Sağlıklı beslenme alışkanlığı ve egzersiz, sağlığın korunması ve geliştirilmesi için çok önemlidir. Son yıllarda bazı besinler, hastalıkların önlenmesi ve tedavisindeki etkinlikleri açısından “fonksiyonel besin” adı altında değerlendirilmeye başlanmıştır. Fonksiyonel besinler doğal olarak içerdikleri fizyolojik aktif bileşenleri ile sağlıklı beslenmeye katkıda bulunmanın yanında, iyi hal ve sağlığı geliştirici, hastalık riskini azaltıcı potansiyel etkilere sahiptir.

Besleyici özellikleri dışında vücuda fizyolojik yararlar sağlayan ve kronik hastalık riskini azaltabilen, sağlığı geliştiren fonksiyonel besinlerin en iyi kaynakları sebze ve meyvelerdir. Farklı besin bileşenlerinden zengin oldukları için sebze, meyve ve bunlardan elde edilen suların tüketiminde çeşitlilik sağlanması önem taşımaktadır. Bol sebze ve meyve tüketimi kolon, meme, prostat gibi kanser türleri ile kalp - damar hastalıklarının riskini azaltmada yardımcı olmaktadır.

Canan Karatay’ın ısrarla tüketin dediği Işgın otunun faydaları saymakla bitmiyor. Başta grip, nezle, yüksek ateş olmak üzere birçok hastalığa karşı etkili olan Işkın otunun aynı zamanda lösemi tedavisinde etkili olduğu söylenmektedir. Çiğ ya da pişirerek tüketebileceğiniz Işgın otu, bağırsak, mide ve sindirimi problemini yaşayan kişilerde gaz söktürücü özelliğe sahiptir. A, B1, B2, C, E ve K vitaminleri yönünden zengin bir içeriğe sahiptir.

Işgın otu hem farmakolojik hem de alternatif tıp alanında kullanılan çok yıllık bir bitkidir. En önemli özelliklerinden biri C vitamini oranı en yüksek bitkilerden biri olmasıdır. Kaynatıldıktan sonra renk değiştiren ve bu şekilde süs bitkisi olarak da kullanılan ışgın otu potasyum, magnezyum ve D vitamini bakımından da zengindir.

Diğer tüm bitkilerde olduğu gibi ışkın otu da aşırıya kaçılmadan tüketilmelidir. Bu bitkiyi fazla tüketen kişilerde ise ciddi sağlık sorunları ortaya çıkabilir. Özellikle kadınlar, gebelik süresince ışkın otu tüketimini minimum düzeyde tutmalıdır.

Işkın otu özellikle lösemi ile mücadelede kullanılmaktadır. A, B1, B2, C, E ve K vitaminleri yönünden zengin bir içeriğe sahip olan bitki hayati tehlikenin ihtimaller dahilinde olduğu pek çok hastalığa iyi gelir. İştah açıcı bir etkiye de sahiptir ve zayıflıktan mustarip kişilerin kilo almasına yardımcı olur.

Türkiye'de özellikle Elazığ'ın yanı sıra, Hakkari, Bingöl, Tunceli, Erzurum, Muş ve Bitlis başta olmak üzere yüksek kesimlerde doğal olarak yetişen Işkın, halk tarafından şeker, kalp, sarılık ve iştahsızlık gibi birçok rahatsızlığa iyi geldiği belirtiliyor.

Şeker, tansiyon hastalıklarına da deva olan ışgın, afrodizyak özelliğine de sahiptir. Kabızlığı gidermede başarılı olmasının yanı sıra, astım, nefes darlığı, soğuk algınlığı, ishal, hemoroit, ülser gibi vakalara da iyi gelmektedir.

Işgın. Halk arasında ışkın, eşgın, uşkun, uçkun, rebes, hatta yayla muzu gibi farklı adlarla da anılmakta olan ışgın; kuzugiller familyasından 1000 – 4000 m rakımda yetişen, karların erimesiyle birlikte mayıs ve haziran aylarında fil kulağına benzeyen yaprakları olan, sarımsı beyaz çiçek açan, 40 – 150 cm boylarında çok yıllık, otsu bir bitkidir. Dağılım alanı; başta Erzurum olmak üzere Muş, Bingöl, Malatya, Sivas yöreleridir. Meyvesi ise geniş kırmızımsı ve kahverengi kanatlı olup, üç köşeli bir yapıya sahiptir.

C vitamini açısından zengin olan ışgın, aynı zamanda A, B1, B2, E ve K vitaminlerini de içermektedir. Işgın kırmızı sebzelerde yer alan polifenoller bakımından zengin bir sebzedir. Dolayısıyla antioksidan özellik göstermekte ve serbest radikallerin (toksinlerin) vücuttan uzaklaştırılmasında yardımcı olmaktadır.

Bilimsel adı ise “Reun Ribes”dir. Özellikle kanser ile mücadelede kullanılan bu şifa kaynağı bitki, hücrelerin yenilenmesinde ve gelişmesinde önem teşkil eder.

İçeriğinde kimyasal maddeler barındırdığı tespit edilen bitki, birçok ciddi hastalığın tedavisinde kullanılmaktadır. Özellikle lösemi kanserinin önlenmesinde ve tedavisinde faydalı olan Reun Ribes; mideyi rahatlatır ve sindirimi kolaylaştırır, aynı zamanda kusmayı da önlemektedir.

Şeker, tansiyon hastalıklarına da deva olan ışgın, afrodizyak özelliğine de sahiptir. Kabızlığı gidermede başarılı olmasının yanı sıra, astım, nefes darlığı, soğuk algınlığı, ishal, hemoroit, ülser gibi vakalara da iyi gelmektedir.

Grip, ateşli hastalıklar, böbrek rahatsızlığı, yorgunluk, uykusuzluk, stres gibi etmenlere de büyük yararı dokunmaktadır. Ve özellikle kan şekerini düzene sokmakta başarılıdır.

İştah açma özelliğine sahip olan bitki, kişinin kendini zinde ve dinç hissetmesini sağlamaktadır. Özellikle hamilelik esnasında oluşan lekeler için fayda sağlar.Kabuklarının iç kısmını lekeli bölgeye sürerek vücudunuzdaki lekelerden kurtulabilirsiniz.

Kolesterolü düşürme de fayda sağlayan ışgın, kalp rahatsızlarının oluşmasını engellemektedir. Kırışıklıkları gideren ve cildi yenileyen bitki, yaşlanmanın da önüne geçmektedir. Bağışıklık sistemini güçlendirerek, daha sağlıklı bir bünyeye sahip olmanızı sağlar.

Bir besinin, besin takviyesinin veya ilacın sağlık için faydalı etkiler gösterdiği yüzler, binler, hatta on binler kişi üzerinde yapılan bilimsel çalışmaların neticesinde hazırlanan makalelerin, hakemli bilimsel dergilerde yayımlanması, oluşturulan meta – analizler sonucu literatürlere geçmesi ile “kanıta dayalı tıp” başlığı altında uzmanlarca onay alması neticesinde bireylere veya topluma önerilmesi söz konusu olmalıdır. Küçük çapta gözlemler yapılarak bir ürüne iyi ya da kötü şeklinde yorumlar yapmak, yazılı veya görsel medyada, hele ki sosyal medyada yerlere, göklere sığdıramadan reklam yapmak sağlık ile asla örtüşmemektedir.

Kaldı ki bir besin veya ürün için yapılacak açıklamalarda “yardımcı olabilir” ya da “fayda sağlayabilir” gibi yumuşak tabirler kullanılması, halkı yanıltmamak ve yanlış bir şekilde yönlendirmemek adına son derece önemlidir. “Kanserden korur, şekeri dengeler, yaşlanmayı önler” gibi ifadeler kesinlikle kabul edilemez.

Tüm bu bilgiler ışığında içerdiği polifenoller, C vitamini ve diğer besin öğeleri açısından bazı sağlık sorunlarına karşı faydalı etkiler gösterebileceği düşünülen ışgın için daha fazla literatüre ihtiyaç olsa da beslenme planı içerisine dahil edilebileceğini belirtebiliriz.

Taze olarak tüketilebilen ışgın, ekşiliği açısından kiviyi anımsatabilir. Dilerseniz çorba, yemek, salata, meyve, omlet, reçel ve şurup şeklinde de tüketilebilir.