Türkiye’nin deprem kuşağında olduğu gerçeğini acı bir tecrübeyle öğrendik. Maraş merkezli deprem gözleri Büyük İstanbul Depremine çevirdi. Yaşadığı binanın güvenli olup olmadığını merak eden vatandaşlar binaları için risk analizi yaptırırken bina güçlendirme sürecine dair de araştırmalarını hızlandırdı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Kurum, Kahramanmaraş merkezli depremlerden etkilenen 10 ilde 41 bin 791 bina için yıkık, acil yıkılacak veya ağır hasarlı tespiti yapıldığını bildirdi. Tespitler neticesinde Riskli olduğu tespit edilen yapılar, tespiti yapan kurum ve kuruluşlar tarafından Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğüne veya yetki verilmesi halinde idareye bildirilir. Bina güçlendirme sürecine dair merak edilenler...

Karot testi olarak da bilinen bina sağlamlık testinin fiyatı bölgesel olarak değişmektedir. Özel şirketler tarafından yaptırılması halinde 2-3 bin TL civarındadır. Bu test belediyelerde ücretsiz olarak da yapılıyor. Test için ayrıca Çevre ve Şehircilik Müdürlüğü’ne de başvurabilirsiniz.

Oturduğunuz binanın sağlam olup olmadığını öğrenmek için bina sağlamlık testi adı verilen karot testini yaptırabilirsiniz. Bu testi yapmak için ikamet ettiğiniz bölgenin Çevre ve Şehircilik Müürlüğü’ne, belediyelere ve başka işlemler için ise Kaymakamlıklara başvuru yapabilirsiniz. Karot testini özel şirketler de yapmaktadır.

Binanın depreme karşı dayanıklılığını ölçmek için kullanılan en etkili yöntem karot testidir. Bu test, uygulanan bina duvarından karot makineleri ile silindir şeklinde bir beton örneğinin alınmasıyla hazırlanır. Karot testinde inşaatlardan taze beton numunesi alınmaz. Alındığında bile istenilen sonuçlara ulaşmak mümkün değildir.

İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin 'Bina Tespiti' projesinin detaylarına göre bina dayanıklılık tespiti şu şekildedir:

Öncelikle bina dayanıklılık tespiti için başvuruda bulunmak gerekiyor. Bir binanın test edilebilmesi için tek bir kişinin müracaat etmesi yeterli oluyor, çoğunluk aranmıyor. Ayrıca bina dayanıklılık tespitinin ücretsiz yapıldığı bilgisi de bulunuyor.

Hızlı Tarama adı verilen yöntem ile öncelikle yapılan içinden ayrıntılı bilgiler toplanıyor. Daha sonra tarama verileri ile değerlendirme yapılıyor.

Kolon-kiriş ve kat ölçüleri alınarak kat planları çıkartılıyor.

İnceleme sırasında binanın yüksekliği, alanı, kolon ve perde ölçüleri alınıyor. Bazı durumlarda ise sıva tabakası kaldırılarak beton çekici ile beton sertliği ölçümü yapılıyor. Gerekli durumlarda kolonda sıyırma yapılarak donatı çapı ve korozyon miktarı ölçülüyor.

Daha sonra elde edilen verilen algoritma ile analiz edilerek her bina için deprem güvenlik oranı tespit ediliyor.

Değerlendirme sonucunda da başvuru sahibine bilgilendirme yapılıyor.

Riskli yapının yıktırılması yerine güçlendirilmesinin istenilmesi durumunda, riskli yapının yıktırılması için maliklere verilen süreler içerisinde; maliklerce, güçlendirmenin teknik olarak mümkün olduğunun tespit ettirilmesi, Kat Mülkiyeti Kanunu’nun 19 uncu maddesinin ikinci fıkrasında belirtilen şekilde (4/5 çoğunluk ile) güçlendirme kararı alınması, güçlendirme projesinin hazırlatılması ve imar mevzuatı çerçevesinde ruhsat alınması gerekir.

- Kısa kolonlara sahip yapılar,

- Yeteri kadar güçlü malzemelere sahip olmayan binalar,

- Projesiz olarak inşa edilen binalar,

- Düzensiz plana sahip olan yapılar,

- Projeye uygunsuz ve sağlıksız şekilde eklemelerin yapıldığı binalar,

- Bina yapılırken deprem yönetmeliğine uygun olmayan malzemelerin kullanıldığı binalar,

- Kullanılan malzemelerin kalite dışında miktar bakımından da zayıf olduğu binalar,

- İnşaat esnasında zeminin dikkate alınmadığı binalar,

- Market veya farklı çalışmalar amacıyla mevcut hali korunamayarak kolon ve kirişleri eksiltilmiş binalar.