Osmanlı ordusunun Birşeva’dan (Bi’r Seba) çekilmesinin üzerinden yaklaşık bir asır geçti ama Gazzeli Emin Ebu’l Ayş, bir Osmanlı askerinin büyük dedesine yolladığı mektupları ve 150 yıllık başka belgeleri halen muhafaza ediyor.

İngiltere’nin bölgeyi işgal ettiği ve Osmanlı ordusunun Birşeva’dan daha güvenli olan Gazze’ye doğru çekildiği 1917 yılında bir Osmanlı askerinin Ebu’l Ayş’ın büyük dedesi Abdurrahman’a yazdığı mektuplar, tarihi bir vesika olma özelliğini taşıyor.

Babadan oğula geçerek Ebu’l Ayş’a kadar gelen belgeler arasında, 100 yıllık mektupların yanı sıra doğum kayıt belgesi ve pasaport gibi 150 yıllık belgeler de bulunuyor.

Ebu’l Ayş’ın elindeki mektuplar, ”Saygıdeğer Hacı Abdurrahman. Allah’ın selamı rahmeti ve bereketi üzerinize olsun. Orada ne durumda olduğunuz, ölü sayısı ve İngilizler’in durumu hakkında beni bilgilendirmenizi istiyorum. Size, Yusuf’a ve Cibril’e selamlar” ifadeleriyle başlıyor. O dönem Osmanlı’da mali işlerde kullanılan Rumi takvime göre 1360 tarihi ve mektubu yazanın imzası, yazıldığı günkü orijinalliğini koruyor.

Ebu’l Ayş AA muhabirine yaptığı açıklamada, mektupların 1917’de Osmanlılarla İngilizler arasındaki savaş nedeniyle yazıldığını belirterek, ”Bu savaşta Osmanlılar ağır kayıplar verdiler. İngilizler Birşeva’nın Huc köyüne bakan bir tepeden bölgeyi bombaladı” dedi.

Ebu’l Ayş, mektuplarda İngilizlerin, Osmanlılar ve Filistinlileri göç etmeye zorladığının belgelendiğine işaret etti.

İngilizlerin o dönemde yaptıklarını çocuklarına aktaracağını söyleyen Ebu’l Ayş, mektupları tarih yazımında belge olarak kullanmaları için Türk makamlarına ücreti karşılığında vermeyi umduğunu söyledi.

Tarihi vesikalar arasında yer alan doğum kayıt belgeleri ise besmele ile başlayıp büyük harflerle yazılan Osmanlı Devleti ifadesiyle devam ediyor. 150 yıllık belgelerde çocuğun Filistin’in hangi vilayetinde doğduğu ve Rumi takvime göre doğum tarihiyle birlikte bugünkü belgelerde bulunan diğer bilgiler yer alıyor.

Osmanlı Devleti 1516’da Mercidabık Savaşı’yla Filistin’i hakimiyeti altına almış ve hakimiyet 1917’de Birinci Dünya Savaşı’na kadar 401 yıl sürmüştü.

Osmanlılar İngilizlerle savaşı kaybettikten sonra Birşeva’dan daha emniyetli bir yer olan Gazze’ye çekilmişti.