Uzun bir süredir durgunluk yaşanan ikinci el otomobil pazarında Ramazan Bayramı dolayısıyla hareketlilik yaşanıyor. İstanbul Motorlu Araç Satıcıları Derneği (İMAS) Başkanı Hayrettin Ertemel piyasadaki en büyük mağduriyeti açıkladı.

Ertemel açıklamasında şu ifadeleri kullandı: “Her bayram öncesi olduğu gibi içinde bulunduğumuz dönemde de otomobil piyasası oldukça hareketli. Dünyanın her yerinde ve her sektörde olduğu gibi oldukça hacimli olan otomotiv sektöründe de kötü niyetli kişiler bulunabiliyor.

Bu noktada karşılaştığımız en büyük mağduriyetlerden biri de kilometre ile oynanması. Genellikle yüksek kilometreli araçlar alınıp önce kadranda, sonrasında kilometre bilgisini verecek beyin, şanzıman gibi diğer noktalarında elektronik ortamda kilometreler düşürülebiliyor.

Vatandaşlarımızın bu ve benzeri ciddi mağduriyetleri yaşamaması için yapmaları gereken almak istedikleri araçları mutlaka yetki belgesi ile yetkilendirilmiş güvenilir otomobil satıcılarından almaları ve satın alma işleminden önce TSE onaylı eksper merkezlerinde kontrol ettirerek, internet ortamı üzerinde kilometre kontrolü yapmalarıdır.

Hatta otomobilin yetkili servislerine de geçmiş bakım ve tarihleri sorularak bu bilgiler sağlamlaştırılabilir.

Kilometre düşürülen araçların deformasyonunu gizlemek için direksiyon, ön konsol gibi bazı yerleri baştan kaplanabiliyor ya da onarılabiliyor. Bu işlemler kötü kullanmadan kaynaklı oluşan deformeleri gizleme amaçlı olabileceği gibi kilometre düşürme işlemini gizlemek için de olabiliyor.

Ancak bu işlemler eksper kontrolünde rahatlıkla fark edildiğinden yapılan işlem art niyetli ise alıcıda farkındalık yaratıyor. Böylesi durumlar fark edildiğinde alıcının daha detaylı sorgulamalar yapması, mağduriyetlerin önüne geçilmesi açısından oldukça önemlidir.

Aracı satın alan kişi kilometre düşürmeyi fark ederse nasıl bir yol izlemeli?

Söz konusu otomobilin kilometresinin düşürüldüğü tespit edildiği takdirde satıcıya 7 yıla kadar hapis cezası istemi ile dava açılabiliyor.

Yapılan tüm kontrollere rağmen satış öncesi kilometre düşürülme işlemi tespit edilememiş ve sonrasında fark edilmişse, vatandaşlarımızın vakit kaybetmeden yargıya başvurmaları gerekmektedir.

Satış öncesinde bu durum fark edilmişse, başka mağduriyetlerin yaşanmasını önlemek için bu aracın resmi makamlara bildirilmesi ve aracın satışa sunulduğu ilan sitesine konu hakkında bilgilendirme yapılması doğru olacaktır.”

Araç fiyatlarının neden yükseldiğiyle ilgili değerlendirmelerde bulunan Ertemel, "Araç fiyatları pandemi ile başlayan ve halen devam eden üretim zorluğu sebebi ile global anlamda artmaya devam ediyor. Bu tabloya enerji krizi ve dünya genelinde yaşanan enflasyon da eklenince üretim maliyetleri sürekli arttığından zamlar kaçınılmaz oluyor .

Özellikle sıfır araçta tedarik sorunları devam ettiği müddetçe fiyat artışları da devam edecektir." ifadelerini kullandı.

Araba fiyatlarına yılbaşından bu yana yüzde 40 oranında zam geldiğini ifade eden Ertemel, "Her bayram öncesi olduğu gibi yaklaşan ramazan bayramı öncesinde de piyasamız hareketli. Ancak bu kez yüksek talebin sebebi sadece bayram yoğunluğu değil.

Yaklaşan genel seçim sonrası fiyatların yükseleceğine dair var olan genel kanaat neticesinde de otomobile talep oldukça yüksek. Yüksek talep ortamı neticesinde fiyat artışlarını beraberinde getiriyor. Yılbaşından bu yana fiyatlarda yüzde 40 civarı artışlar gözlemlemekteyiz." şeklinde konuştu.

İkinci el araba almak isteyenlerin dikkat etmesi gereken detaylar hakkında açıklamalarda bulunan Ertemel, "Araba almak isteyenler vatandaşlarımızın bu alışverişlerini yetki belgesi sahibi 2.el otomobil satıcısı meslektaşlarımızdan gerçekleştirmeleri oldukça önemli . Bu sayede satış öncesi TSE belgeli ekspertiz ile ön kontrol imkanı bulacak, satış sonrası da 3 ay 5 bin km dahilinde km, mekanik ve elektronik garantili otomobil sahibi olacaklar. Bir diğer önemli tavsiyemiz ise araç satın aldım anında mutlaka TSE belgeli, işinde uzman olan ekspertiz merkezlerinde kontrol ettirmeleri. Tâbi olduğumuz yönetmelikte ekspertiz zorunluluğu olmasına rağmen zaman zaman müşterilerimiz eksper yaptırmadan araç almayı tercih ediyor. Satış Sonrasında problem yaşamamak için yetki belgeli otomobil satıcısından alışveriş yapmak ve TSE belgeli eksper kontrolünü mutlaka tavsiye ediyoruz. " dedi.

Otomobilin bir yatırım aracı olmadığına dikkat çeken Ertemel, 10-15 yıllık araba alanlara önemli uyarılarda bulundu. Ertemel, "Otomobil bir yatırım aracı değil, temel ihtiyaçlar arasındadır. Otomobil sahibi olmak isteyen herkes doğal olarak ihtiyaçlarını karşılayan, hasarsız ve yeni araçları tercih eder. Ancak elimizdeki veriler bize gösteriyor ki satışların yüzde 85 ‘i beş yaş ve üzeri araçlar oluşturuyor.

Bu dilimin yüzde 60 a yakın kısmı da 10 yaş ve üzeri araçlar. Buradan anlıyoruz ki vatandaşlarımız otomobil alımlarını belirleyen ana odak ihtiyaç değil sadece bütçeleri. Elbette bu duruma otomobilin yatırım aracı olarak görülmesi de etki ediyor. Bu konuda tavsiyemiz; öncelikli olarak kullanış amaçlarını karşılayan, bütçe dahilinde mümkün olduğunca yeni otomobillerin tercih edilmesidir. " ifadelerini kullandı.

Sıfır ve ikinci el araba fiyatlarının uçuşa geçmesi sebebiyle vatandaşların biraz daha uygun olan ağır hasar kayıtlı arabalara yönelmesi hakkında çok önemli uyarılarda bulunan Ertemel, "Ağır hasar kayıtlı araçlar bizim de üzerinde durduğumuz önemli bir konu. Ağır hasarlı araç almak isteyen vatandaşlarımızın bu araçları mutlak suretle oldukça detaylı ekspertizlerden geçirmelerini tavsiye ederiz. Bu konuda yapılacak bazı düzenlemeler ile araçların daha güvenli olacağı kanaatindeyiz. Mevcut düzende araçların tamir sürecinde kullanılan yedek parça kalitesi, işçilik kalitesi gibi hayati önem taşıyan aşamalar denetlenmediğinden, trafikte ciddi güvenlik sorunları doğurabilmektedir." dedi.

Uyarılarına devam eden Ertemel şunları kaydetti: Tamir aşamasındaki denetimsizlik sebebiyle araçların satışı anında yapılan işlemler tam manası ile bilinmediğinden, bilgilendirmeler eksik olabiliyor. Bizim bu konudaki beklentimiz, bu araçların işinde uzman eksperler kontrolü ve sorumluluğunda, belirli bir standart üstü koşullarda tamir edilerek, her zamankinden daha detaylı yapılacak muayene işleminden sonra trafiğe çıkarılmasıdır.Yaşadığımız deprem felaketi sebebiyle de önümüzdeki dönemde enkaz altında kalmış araçların bazıları tamir edilerek trafiğe geri dönecekler. Bu açıdan da bakıldığında ağır hasarlı araç sayısı her zamankinden daha fazla adetle piyasada olacaktır. Bu sebeplerle önümüzdeki süreçte düzenleme bekleyen önemli bir konu olduğu kanaatindeyiz.