Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, orta gelirlilere yönelik oluşturulan “Yeni Evim” konut kampanyası akabinde ikinci el konutlarla da ilgili çalışmalar yapılabileceğini söyledi. Gözler bu kez de ikinci elde konut kampanyası ile ilgili ne zaman çalışma yapılacağına çevrildi.

Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan emlak şirketinin Genel Müdürü ve İTO Meclis Üyesi Mustafa Hakan Özelmacıklı, “Yeni Evim konut finansmanı programı sadece sıfır, belli bir oranda tamamlanmış ve banka garantörlüğü kapsamında yeni projeleri içerecek şekilde yapıldı. Lakin özellikle İstanbul başta olmak üzere birçok şehrimizde bu kapsama girebilecek yeterli arzımız yok.

Bu açıdan ikinci elde de ilk defa konut alacaklar için farklı oranlarda da olsa bir kampanya yapılmasının çok faydalı olacağını değerlendiriyoruz. Özellikle kamu bankaları tarafındaki kredi azami tutarlarındaki sınırlamaların kaldırılması ipotekli satışların önünü açar” dedi.

Satışlara ilişkin son veriler hakkında da bilgi veren Özelmacıklı, “Konut satışlarında 2022 yılı sonunda yaklaşık yüzde 10’luk bir düşüşle 1 milyon 350 bin seviyesinde bir kapanış bekliyoruz. Toplam konut satışları içinde ipotekli satışların payı ise yüzde 14,1’e kadar geriledi.

Ayrıca kira ödeyenlerin sayısı ise nüfusumuzun yüzde 27,6 oranı ile 6 milyon 991 bin kişiye ulaştı. Bu çerçevede özellikle ev sahibi olmak isteyenler için bu şekilde bir destek verilmesi ülkemizde yüzde 60,7 oranına kadar yükselen ev sahipliği oranını da artırır” diye konuştu.

Yeni Evim konut finasmanı programı kullanımının sınırlı kalma durumunun olabileceğini de ifade eden Özelmacıklı, “Emlak Konut gibi birçok gayrimenkul yatırım ortaklıklarının ve büyük inşaat firmalarının projelerinde zaten fiyatlar ulaşılamayacak seviyede.

Hatta 16 Ocak’ta belki bu programa dahil olan firmaların fiyatlarını gördüğümüzde metrekarede 100 bin TL’yi bulan örneklere şahit olacağız. Diğer taraftan da yerel müteahhitler ise kredi kullanımını sınırlı tutuyor. Örneğin 2 milyon liralık bir dairede olası vergiler nedeniyle müteahhit 500 bin TL gibi bir kredi sınırı belirliyor ve üstünde kredi çekilmesine razı olmuyor.

Arsa sahipleri için de benzer bir durum söz konusu oluyor. Özellikle İstanbul’da 2+1 olarak 5 milyon lira değerinde 4,5 milyon kredi çekilerek sıfır bir daire bulunabilse, ödemeleri ortalama 53 bin 661 lira seviyesine ulaşıyor” dedi.

Gerek müteahhitlerin bu tür programlarda daha kapsamlı yer alabilmesi gerekse de mal sahiplerinin alıcılara daha çok kredi çekilmeleri konusunda izin verebilmeleri için toplu bir beyan affına ihtiyaç olduğunu da ifade eden Özelmacıklı, “2023 yılında geniş kapsamlı getirilebilecek bir af ile beyannamelerde düzeltmeler sağlanabilir. Çünkü gerçek satış ile belediye rayiçleri arasındaki fark son dönemde oldukça açıldı” dedi.

Yeni Evim kampanyası hangi illeri kapsayacak, kaç konut kampanya kapsamında olacak?

Kampanya 81 ilde geçerli olacak, ilk etapta 100 bin konutun satışı planlanıyor.

Konut bedelinin yüzde 10’u peşin alınacak, dileyen daha fazla da ödeyebilecek.

Kampanyada sıfır evler olacak. Emlak Konut Genel Müdürlüğü’nün ürettiği projeler; GYODER, İNDER, KONUTDER, İMKON ile Türkiye Müteahhitleri Birliği’ne bağlı olan şirketlerin projeleri ve 81 ilin tamamındaki firmaların ürettiği büyük ve küçük ölçekli tüm konut projeleri; teknik ve mali kriterleri karşıladıkları takdirde bu sürece dâhil olacaklar.

0.69’dan başlayan vade farkı ile 15 yıl vadeli, hane gelirinin yüzde 40’ını geçmeyecek taksit bedelleri belirlenecek.

18 yaş üstü, bankalar tarafından kredi alması uygun görülen her Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı kampanyadan yararlanabilecek.

İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa, Antalya, Mersin, Muğla’da konut sahibi olmak isteyen vatandaşlarda 1 yıl o ilde ikamet etme şartı aranacak. Diğer illerde bu şart geçerli olmayacak.

Eşlerden birinin üzerinde konut varsa yararlanamayacak. Hanede 18 yaşını geçmiş, SGK kaydı bulunan genç ise hanede ev varsa bile başvuruda bulunabilecek.

Ölüm, boşanma gibi mücbir sebepler dışında 5 yıl boyunca satılamayacak. Yine son 1 yıl içinde konut satışı yapan da projeden faydalanamayacak.

Kampanyadan yararlanacak kişinin son bir yıl içinde konut satmamış olması gerekiyor.

16 Ocak itibariyle projeye başvurular alınacak.

Konut almak isteyen bulduğu daireyle banka veya katılım bankalarına başvuracak. Banka hem projenin hem de kişinin kriterlere uygunluğunu denetleyecek, uygun olan projeler için kredi tahsis edecek.

Herhangi bir başvuru ücreti alınmayacak.

81 ilde bitmiş konutlar, belirli bir oranda tamamlanmış ve devam eden konutlar ile bankalarla garantörlük sözleşmesini imzalamış yeni başlayacak projeler kampanyaya dâhil olacak.

16 Ocak itibariyle konut üreticisinden konutunu bulan vatandaşlar kurasız konut kredisi alma hakkı elde edebilecek.

Hisseli tapusu olan, kooperatif ortaklığı bulunan, bağış yoluyla ya da ivazsız herhangi bir yöntemle tapusu olan vatandaşlarımız kampanyadan faydalanamayacak. Ancak kırsal kesimde konutu bulunan veya devre mülk sahibi olan vatandaşlarımız kampanyaya başvurabilecek.