Şırnak'ta, Dergul tahininin coğrafi işaret olarak tescil edilmesinin ardından tahinin ham maddesi olan ürünün üretim alanı genişledi. Çiftçilerin tarlalarına ikinci ürün olarak ektiği ham madde, oraklarla hasat ediliyor. Bölgede ek bir gelir kaynağına dönüşen Dergul tahini, tarlaların ilk hasattan sonra boş kalmasını da önlüyor.
Türk Patent ve Marka Kurumunca 2 yıl önce tescillenen, tarihi su değirmenlerinde hazırlanan Dergul (Kumçatı beldesinin eski ismi) tahinine rağbet artınca yöredeki çiftçiler, bu yıl ikinci ürün olarak susam ekimine ağırlık verdi.
Kumçatı beldesi ve civar köylerinde Gabar ve Cudi Dağı eteklerindeki arazilerde üreticiler, Kürtçe ezgiler eşliğinde oraklarla susam hasadı yapıyor.Tarım ve Orman İl Müdürü Oktay Sezgin, AA muhabirine, susam hasadının imece usulüyle yapıldığını söyledi.
Sezgin, susamdan yapılan Dergul tahininin 2023 yılında tescillendiğini, bu tescille tahinin bölge illerinde de tercih edildiğini belirtti. Sezgin, tahinin katma değerli bir ürün olduğunu dile getirerek şöyle dedi:
"TÜİK verilerine göre ilimizde ortalama 2 bin 500 dekar ekim alanında 175 ton susam üretimi olmuş. Bu yıl yaklaşık 5 bin dekar ekim alanında 300 tonun üzerinde ürün bekliyoruz. Bölgede su değirmenlerinin yenilenmesi ve altyapısının güçlenmesiyle bu üretim artacaktır. Bu yıl yağışların az olmasına rağmen üreticiler susamı tercih etti. Ekim alanı olarak 5 bin dekara çıktık. Şu an hasat dönemi başladı. Ekim ayı sonuna kadar çiftçilerimiz imece usulüyle susam hasadı yapacak."
Merkeze bağlı Koçbeyi köyünden tahin üreticisi Selahattin Demir de köy halkı ve akrabalarıyla birlikte ezgiler eşliğinde susam hasadı yaptıklarını söyledi.
"Buraya makine girmediğinden eski usul oraklarla hasat yapıyoruz. Daha sonra dövülerek soyulması, kurutulması, taşta kavrulması aşamaları var. Bunlar da suyla çalışan değirmenlerde yapılacak. Sonra tahin halini alacak." diyen Demir, tescilli tahinin vatandaşlar tarafından beğenilmesi ve tüketilmesiyle köylülerin susam ekimini artırdığını dile getirdi.
"Burası 'tahin köyü' olmaya aday. Susam 156 yıllık tarihi su değirmenlerinde öğütülüyor ve tescilli tahin halini alıyor. Kültürümüzün bir parçası susam ve tahin üreticiliği. Sürekli bu üretimi artırmak istiyoruz. Tescilli tahinimiz tamamen organik olarak üretiliyor. Coğrafi işaret belgesi vatandaşa güven veriyor, bu nedenle üretim ve ekim artmış."
Hasada katılan köy sakinlerinden Hacı Sanrı da akrabaları tarafından ekilen susamın hasadına destek için geldiklerini, yöresel ezgilerle oraklarla eski usulde hasat yaptıklarını söyledi.