Iğdır'ın Tuzluca ilçesinde yürütülen jeolojik araştırmalarda, dünyanın gelmiş geçmiş en büyük kara memelilerinden biri olarak bilinen dev gergedan ‘Paraceratherium’ fosili bulundu. MTA Tabiat Tarihi Müzesi’nde koruma altına alınan dev canlının, 2026 yılında ayağa kaldırılması planlanıyor.
MTA Tabiat Tarihi Müzesi Müdürü Korhan Çakır başkanlığındaki heyet, Tuzluca Belediye Başkanı Ahmet Sait Sadrettin Türkan’ın daveti üzerine 2019 yılında bölgede kapsamlı bir inceleme yaptı. Dört yıl süren paleontolojik kazılar sonucunda bölgede çok sayıda maden yatağı bulunurken, araştırmalarda dev memeliye ait ilk bulgu olan kol kemiğinin üst kısmı (humerus) tespit edildi. MTA Genel Müdürlüğü Tabiat Tarihi Müzesi ekipleri tarafından yürütülen çalışmalarda, yaklaşık 30 milyon yıl önce yaşamış ve nesli tükenmiş olan dev gergedan fosili bulundu.
Bulunan fosilin ait olduğu canlı, bugünün fillerinden çok daha büyük boyutlara sahip. Yapılan incelemeler, bu dev gergedanın yaklaşık 10 metre uzunluğunda ve 5 metre yüksekliğinde olduğunu gösteriyor. Türkiye'de daha önce Çankırı ve Çorum’da da izlerine rastlanan bu dev memeli, Tuzluca buluntusuyla birlikte Anadolu’nun 30 milyon yıl önceki ekosistemine dair paha biçilemez bilgiler sunuyor. Keşif, sadece paleontolojik bir başarı değil, aynı zamanda bölgenin turizm ve bilimsel değeri için de büyük bir adım.
Tuzluca’da bulunan gergedan fosili, incelenmek üzere MTA Tabiat Tarihi Müzesi’ne götürüldü. Burada koruma altına alınan fosille ilgili bilgi veren müze müdürü Korhan Çakır, "4 yıldır Tuzluca’da titiz bir çalışma yürütüyoruz. Dünyanın en büyük kara memelisi olarak bilinen bu canlının kemiklerini müzemize kazandırdık. Hedefimiz, 2026 yılında bu dev fosili ayağa kaldırarak ziyaretçilerle buluşturmak" dedi. Şu an MTA Tabiat Tarihi Müzesi’nde uzmanlar tarafından temizlenen ve birleştirilen fosillerin, ileriki yıllarda bölgenin ve müzenin en dikkat çekici parçası olması bekleniyor.
Fosilin bulunma sürecini anlatan Tuzluca Belediye Başkanı Ahmet Sait Sadrettin Türkan, şunları söyledi: "Tuzluca’daki özellikle maden belirtisi gösteren yer altı kaynaklarının araştırılması ve milli ekonomiye kazandırılması amacıyla araştırma yapılması için davette bulundum.
MTA Genel Müdürlüğü tarafından ilçeye bir ekip gönderildi. Ekibin başında müze müdürü Korhan Çakır Bey vardı. Haftalarca bölgede araştırmalar yaptılar ve güzel buluşlara imza attılar. Araştırma yaparken 30 milyon yıllık fosili buldular.
Ayrıca yapılan araştırma sonucunda ilçemiz jeolojik mirasa da alındı. Biz Tuz mağaraları, Gökkuşağı tepeleri ve Testere vadisinin UNESCO Dünya Kültür Mirası Listesi'ne alınmasını teklif etmiştik. Şimdilik jeolojik mirasa alındık."