Pamuğun anavatanı Çukurova artık sadece beyaz gelinliğini giymiş tarlalarla hatırlanmayacak. Genç girişimciler yeni ürünleri keşfetti. Adana'nın bereketli toprakları ejder meyvesinden kinoaya kadar birçok ürüne ev sahipliği yapıyor. Yeni nesil çiftçiler geleneksel ürünlerden çok daha fazla gelir elde ediyor.
Çukurova'nın bereketli toprakları düşünüldüğünde akla ilk bembeyaz pamuk tarlaları geliyor. Ancak artık bu topraklar birbirinden farklı bitkilere de ev sahipliği yapacak. Son yıllarda alarm veren kuraklık nedeniyle, üretimde de farklı arayışlara girildi.
KURAKLIK RİSKİ YÜZDE 50 ARTTI
Adana Çukurova Üniversitesi (ÇÜ) bünyesinde kurulan İklim değişikliği ve Su Yönetimi Uygulama ve Araştırma Merkezi Sorumlusu Prof. Dr. Burçak Kapur,Akdeniz Havzası’nda yer alan ve iklim değişikliğinden en fazla etkilenen ülkeler arasında bulunan Türkiye’de 1960’tan bu yana yaklaşık 1,4 derecelik bir sıcaklık artışı olduğunu, bu nedenle Türkiye’de yakın zamanda yüzde 50 kuraklık artışı riski bulunduğunu söyledi.
YENİ BİTKİ DESENLERİ STRATEJİLERİ GELİŞTİRİLMELİ
Yağışlarda azalma yaşandığını ayrıca yer altı sularının beslendiği kar örtü parametrelerinde de önemli düzeyde düşüş olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Kapur, bu verileri gördükten sonra tarımın önemli bölgelerinden olan Çukurova için üniversite bünyesinde İklim Değişikliği ve Su Yönetimi Merkezi kurduklarını ifade etti. Prof. Dr. Burçak Kapur, yeni bitki desenleri stratejileri geliştirilmesi gerektiği uyarısında bulundu.
YANLIŞ BİTKİ SEÇİMİ SU KAYNAKLARINI TEHDİT EDİYOR
Uygulama ve Araştırma Merkezi’nde gelecekteki iklimi, su durumunu ve bitki desenlerini projeksiyon haline getireceklerini ifade eden Prof. Dr. Kapur, özellikle bitki desenlerinin yanlış seçiminin su kaynaklarını tehdit ettiğine işaret etti. Kapur şu ifadeleri kullandı:
“Şu anda kullandığımız bitki deseni çok fazla su tüketen bitkilerden oluşuyor. Her 1 derece sıcaklık artışında, yaklaşık yüzde 5-10 arasında bitki su tüketiminde artış oluyor. Bu, bölgedeki tarım alanına vurduğumuzda çok büyük bir rakamdır. Bunu bazı strateji ve önlemlerle düzenlememiz lazım. Bu kapsamda tüm Türkiye’yi değerlendireceğiz”
'DAHA AZ SU TÜKETEN BİTKİLERE GEÇİŞ YAPILABİLİR’
Bölgede tercih edilebilecek bitki deseninden bahseden Prof. Dr. Burçak Kapur, “Genelde tarlalarda buğday, bahçede ise turunçgil üretiliyor. Bölgemizde biraz daha arpa, çavdar ya da yeni bitkiler olan kinoa gibi daha az su tüketen bitkilere geçiş yapılabilir. Bahçe bazında ise zeytin buranın ana ekolojisi içerisinde yer alan, kuraklığa dayanıklı ve getirisi de yüksek olan bir bitkidir. Bu tarz bitki desenine geçebilirsek hem ülke ekonomisine katkıda bulunabiliriz hem de kuraklık için bir önlem alınmış olabilir. Kuraklık için yaptığımız çalışmalarda görüyoruz ki yüzde 50 olasılıkla burada ve Türkiye’nin birçok bölgesinde kuraklık artışı olacak. Bu artışı tolere edebilmek için bu tarz bitkilerle artık bitki desenini değiştirmemiz gerekiyor” ifadelerini kullandı.
MALİYEYİ DÜŞÜK ÜRÜNLER TERCİH EDİLİYOR
Öte yandan girdi maliyetlerinin son yıllarda artması, özellikle küçük ve orta ölçekli çiftçileri zor durumda bırakıyor. Mazot, gübre, tohum ve işçilik giderlerinin sürekli yükselmesine karşın, pamuk ve buğday gibi geleneksel ürünlerin satış fiyatları çiftçiyi tatmin etmiyor. Bu durum, birçok üreticiyi "daha az maliyetli ama yüksek gelirli" alternatif ürünlere yöneltti.
SU TÜKETİMİ DÜŞÜK ÜRÜNLER
Son yıllarda kullanımı artan aromaterapik ürünlerin yetiştiriciliği artıyor. Özellikle Karaisalı, Aladağ, Pozantı gibi kırsal bölgelerde lavanta, adaçayı, kekik gibi tibbi-aromatik bitkilerin üretimi her geçen yıl artıyor. Bu ürünlerin en büyük avantajı, su tüketimlerinin düşük olması ve zorlu arazilerde de kolayca yetiştirilebilmeleri.
GENÇ GİRİŞİMCİLER TROPİKAL ÜRÜNLERİ KEŞFETTİ
Tropikal ürünlerin tüm marketlere girmesiyle birlikte vatandaşın talebi de arttı. Adana'nın sıcak ve nemli iklimi, tropikal ve yarı tropikal ürünler için bulunmaz bir nimet niteliğinde. Sarıçam, Seyhan ve Yüreğir ilçelerinde örtü altı üretim yapan genç girişimciler, ejder meyvesi (pitaya), kinoa, stevia gibi ürünleri keşfetti. Hem pazarda farklılık yaratılırken hem de fiyatlarının yüksek olması dolayısıyla üreticisine de yüksek kazanç sağlıyor.
Sağlıklı yaşam arayışı şehirde yaşayanların gündeminde oldukça fazla yer kaplarken, yapılan araştırmalar 'en sağlıklı' besin arayışını da artırıyor. Bu noktada tropikal besinler dikkat çekiyor.
