Haberin Devamı

VATAN yazarı Prof. Dr. Salih Neftçi, AB beklentisindeki Türk piyasalarının önümüzdeki altı aylık dönemde çok olumlu bir seyir izleyeceğini söyledi. Neftçi bu olumlu trendin, ABD Merkez Bankası'nın (FED) 'ılımlı tavrı'nı sürdürüp beklenenden hızlı faiz artırımına gitmemesine bağlı olduğunu vurguladı. Önümüzdeki dönemde FED'in ılımlı tavrında değişiklik beklemediğini kaydeden Neftçi, "Ancak iki ay üst üste gelebilecek kötü veriler bu tavrı değiştirebilir. İşte o zaman Türk piyasalarında birkaç hafta sürecek büyük bir satış dalgası görebiliriz. Yine de AB beklentisi FED'in olası olumsuz tutumunu dengeleyecektir" diye konuştu.

Cari açık sorun yaratmaz
İstanbul'da düzenlenen toplantıda piyasa profesyonellerine "Sonbahar döneminde Türkiye ekonomisini neler bekliyor?" başlıklı bir sunum yapan Neftçi, özellikle AB'ye üyelik beklentileri ve FED'in faiz politikalarına değindi. Neftçi, Türkiye'nin 10 yıllık bir süreçte AB'ye tam üye olmasının imkansız olduğunu, böyle bir gelişmenin ancak 50 yılda gerçekleşebileceğini kaydetti. Buna karşın AB'nin Türkiye'yle adı konmamış bir "özel statü" içinde üyelik görüşmelerine başlayabileceğini ifade eden Neftçi şunları söyledi:

"Türkiye özel statüden rahatsız olmamalı. Böyle durumda piyasalar özel statü kavramının üzerinde durmaz. Tarih verildi, görüşmeler başladı diye düşünür. Üyelik gerçekleşiyor diye çok olumlu algılar."

Salih Neftçi, böyle bir durumda Türk tahvillerinin risk primlerinin de düşeceğini ve Brezilya'yla arasındaki farkın açılacağını vurguladı.

Konuşması sırasmda Türk ekonomisine ilişkin ekonomik beklentilere de değinen Salih Neftçi, enflasyon oranlarındaki düşük seyrin devam edeceğini kaydetti. İyimser bir senaryoyla cari açık rakamının 10 milyar dolar, kötümser senaryoya göre 12-13 milyar dolar düzeyinde olacağını ifade eden Neftçi, "Kur politikası nedeniyle bu kesinlikle bir tehlike yaratmayacak" dedi. Neftçi, reel faiz oranlarında ise bir düşme beklemediğini vurgulayarak, "Şu anda Türkiye'de reel faiz yüzde 14-15 seviyesinde. Oysa Brezilya yüzde 11.5 dolar faizi veriyor. Verileri de bizden çok daha iyi" diye konuştu.

Neftçi, FED'in kısa vadeli faiz oranlarını artırmayı sürdüreceğini söyledi ve "ABD'deki enflasyon oranının yüzde 2 olduğu düşünülürse, kısa vadeli faizin yüzde 4 olması gerekir" dedi. FED'in şu anda yüzde 1.25 olan faiz oranını önümüzdeki dönemde en azından yüzde 3'ün üstüne çıkartacağını kaydeden Neftçi, "Bu durum Türk tahvillerinin yüzde 20 değer kaybetmesi sonucunu doğurur" diye konuştu.

IMF'ye risk yönetimi danışmanı oluyor
Neftçi, bankacı ve yöneticilere yönelik olarak piyasalara ilişkin beklentilerini anlattığı toplantıda kendisiyle ilgili bazı gelişmelerden söz etti. Son dönemde büyük bir değişim yaşayan IMF'nin risk yönetimi konusunda zayıf olduğunu anlatan Neftçi, Fon'un bu konuda bir birim kurmak istediğini belirtti. Bu amaçla Washington'da gelecek hafta önemli bir toplantı yapılacağını söyleyen Neftçi, bu toplantıda yapacağı konuşma ile IMF'de bankacılık sistemlerinde risk yönetimi danışmanlığı görevini de üstleneceğini ifade etti.

Neftçi, bir başka önemli gelişmenin de 3.5 yıldır üzerinde çalıştığı kitabının yayımlanması olduğunu söyledi. Neftçi, "Principles of Financial Engineering" adlı kitabının finans kitapları satan bir internet sitesinde "en çok satanlar" sıralamasında ilk sırada yer aldığını belirtti.

En büyük risk ABD'de hem enflasyon hem de istihdam rakamlarının yüksek çıkması
Salih Neftçi, konuşmasında yurtdışındaki ekonomik gelişmelerin çok önemli hale geldiğini ifade ederek, ABD ekonomisinin ve faiz oranlarının yakından izlenmesi gerektiğine dikkat çekti. ABD'de ticaret ve bütçe açığı rakamlarının Türkiye'den de kötü olduğunu vurgulayan Neftçi, FED Başkanı Alan Greenspan'in 2 yıllık görev süresi bittiği zaman "bubble (balon) ekonomisi" döneminin de sona ermesinin ve ABD Doları cinsi piyasalarda ciddi bir kriz beklendiğini de söyledi. Neftçi, 'Ancak şu anda ABD'nin en büyük korkusu Çin ekonomisinin aniden göçmesi" dedi.

FED'in faiz artırım hızının önemli olduğunu kaydeden Neftçi şunları söyledi:

"FED'in 0.25 puanlık faiz artırımından sonra piyasalar Greenspan'in piyasaların gerisinde kaldığını düşünüyordu. Ancak, Greenspan verileri önceden görüyor. Cuma günü istihdam rakamları açıklanınca bu görüşler birden değişti. Çünkü 200 binin üzerinde yeni istihdam beklenirken, rakam 112 bin geldi. Ekonomi beklendiği kadar hızlanmamıştı. Piyasalar son verilerin ardından artırımın daha ılımlı yapılacağını düşünüyor. Ancak bu yeni gelecek bir veriyle her an değişebilir. Örneğin yüzde 0.5'lik bir Haziran enflasyon oranı ya da yüzde 0.2-0.3'lük bir çekirdek enflasyon oranı gibi. Ya da Temmuz istihdam rakamının 200 bine çıkması gibi. Bu durumda hızlı faiz artırımı beklentisi tekrar yükselir. Bu da Türk piyasalarında 3-4 hafta sürecek çok büyük dalgalanmalara neden olur."

Bundan sonra ABD ekonomisine ilişkin en önemli verinin enflasyon rakamları olduğunu söyleyen Neftçi, enflasyonun yanııra istihdam rakamlarının da yüksek çıkması durumunda dünya piyasalarında büyük çalkantı yaşanabileceğini vurguladı. Salih Neftçi, "Şu anda en büyük risk hızlanan enflasyonun yanı sıra, istihdam rakamlarında da büyük artışların devam etmesi" diye konuştu.

Ancak, Salih Neftçi bazı farklı görüşler olsa da "ABD'de enflasyonun düşük seyretmesini beklediğini" ifade etti.