.
- Jeopolitik risk gerçekleşti, Türkiye Suriye iç savaşının bir parçası oldu
- Barış ve çözüm süreci sekteye uğradı, PKK operasyonları tedirginlik yarattı
- Hükümet bir türlü kurulamıyor. Erken seçimi telaffuz edenlerin sayısı arttı
- Çin’in büyüyememe sıkıntısına paralel Borsa’nın kan kaybı durdurulamıyor
- Çin’e bağlı emtia fiyatlarındaki düşüş petrol ihraç eden ülkeleri vuruyor
- Brezilya ve Rusya başta olmak üzere gelişen ülkelerden çıkış hızlandı
Türkiye sıcak bir yaz geçirirken, piyasalardaki tansiyon bir kez daha yükseldi. Seçimin hemen ardından 2.80 TL’yi test eden dolar, o günleri hatırlatırcasına yeniden 2.75’i kırıp 2.77 TL’ye kadar tırmandı. Analistler 2.76 barajının geçilmesinin ardından 2.81’e kadar yükselişin teknik olarak kaçınılmaz olduğunu vurgulamaya başladı.
Ancak Türkiye için tek dert doların artması, Borsa’nın düşmesi değil kuşkusuz. Para piyasalarında yaşananlar aslında bir sonuç. Tedirginliği artıran en büyük sebep 7 Haziran seçimleri sonrası ortaya çıkan belirsiz durum. Güçlü hükümetin olmayışı, koalisyon umutlarının da devam etmekle birlikte erken seçimin daha yakın bir olasılık olarak görülmeye başlanması piyasalarda rahatsızlık yaratıyor. Terör saldırıları ile birlikte AVM’ler başta olmak üzere toplu alanlardan uzak durma refleksi de reel ekonomiyi vurmaya başladı. Zayıf gelen ilk yarı verilerinin ardından Türkiye’nin 2015’i tamamen kaybettiğine yönelik eleştiriler de arttı.
Citi: TL değer yitirebilir
Citigroup dün yayımladığı strateji raporunda haftanın işlem önerileri arasında TL’nin euro ve dolardan oluşan sepet karşısında değer kaybının devam edebileceğine ilişkin yeni pozisyon açılmasını önerdi.
Raporda şu anda 2.90’ın hemen üzerinde seyreden sepet bazında TL için 3.02 hedefi ile yeni pozisyon açılması önerisi yer aldı. Geçen haftaya 2.6550 civarında başlayan ve hafta boyunca gelişmekte olan para birimlerinden negatif ayrışarak yukarı yönlü bir trend izleyen dolar/TL, dün güne 2.75’in hemen altında başladı. Kur gün içinde en yüksek 2.7760’a kadar yükseldikten sonra 2.7650 seviyelerinde denge buldu. Merkez Bankası da bu şartlarda döviz satım ihalesinin tutarını 30 milyon dolardan 50 milyon dolara çıkararak talebi dengelemeye, panik alımlarının önüne geçmeye çalıştı. Geçtiğimiz haftalarda risklerin daha düşük görüldüğü günlerde ihale miktarı 10 milyon dolara kadar indirilmişti. Dünkü ihalede gelen teklif 85 milyon dolar olurken en düşük teklif fiyatı da 2.7618 TL olarak belirlendi.
Borsa da nasibini aldı
Bu şartlarda Borsa’dan olumlu performans beklenmesi mümkün değildi. Borsa endeksi bir kez daha 78 bin sınırını kırdı ve 77 bin 352 puandan kapandı. BIST’teki kayıp yüzde 2’ye yaklaştı. Bu arada sadece Borsa İstanbul’un değil, tüm dünya borsalarında genel bir satış etkisi dikkati çekti. Gelişmekte olan ülkelere karşı alerjinin arttığı da görüldü.
Çin borsası çöktü
Çin borsaları ekonominin sağlığı ve Pekin’in gevşek para politikasını sonlandıracağı endişeleriyle son 8.5 yılın en büyük düşüşünü gerçekleştirerek yüzde 8’in üzerinde geriledi. Shanghai ve Shenzhen’deki en büyük şirketlerin listelendiği CSI 300 Endeksi yüzde 8.6 gerilerken, Shanghai Bileşik Endeksi de yüzde 8.5 düştü. Bu düşüş
27 Şubat 2007’den bu yana en sert kayıplar oldu. Kaiiyuan Securities stratejisti Yang Hai, “Son sıçrama hızlı ve güçlü oldu, dolayısıyla teknik bir düzeltme için herhangi bir neden yok” diyerek, bu sert hareketi tetikleyen nedenlerden bir tanesinin Fed’in faizleri artıracağına dair beklentilerin gittikçe güçlenmesi olduğunu belirtti. Çin borsalarındaki dalgalanmayı değerlendiren Hong Kong merkezli Okasan Securities Grup’tan Mari Oshidari de “Hezimet yatırımcılar üzerinde soğuk duş etkisi yaptı. Yaşananlar bir kez daha hükümetin desteği olmadan Çin borsalarındaki kırılganlığı gözler önüne serdi” değerlendirmesinde bulundu.
