. İşverenlerin de bir maliyet hesabı var. Toplamda işverenlerin yüzde 80'i 100 kişi ve altında işçi çalıştırıyor. Bu artış en fazla onları etkileyecek.
Makul bir artış olsaydı ki dönem ortasında yüzde 30 artış olduğunda işverenler aynı oranda maaş artışı yapmaya çalıştı. Daha belirli olmamakla birlikte ben 9 bin TL rakamının olmayacağını düşünüyorum.
Burada 8 bin 750 TL ortaya çıkıyor. 8 bin lira ile 8 bin 250 TL arasındaki rakamlar enflasyonu oluşturmayacak rakamlardı. Bunun üzerindeki rakamlar sosyal refah payı ile oluşturulabilirdi.
9 bin lira ve üzeri rakamın gerçekleşebileceğini ihtimal vermiyorum. Nihai karar burada Asgari Ücret Tespit Komisyonu'nun. İşçi kesimi masaya oturmazsa devlet ve işveren tarafı geride kaldı. Makul bir oranda anlaşılabileceklerdir.
TÜRK İŞ Başkanı'nın masadan ayrılmasının çalışanlar açısından handikapları var. Asgari ücretin yüksek belirlenmesi işsizliğe ve kayıt dışılığa yol açabilecek. herkesin asgari ücretli çalışmasına yol açacaktır.