Orta Asya’dan Osmanlı’ya uzanan iki lezzet Çeşme’de buluştu

Çeşme Kalesi’nde gerçekleştirilen "Kültür Sofrası" etkinliğinde, Türk mutfağının geçmişinden günümüze ulaşan lezzetler de yer aldı. Çeşme Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi öğretmeni Aziz Yoldaş, öğrencileriyle birlikte hazırladığı tutmaç çorbası ve mutancana yemeğinin tarihçesi, malzemeleri ve hazırlanışına ilişkin bilgi verdi. Tutmaç çorbasının kökeninin Orta Asya’ya uzandığını belirten Yoldaş, erişte, bakliyat ve yoğurdu bir araya getiren yemeğin, Türklerin göçebe ve yarı göçebe yaşamıyla ilişkili olduğunu anlattı. Kurutulmuş eriştenin uzun süre saklanabilmesinin, yoğurt ve bakliyatla birlikte kullanılmasının dönemin yaşam koşullarına uygun olduğunu ifade eden Yoldaş, tutmacın Kaşgarlı Mahmud’un Divânu Lugâti’t-Türk adlı eserinde de yer aldığını söyledi. Yoldaş, Anadolu’da farklı malzemelerle zenginleşen çorbanın Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde de tüketildiğini belirterek, yeşil mercimek, sarımsak ve nane gibi ürünlerin kullanıldığı farklı tariflerine dikkat çekti.

Öğrencileriyle hazırladığı mutancana hakkında da bilgi veren Yoldaş, yemeği Osmanlı mutfağının Edirne yöresiyle anılan lezzetlerinden biri olarak tanıttı. Genellikle kuzu etiyle hazırlanan mutancanada kuru meyveler ve bademin bir arada kullanıldığını anlatan Yoldaş, hazırlanışını şöyle aktardı: "Orijinalinde kuzu eti arpacık soğanı ile tereyağında sotelendikten sonra önceden sıcak su ile ıslatılmış kuru kayısı, razakı üzüm, kurutulmuş mürdüm eriği, kuru incir ve soyulmuş iç badem eklenerek hazırlanır."

Bal, tuz ve sumakla tatlandırılan yemeğin tatlı, ekşi ve tuzlu lezzetleri buluşturduğunu belirten Yoldaş, mutancananın safranlı pilavla servis edilebildiğini ifade etti.Yemeğin tarihî kaynaklardaki izlerine de değinen Yoldaş, Kitâbü’t-Tabîh ve Kitâb-ı Me’kûlât adlı yemek kitaplarında mutancanayla ilişkilendirilen tariflerin bulunduğunu aktardı.Aziz Yoldaş ve öğrencilerinin hazırladığı iki yemek, etkinlik boyunca katılımcılara ikram edildi.