Türkiye’nin "bal ambarı" Muğla’da kış uykusu bitti, büyük göç başladı. Çam balı üretiminin dünyadaki merkezi Muğla’dan yola çıkan gezginci arıcılar, İç Anadolu’nun zengin florasına doğru direksiyon kırıyor. 730 bin kolonilik dev bir orduyla yaylalara çıkan üreticilerin yüzü bu yıl gülüyor: Yağışlar bereketli, "basra" böceği popülasyonu ise zirvede! 2020-2025 arasındaki kuraklık ve yangın kabusunu geride bırakmaya hazırlanan sektörde, 2026 yılı "balda altın yıl" olmaya aday.
Türkiye'nin farklı bölgelerinden geldikleri Muğla'da kışı geçiren gezginci arıcılar, havaların ısınmasıyla kovanlarını yaylalara taşımaya başladı.
Türkiye'de çam balı üretiminin yüzde 80'inin karşılandığı Muğla'da kış mevsimini geçiren ve marttan itibaren kovan bakımına başlayan arıcıları, baharın gelmesiyle tatlı bir telaş sardı.
Yaylalara çıkmak için hazırlık yapan ve kolonilerini genişletmeye çalışan bal üreticileri, arı kovanlarını taşıyacakları bölgelerin hava ve iklim şartlarını yakından takip ediyor. Muğla'dan göç edecekleri yaylaları belirleyen gezginci arıcılar, gittikleri yerlerde ihtiyaç duyacakları malzemeleri yola çıkmadan tedarik ediyor.
Zengin bitki örtüsüne sahip alanlarda gün boyunca uçuşan arıların havanın kararmasıyla döndüğü kovanları kamyonlara yükleyerek yolculuğun ilk aşamasını gerçekleştiren arıcılar, bu zorlu yolculukta özellikle arıların uykuda olduğu akşam ve gece saatlerini tercih ediyor.
Arıcılardan Mustafa Şahin, Muğla'nın Menteşe ilçesi Kıran Mahallesi'nde bulunan kovanlarını arıcıların ve ailesinin desteğiyle kamyona yükleyerek Yozgat'ın Yerköy ilçesindeki yaylaya doğru yola çıktı.
Şahin, AA muhabirine, uzun yıllardır yaptığı gezginci arıcılığın meşakkatli ama bir o kadar da keyifli olduğunu söyledi.
Yaklaşık 3 ay Yozgat'ta kalıp arıların gelişimini sağlayacaklarını belirten Şahin, "Yozgat'ta yavruları geliştirip çam balı yapmak için tekrar Muğla'ya döneceğiz. Yaklaşık 200 kovanla gidiyorum. Eğer verim güzel olursa çiçek balı hasadı da yapacağız. Önceki yıllara göre bu yıl hava şartları daha iyi geçti." dedi.
Muğla Arı Yetiştiricileri Birliği Başkanı Yılmaz Kaya da çam balı üretiminde Türkiye'nin dünyada en önemli merkez olduğuna dikkati çekti.
Dünyada çam balı üretiminin yüzde 92'sinin Türkiye'den, bunun da yüzde 80'inin Muğla'dan karşılandığına işaret eden Kaya, şöyle konuştu:
"Önceki yıllara göre bu sene arılarımızın bahar gelişimi çok iyi oldu. Yaklaşık 15 gündür arıcılarımız Anadolu'nun değişik illerine hem arı gelişimi hem de çiçek balı üretimi için gitmeye başladı. Sezon iyi başladı. Arıcılarımız 15 Nisan'dan 15 Eylül'e kadar Anadolu'nun değişik illerinde gezginci arıcılık yapmakta. Muğla, 730 bin koloniyle Türkiye'nin en büyük arıcılık sektörünün olduğu bir il. Bizim amacımız İç Anadolu'da arılarımızı geliştirip Muğla'da çam balı hasadını yapmak. Gezginci arıcılıkta üretimden çok kovanın çoğalması önemli. Ağustos sonu ve eylül başlarında basralı çam alanlarına girdiğimizde ne kadar fazla çam balı üretimi yapabiliyorsak iyi olur. Tabii ki İç Anadolu'nun florasından çiçek balı alıyoruz. Arıcılarımız bu sene mutlu. Yağışlar çok güzeldi. Basralı alanlarımız çoğaldı."
Kaya, özellikle bal üretiminde önemli rol oynayan çam pamuklu böceklerinde (Marchalina Hellenica) bu yıl çok iyi bir popülasyon olduğunu ifade ederek, çam balı üretiminde de bu yıl artış yaşanabileceğini kaydetti.
Özellikle 2020-2025 döneminde hem kuraklık hem orman yangınları nedeniyle istedikleri üretimi yapamadıklarını anlatan Kaya, bu yıl hem yağışların çok iyi olması hem de popülasyonun yüksek olması dolayısıyla iyi bir sezon geçireceklerine inandıklarını dile getirdi.