Yatırımcısının yüzünü güldüren altın bu yıl tarihinin en iyi performanslarından birini sergiliyor. Yeni rekorlar kırıp pahalansa da sarı metale halen talep yüksek. Eline para geçen gram gram biriktiriyor. Kredi kartıyla alım yapan da var, banka hesabı açan da... Altın yatırımında en kritik nokta başlangıç maliyetini düşük tutmak ve al-sat farkını minimize etmek. Bunun detaylarını sizin için araştırdık....
Dünya genelinde artan jeopolitik risklerin yarattığı belirsizlikler güvenli liman altını beslemeye devam ediyor. Ayrıca Amerika Merkez Bankası (Fed) gibi önde gelen merkez bankalarının faiz indirim döngüsüne girmesi, ayrıca merkez bankalarının altın talebi de 2024’ün ‘altın yıl’ olmasını sağlıyor. Hafta içinde uluslararası piyasada ons (31.1 gram) fiyatı 2 bin 750 doları aşarak bu yıl yüzde 31 değer kazandı. 45 yılın en iyi performansını sergileyen altınla ilgili 3 bin dolar senaryoları çizilmeye başladı. 3 bin lirayı deviren gram altın için ise 3 bin 500-4 bin lira senaryoları gündemde.
Altın rekor kırmaya devam etse de vatandaşlar ‘daha da artacak’ diyerek maliyetine bakmadan altın alımını sürdürüyor. Peki bu doğru bir strateji mi? Elbette hayır! Aynı ürün serbest piyasada farklı mekanlarda farklı fiyatlara satılabildiği gibi altın da yine farklı platformlarda farklı fiyatlarla ve farklı al-sat makasıyla tüketiciyle buluşuyor. Bir internet platformunda sadece 10 liralık al-sat makasıyla işlem yapılabiliyorken, bankalarda bu fark 45-50 liradan başlıyor 100 lirayı aşıyor. !
Fiziki altın fiyatları ise kuyumcudan kuyumcuya ve online platformlara göre farklılık gösteriyor. Bazen bu fark 400 lirayı da aşıyor Kapalıçarşı’dan alınan altınla internetten alınan altın arasında oluşan fark.
Vatandaşın altına olan ilgisi yetkili altın rafinerilerinin de online yatırımlarını artırdı. Artık birçok rafineri internetten fiziki altın satışı yapabiliyor. Hatta e-ticaret sitelerinde de altın satışı yaygın. Kuyum (bilezik, küpe) dışında kredi kartına taksit uygulanmıyor. Oturduğu yerden fiziki altın almak isteyenler bu mecraları tercih ediyor. Ama her platformda ciddi fiyat farkı var. İşte kuyumcularda 3 bin 155 lira olan gram altın X bir rafinerinin sitesinde kredi kartıyla 3 bin 555 liraya, havale ile 3 bin 438 liraya satılabiliyor. Bu alışverişi yapan bir vatandaşın altına 400 lira civarında fazla ödeme yaptığını bilmesi gerekiyor. Uzun vadeli düşünülse dahi bu farkın kapanması için gram altının yüzde 12-13 yükselmesi gerekiyor. Bu, bankalardaki farkın bile 5-6 katı. Yine e-ticaret sitelerinde satıcılar gram altını 3 bin 600 liraya varan fiyatlarla satabiliyor. 3 bin 200 lira civarında olanlar ise 22 ayar. Diğer satıcılardan ucuz olan gram altında mutlaka ayar kontrolü yapılmalı.
Öncelikle fiziki altın tercih edilecekse bilindik kuyumculardan alım yapmak daha güvenlidir. Tabii güvenlik kadar fiyat da önemli. En az al-sat farkı İstanbul Kapalıçarşı kuyumcularında görülüyor. Örneğin; dün konuştuğumuz Kapalıçarşı kuyumcularında 24 ayar külçe gram altının satış fiyatı 3 bin 155 lira, alış fiyatı 3 bin 135 liraydı. Sadece 20 lira al-sat farkı var. Fakat alışveriş merkezlerindeki kuyumcularda ise satış fiyatı 3 bin 250 liraya çıkarken, alış fiyatı da 3 bin 30 liraya düşüyor. Yani gramında 220 liralık bir fark bulunuyor. İkisi de aynı altın ama piyasa fiyatı kendisi belirliyor. Bu araştırmayı yapmayanlar hem altını 100 lira pahalı alır hem de satarken 100 lira ucuza satar. Aman dikkat!
İstanbul Altın Rafinerisi’nin (İAR) hayata geçirdiği ‘İARPlatform’ da dar marjda altına ve gümüşe yatırım imkanı sağlıyor. Örneğin; 3 bin 125 liraya alınan bir gramın satış fiyatı 3 bin 115 lira. Yani 10 liralık bir fark söz konusu. Platformda giriş yatırım tutarı 25 bin lira olarak belirlenmiş. Fiziki teslimat da yapılabiliyor.
Elbette herkesin Kapalıçarşı’ya gitme imkanı yok. Ayrıca çok parayla kuyumcudan kuyumcuya dolaşmak da güvenlik riski yaratabiliyor. Bu gibi durumlarda bankalar öne çıkıyor. Ancak al-sat makası az değil. Üstelik fiyatlar bankadan bankaya değişiyor. Örneğin; dün bir bankada altın satış fiyatı 3 bin 53 lira, alış fiyatı ise 2 bin 949 lirayken, bir başka bankada aynı dakikalarda gramın satış fiyatı 3 bin 27 lira, bankanın geri alış fiyatı ise 2 bin 961 lira civarındaydı. İlk bankada al-sat farkı 100 lirayı aşarken diğerinde 66 lira olmuştu. Diğer bir ifadeyle birinde yüzde 3.4, diğerinde 2.1 marj söz konusu. Altının gramı en az bu fark kadar artarsa alan kişi maliyetini kapatabiliyor. Bu yüzden aradaki fark ne kadar az ise alışveriş o kadar avantajlı olur.
Altına kuruş kuruş uzun vadeli yatırım yapmak isteyenler için fonlar dikkat çekiyor. Kuruma göre değişmekle birlikte altın fonlarının adet fiyatları 50 kuruş ile 1 lira arasında bulunuyor. Yani hesabınızda ne kadar para varsa o tutarda fon alınabiliyor. Fonlar fiziki altın gibi saklama derdinden kurtarıyor. Altın fonunda günlük tek fiyat açıklanıyor, alım-satım farkı bulunmuyor. Sadece günlük fiyat farkı oluşuyor. Tüm bankaların mobil uygulaması üzerinden açılacak yatırım hesabı yoluyla altın fonu alımı mümkün. Fona yatırımda stopajı unutmamakta fayda var. Altın fonundaki kazançtan yüzde 7.5 stopaj kesiliyor. Bir de yıllık yüzde 1-2 arasında fon yönetim ücreti kesiliyor.
‘Kuyumcuya gidemem’, ‘internetten pahalı’ diyenler için al-sat farkı düşük olan ‘Darphane Altın Sertifikası’ (ALTIN.S1) öne çıkıyor. ‘ALTIN. S1’de alım satım makası 1 lira. Her bir sertifika (1 lot) 0.995 saflığında 0.01 gram altını temsil ediyor. 100 lot sertifika 24 ayar 1 gram altına denk geliyor. ALTIN.S1 dün 33.87 liradan alınıp 33.86’dan satılabiliyordu. Grama çevirirsek sertifikayla 1 gram altın alan 3 bin 387 liraya aldığı altını 3 bin 386 liraya satabiliyor. Bu işlem borsadan ve piyasaların açık olduğu saatlerde yapılabiliyor. Kapalıçarşı’da fiziki gramın 3 bin 155 lira olduğunu düşünürsek Darphane Sertifikası’nın da piyasanın oldukça üzerinde fiyatlandığını söyleyebiliriz. Ancak anlık al-sat imkanı tanıması ALTIN.S1’i cazip kılıyor. Talep arttığı için fiyatlar hisse gibi yükseliyor. Bir de 5 bin adet ve üzeri sertifikası olan bunu fiziki altına çevirebiliyor.