Bu makalede Bursa'ya ilk kez gidecek veya Bursa'da yaşayıp henüz yeni yerler keşfetmemiş olanlar için, şehrin gezilecek en güzel yerleri hakkında detaylı bir inceleme yer alıyor.
Osmanlı İmparatorluğu'nun ilk başkenti olan Bursa, Marmara'nın güneyinde, görkemli Uludağ'ın eteklerinde kurulmuş bir tarih ve kültür hazinesidir. Şehir, ziyaretçilerine Bizans'tan Osmanlı'ya, Cumhuriyet'in ilk yıllarından günümüzün modern yaşamına uzanan çok katmanlı bir deneyim sunuyor. Tarihi surların koruduğu kadim kent merkezindeki hanlar, hamamlar ve medreseler sizi yüzlerce yıl öncesine götürürken, müzeleri bu toprakların zengin arkeolojik ve etnografik mirasını gözler önüne seriyor. Şifalı sularıyla ünlü asırlık kaplıcaları bedeninize ve ruhunuza dinlenme vaat ederken, yanı başındaki Uludağ Milli Parkı, hem kış sporları tutkunları hem de doğa aşıkları için dört mevsim boyunca eşsiz manzaralar ve aktiviteler sunuyor. Bursa, devasa çınarların gölgesinde soluklanabileceğiniz, geleneksel Karagöz sanatıyla tanışabileceğiniz ve Türkiye'nin ilk teleferiğiyle bulutlara uzanabileceğiniz, her köşesi ayrı bir hikaye anlatan yaşayan bir müzedir.
Bursa'da gezilecek en güzel yerler
Surlar, Köprüler ve Medreseler
Bursa Surları ve Tarihi Kapıları
Bursa'nın ilk kurucuları olan Bitinyalılar tarafından doğal kayalıklar üzerine inşa edilen ve Osmanlı Dönemi'nde güçlendirilen bu surlar, şehrin 3.38 kilometrelik tarihi çerçevesini oluşturuyor. Bu görkemli yapıyı keşfetmek, şehrin geçmişine atılmış en önemli adım.
- Saltanat Kapısı (Hisar Kapı): Osmanlı öncesi Bursa'nın ana giriş kapısı olan bu yapı, fetih sonrası şehrin en stratejik noktalarından biri haline geldi. Aynı zamanda tarihi İpek ve Baharat Yolu'na açılan bu kapı, özenli restorasyon çalışmalarıyla orijinal dokusu korunarak yeniden Bursa'nın simgeleri arasına katıldı.
- Fetih Kapısı: Tarihte bayramların, şenliklerin ve panayırların düzenlendiği Pınarbaşı Parkı'nın yanında yer alan bu kapı, günümüzde de her yıl düzenlenen fetih kutlamalarına ev sahipliği yapıyor. Aslına uygun olarak restore edilen kapı ve çevresindeki tören alanı, tarihin coşkusunu hissetmek için ideal bir nokta.
- Yer Kapı: Üftade Camii ve Türbesi yakınlarında bulunan bu kapı, Helenistik Dönem'in ızgara şehir planı anlayışının izlerini taşıyan Kavaklı Caddesi'nin sonunda yer alıyor. Tarihi dokusuyla ziyaretçilerini karşılıyor.
- Zindan Kapı: Adını her iki yanında bulunan cezaevi kalıntılarından alan bu kapı, Çelebi Sultan Mehmet tarafından 1418'de yaptırılmış köşeli bir burç ile güçlendirildi. Surların bu bölümü, şehrin savunma mimarisinin en etkileyici örneklerinden biri.
Irgandı Köprüsü
1442 yılında, II. Murad döneminde inşa edilen bu köprü, dünyadaki sayılı arastalı (çarşılı) köprülerden biri. Üzerinde yer alan dükkanlarıyla eşsiz bir mimari örneği sunuyor. Evliya Çelebi'nin Seyahatname'sinde dahi bahsi geçen köprü, tarih boyunca sel ve depremlerle hasar görmüş, Kurtuluş Savaşı sırasında dinamitlenerek yıkılmıştır. 2004 yılında tamamlanan titiz bir restorasyonla yeniden hayat bulan köprüde bugün geleneksel el sanatları dükkanları ve atölyeler bulunuyor. Bu köprüde yürümek, tarihin ticari ve sosyal hayatının içinde gezmek gibidir.
Süleyman Paşa Medresesi
Orhan Gazi'nin oğlu ve "Rumeli Fatihi" olarak anılan Şehzade Süleyman tarafından 14. yüzyılın ortalarında yaptırıldığı düşünülen bu medrese, İznik'in merkezinde yer alır. Açık avlulu ve (U) planlı yapısı, on bir öğrenci hücresi ve bir dershanesiyle tipik bir Selçuklu ve erken Osmanlı medrese mimarisi örneği. Moloz taş, tuğla ve devşirme malzemelerin bir arada kullanıldığı duvarları, yapının geçirdiği tarihsel süreçleri yansıtıyor. Aslına uygun onarıldıktan sonra bugün, tarihsel el sanatlarına özgü ürünlerin sergilenip satıldığı bir ticaret mekanı olarak hizmet veriyor.
Haraççıoğlu Medresesi
Bursa'nın en eski yerleşim yerlerinden Kavaklı Mahallesi'nde bulunan bu yapı, başlangıçta bir tekke iken daha sonra medreseye dönüştürüldü. Bir zamanlar Bursa'nın en zengin ikinci kütüphanesine ev sahipliği yaptığı rivayet edilen medrese, restore edilerek kültür ve sanat etkinliklerinin düzenlendiği sosyal bir tesis olarak halkın hizmetine sunuldu. Sakin bahçesi ve tarihi atmosferiyle şehrin içinde huzurlu bir mola noktası.
Issız Han
Sultan Yıldırım Bayezid döneminde, 1396 yılında inşa edilmiş bu etkileyici kervansaray, tarihi nehir taşımacılığı güzergahı üzerinde bir konaklama üssü olarak hizmet verdi. Kitabesinde "hayırlı işler ve Allah rızası için" yapıldığı belirtilen han, vaktiyle yolculara ücretsiz hizmet sunan bir vakıf eseriydi. 2008 yılında restore edilerek 9 odalı bir otel ve restorana dönüştürüldü. Halen otel olarak hizmet verse de, gezmek isteyen ziyaretçilere kapıları açık.
Kültür ve Sanat Durakları: Müzeler
Bursa Arkeoloji Müzesi
1972 yılından beri Reşat Oyal Kültür Parkı içinde hizmet veren müze, Bithynia ve Mysia bölgelerinin zengin tarihini gözler önüne seriyor. M.Ö. 3000 yılından Bizans Dönemi sonuna kadar uzanan geniş bir zaman dilimini kapsayan 25 bine yakın esere ev sahipliği yapıyor. Müzede sergilenenler arasında; Yortan kültürüne ait pişmiş toprak mezar buluntuları, dünyadaki üç örnekten biri olan Greko-Pers mezar steli, Zeus ve Herakles gibi mitolojik figürlerin tasvirleri, Kybele heykelleri ve Athena ile Apollon'un bronz büstleri gibi paha biçilmez eserler bulunuyor. Müzenin bahçesindeki zengin stel koleksiyonu da görülmeye değer.
Atatürk Evi Müzesi
19. yüzyıl sonlarında yapılmış bu zarif köşk, Atatürk'ün 1923'teki Bursa ziyaretinde kendisine hediye edilmiştir. Atatürk'ün 1938'de tekrar Bursa Belediyesi'ne hibe ettiği yapı, Cumhuriyet'in 50. yılında, 29 Ekim 1973'te müze olarak ziyarete açıldı. Müzenin en etkileyici yanı, içinde sergilenen eşyaların neredeyse tamamının Atatürk'ün burada kaldığı sürede kullandığı orijinal eşyalar olması. Kabul salonu, dinlenme odası, yatak ve çalışma odalarıyla o dönemin ruhunu ve Atatürk'ün anılarını canlı tutan, Bursa sivil mimarisinin en önemli örneklerinden biri.
Karagöz Evi Müzesi
Gölge oyununun ustaları Karagöz ve Hacivat'ın anısını yaşatmak için kurulmuş olan bu müze, Türkiye'de türünün tek örneği. Geleneksel gölge oyununun öncüsü kabul edilen Şeyh Küşteri'nin de hatırasını yaşatan müze, sadece bir sergi alanı değil, aynı zamanda düzenli Karagöz gösterilerinin yapıldığı canlı bir kültür merkezi. Şinasi Çelikkol'un özel koleksiyonundan geleneksel Karagöz figürleri, farklı ülkelerden kuklalar ve etnografik eserler burada sergileniyor.
Barış Manço Kültür Merkezi
Türkiye'nin unutulmaz sanatçısı Barış Manço'nun anısına adanmış bu modern merkez, Bursa'nın kültürel ve sanatsal hayatının kalbinin attığı yerlerden biri. 750 kişilik tiyatro salonu, çok amaçlı salonları, sinemaları, kütüphanesi ve sergi alanlarıyla yıl boyunca pek çok etkinliğe ev sahipliği yapıyor.
Uludağ ve Çevresindeki Güzellikler
Uludağ Milli Parkı
Bursa denince akla ilk gelen simge olan Uludağ, 2.543 metrelik zirvesiyle sadece bir dağ değil, aynı zamanda 1961'den beri koruma altında olan bir milli park. Kış aylarında Türkiye'nin en popüler kayak merkezine dönüşen Uludağ, dünyaca ünlü pistleri, 15 mekanik tesisi ve 10 bini aşan yatak kapasitesiyle kış sporları tutkunları için bir cennet. Ancak Uludağ'ın güzelliği kışla sınırlı değil. Yaz aylarında kampçılık, trekking ve günübirlik piknikler için harika olanaklar sunuyor. Endemik bitki türleri, Sakallı Akbaba ve Türkiye'nin en büyük kelebeği olan Apollo Kelebeği gibi zengin faunasıyla bir doğa harikası. Bunun yanında Türkiye'deki ilk buzul devri izlerinin görüldüğü, Cennetkaya ve Çobankaya gibi ilginç kaya oluşumlarına ve buzul göllerine de ev sahipliği yapıyor.
Bursa Teleferik
Uludağ'a ulaşımın en keyifli yolu şüphesiz Türkiye'nin ilk teleferiği olan Bursa Teleferik. 2014 yılında tamamen yenilenen sistemle, Teferrüç istasyonundan başlayan yolculuk, sizi 12 dakikada 1635 metre yükseklikteki Sarıalan'a ulaştırıyor. Buradan da 1810 metredeki Oteller Bölgesi'ne geçiliyor. Yolculuk boyunca Bursa ovasının ve şehrin nefes kesen manzarasını izleyebilirsiniz.
İnkaya Çınarı
Uludağ yolu üzerinde, adını Osmanlı'nın ilk köylerinden birinden alan bu anıt ağaç, tam 600 yaşındadır. 35 metre yüksekliği, 9.2 metrelik çevre genişliği ve her biri ağaç gövdesi kalınlığındaki 13 ana koluyla görenleri kendine hayran bırakıyor. Altında yer alan çay bahçelerinde oturup bu heybetli ağacın gölgesinde soluklanmak, Bursa'nın en sembolik deneyimlerinden biri.
Ayvaini Mağarası
Macera arayan profesyonel dağcı ve mağaracılar için eşsiz bir rota olan Ayvaini, 5.5 kilometre uzunluğuyla dikkat çekiyor. İçinden geçen Karadonlu Deresi'nin oluşturduğu 60'tan fazla gölet, sarkıtlar, dikitler ve travertenler ile adeta bir yeraltı cenneti. Girişlerinin sarp olması nedeniyle turizme kapalı olduğunu ve sadece uygun ekipman ve tecrübe ile ziyaret edilebileceğini unutmamak gerekiyor.
Kösehoroz Şelalesi
Mustafakemalpaşa ilçesi yakınlarında, Değirmendere üzerinde yer alan bu şelale, yaklaşık 18 metreden dökülerek altında doğa harikası bir kaya göleti oluşturuyor. Sakin ve huzurlu atmosferiyle, doğa fotoğrafçıları ve trekkingciler için keşfedilmeyi bekleyen bir güzellik.
Tarihi Kaplıcalar
Bursa Eski Kaplıca (Armutlu Hamamı)
Bursa'nın en büyük ve en eski kaplıcalarından biri olan bu yapı, I. Murat tarafından 1394 yılında bir Bizans hamamı kalıntısı üzerine yaptırıldı. II. Bayezid döneminde eklenen soğukluk bölümüyle bugünkü halini almdı. Merkezindeki yedi metre çapındaki havuzun etrafındaki Bizans döneminden kalma sütunlar ve ağzından sıcak su akan aslan heykeli, yapıya mistik bir hava katıyor.
Kükürtlü Kaplıcaları
Kükürtlü ve radyoaktif sularıyla bilinen bu kaplıcalar, damar hastalıkları ve kronik iltihaplı rahatsızlıklara iyi gelmesiyle ünlü. Erkekler kısmının I. Murad, kadınlar kısmının ise II. Bayezid tarafından yaptırıldığı bu tarihi kompleks, günümüzde Uludağ Üniversitesi bünyesinde Atatürk Rehabilitasyon ve Araştırma Merkezi olarak hizmet veriyor. Su sıcaklığının 54-84 derece arasında değiştiği bu kaplıcalar, sağlık turizmi açısından büyük önem taşıyor.
Şehrin Yeşil Alanları ve Diğer Cazibe Merkezleri
Kültürpark
1955'te kurulan ve şehrin düzenlenmiş ilk büyük yeşil alanı olan Kültürpark, 393 bin metrekarelik devasa bir alana yayıldı. İçindeki gölde sandalla gezinti yapabilir, çevresindeki çay bahçeleri ve lokantalarda dinlenebilirsiniz. Bursa Arkeoloji Müzesi, Açık Hava Tiyatrosu ve Lunapark gibi pek çok önemli mekanı da barındıran park, aynı zamanda Uluslararası Bursa Festivali'ne ev sahipliği yapıyor.
Bursa Hayvanat Bahçesi
Botanik Park'ın hemen yanında, hayvanların doğal yaşam ortamlarına uygun olarak tasarlanmış modern barınaklarıyla dikkat çeken Bursa Hayvanat Bahçesi, Avrupa'nın sayılı parklarından biri. 55 türden 500'e yakın hayvana ev sahipliği yapan bahçede, Afrika Savağı bölümündeki zebralar ve deve kuşlarından, devasa kuş kafeslerine kadar pek çok ilgi çekici bölüm bulunuyor.
Mihraplı Park (Hüdavendigar Parkı)
80 bin metrekarelik geniş bir alana yayılan bu park, içinde şehitler abidesi, Osmanlı bahçeleri, çocuk oyun alanları ve çok amaçlı yeşil alanlar barındırıyor. Modern peyzajı ve tematik bölümleriyle hem dinlenmek hem de spor yapmak için ideal bir ortam sunuyor.
Dikili Taş / Obelisk
II. yüzyılda Asklepiodos’un oğlu anısına dikilmiş bu anıt, halk arasında "Beş taş" olarak da biliniyor. Başlangıçta 15.5 metre yüksekliğinde olduğu ve ucunda bir kuş heykelciği bulunduğu düşünülen anıtın günümüze 12 metrelik bölümü ulaştı. Bu gizemli yapı, Bursa'nın Roma Dönemi'ndeki varlığının sessiz bir tanığı.
