Haberin Devamı

Bir Akdeniz ülkesine gittiğinizde trafikte ilk dikkatinizi çeken üzerinize arı gibi gelen scooter'lar (mini tekerlekli, pedalsız araçlar) olur. Trafikteki hakimiyet bu ülkelerde büyük oranda scooterlar ve motosikletlerdedir. Scooter'lar artik Türkiye'de de cazip ulaşım araçları arasında. Öğrencisinden beyaz yakalısına, işçisinden patronuna kadar scooter birçok kişinin tercih ettiği bir ulaşım aracı.

Türkiye'de scooter kullanmak için motosiklet ehliyeti sahibi olmak gerekiyor, ancak rakamlara bakıldığında Türkiye'de l milyon 100 bin motosiklet kullanıcısından 100 bini ehliyetli.

Özellikle tatil beldelerinde tercih edilen ulaşım aracı scooter'larla ilgili haberlerde ilk dikkat çeken de kullanıcıların ehliyetsiz ve kasksız olması. Özge Olgar, Vespa Piaggio Türkiye'nin Marka Müdürü. Olgar, motosiklet ehliyetinin Türkiye'de bir aldatmaca olduğunu savunuyor ve sistemin baştan aşağı değişmesi gerektiğini söylüyor.

• Basına yansıyan son scooter kazası Çeşme'de oldu. 16 yaşındaki bir genç kız yaşamını yitirdi. Scooterlar görünürde çok sempatik araçlar ama trafikte ne kadar güvenli, özellikle de Türkiye gibi bir ülkede?
Scooter'lar yalnızca Türkiye'de kullanılmıyor, özellikle Akdeniz ülkelerinde çok gözde scooter'lar. Üstelik yıllardan beri kullanılıyor. Scooter'lan tehlikeli hale getirenler insanlar yani hatalar ve deneyimsizlik.

• Sorun ehliyetsiz, kasksız kullanmak mı,? Kamyonlar, otobüsler, motosikletlere hiç de alışık olmayan daha doğrusu motosikletleri
araç yerine kovmayan diğer araç sürücülerinin de suçu yok mu?
Ehliyet konusu ayrıntılı bir konu. Avrupa ülkelerinin büyük çoğunluğunda 50 cc'ye kadar olan araçlar için ehliyet aranmıyor. Türkiye'de ise aranıyor. Kask mutlaka takılmalı, arabada kemer neyse motosiklette kask o. Evet, dediğiniz konu çok önemli. Türkiye'de ne yazık ki motosikletleri araç yerine koymuyor diğer araç sürücüleri.

• Bu kazaları ne derecede artırıyor?
İstatistiklere baktığımızda şu var: Motosiklet kazalarının yüzde 90'ı motosiklet kullanıcısının yaşadığı yerin 3 km yakınında oluyor. Bundan çıkan sonuç şu: Bu kazaların büyük çoğunluğunda ihmal var. Motosiklet kullanıcısı yakın bir yere giderken kask ve eldiven kullanmayı ihmal ediyor. "Ee ne olacak canım şuraya gideceğim zaten" diyor ve önlem almıyor. Kask kadar eldiven de önemli, eldiven sürüklenmeyi önlüyor.

Motosiklet ehliyeti göstermelik halde

• Motosiklet ehliyetleri göstermelik mi?
Ne yazık ki öyle. Avrupa ülkelerinin çoğunda 50 cc'ye kadar ehliyet istenmiyor. 50 cc'den sonrası için araba ehliyetiniz varsa kullanıyorsunuz, 125 cc'nin üzerindeyse motosiklet ehliyeti almanız gerekiyor. Türkiye'de 50 cc'ye de ehliyet isteniyor. Ancak bu ehliyetler nasıl veriliyor, ona bakmak lazım. Şöyle örnek vereyim, araba ehliyeti olan biri motosiklet ehliyeti almak isteyince neredeyse aynı sınavlardan geçiyor. 20 soruluk ilkyardım, 20 soruluk motor, 20 soruluk trafik bilgileri testinin yalnızca motor bölümü farklı. Pratikte ise durum daha da içler acısı. 100 metrelik bir alanda sınav yapılıyor. Motosiklet ehliyeti veren memurlar hayatlarında hiç motosiklete binmemiş kişiler. Uzaktan bakıyorlar, hatta pek de bakmıyorlar. Genelde ellerindeki evrakları dolduruyorlar. Burada ehliyetli kişi ehliyetsiz kişi ayrımı yapmak çok zor. Ehliyeti olan, iyi kullanıcı demek değil. Üstelik ehliyeti almak için girdiğiniz kursun ücreti 600 milyon civarında, Türkiye'ye iki yıldır giren Çin malı scooterlar 1.5 milyar, ikinci el neredeyse kurs fiyatına alınabilir. Bu yüzden de ehliyet almaktan çoğu kişi kaçıyor, o paraya scooter alıyorlar. Ne yazık ki Türkiye'de ehliyet almanın anlamı yok, çünkü almak çok kolay.

• Siz "ehliyet" mekanizmasının tamamen değişmesini savunuyorsunuz...
Kesinlikle. Şu konu da önemli. Dünyanın hiçbir yerinde otoyollarda ve köprülerde araçlarla aynı parayı ödemez motosikletler. Türkiye'de her yerde arabalarla aynı parayı ödüyor motosiklet kullanıcıları.