1929 buhranından bu yana en ürkütücü kriz
.
ABD Merkez Bankası (FED) haftasonunda 1929 yılında yaşanan ‘büyük buhran’dan sonra ilk kez bankaların dışındaki yatırım şirketleri ve aracı kurumlara borçlanma imkanı sunmaya karar verdiğini açıkladı
Pazar gününe rağmen piyasalardaki tansiyonu düşürmek için yeni önlemler alan FED, finans şirketlerinin daha ucuzdan borçlanabilmeleri için iskonto faiz oranlarını 0.25 puan indirerek yüzde 3.5’ten yüzde 3.25’e çekti
Geçen yıl patlak veren mortgage krizi şirketleri vurmaya devam ederken ABD Merkez Bankası (FED), 1929 yılında yaşanan ‘büyük buhran’dan bu yana ilk kez menkul kıymetler şirketlerine borçlanma imkanı sundu.
FED Başkanı Ben Bernanke, önceki gün yaptığı açıklamayla, kredi krizinin piyasaları vurduğu bir dönemde daha fazla finans şirketinin likit fonlara ulaşmasını sağlamak için yeni olağanüstü önlemler aldıklarını açıkladı. Bernanke, gazetecilerle telekonferans yoluyla yaptığı açıklamada, “ABD Merkez Bankası, büyüme için önemli olan piyasaların likit kalması ve iyi bir şekilde işlemesine destek olmak için (ABD) Hazine Bakanlığı ile danışma halinde çalışmaktadır. Bunu sağlamak için bugün iki adım attık” dedi.
İskonto faizinde indirim
Hafta sonunda FED, finansal sistemi desteklemek için 1929 yılında başlayan ‘büyük buhran’dan bu yana ilk defa menkul kıymetler şirketlerine borçlanma imkanı sunmaya karar verdi ve iskonto faiz oranlarını yüzde 3.5’ten yüzde 3.25’e indirdi. Bernanke, “Bu adımlar finans kurumlarının fonlara erişimi yönünde daha büyük bir güvence sağlayacak” dedi.
Önde gelen FED yetkilileri, hafta sonunda atılan olağan dışı adımın, finans piyasalarında yaşanan zor günlerin sonucunda yapıldığını belirtti. Bir Fed yetkilisi ise yatırım bankası Bear Stearns’teki sorunların finans sistemi için de büyük zorluklar içerdiğini belirtti.
Bear Sterns depremi
Türkiye AKP'ye kapatma davasının açılmasıyla piyasalarda kara pazartesi olur mu? endişesi içindeyken, ABD'den gelen "Bear Stens bankası satıldı" haberi dünya piyasalarını sarstı.
Geçen Ağustos ayından bu yana dünyayı sallayan küresel krizin şimdiye kadarki en büyük kurbanı ABD'nin en büyük beşinci aracı kuruluşu olan Bear Stearns oldu.
Geçen hafta batma noktasına geldiği bir sırada FED ve JP Morgan'ın ortak operasyonuyla kurtarılan Bear Stearns hafta sonunda 236 milyon dolar piyasa değeri üzerinden JP Morgan'a satıldı.
Felaketin büyüklüğünü anlatmak için Bear Stearns'ün son 1 yıl içindeki piyasa değerlerine bakmak yeterli
* 25 Nisan 2007'de Bear Stearns hisselerinin fiyatı 159.7 dolardı. Bu fiyat üzerinden bankanın toplam piyasa değeri 18.9 milyar doları buluyordu.
* Geçen yılın sonlarına doğru fiyat 100 dolar seviyelerine geldi. Bankanın piyasa değeri 12 milyar dolar seviyelerindeydi.
* Geçen hafta Bear Stearns'ün likidite sıkıntısı yaşadığı yönünde söylentiler çıktı. Hisse 60 dolar seviyelerine geldi.
* Cuma günü Bear Stearns hisseleri 65 dolardan açıldı. Hemen ardından Bear Stearns CEO'Su bir açıklama yaparak "likidite durumumuz kötüye getti" dedi. Ardından FED ve JP Morgan 28 gün vadeli kredi açarak bankayı kurtardı. Ama bu arada hisseler 30 dolara, bankanın piyasada değeri de 4.8 milyar dolara geriledi.
* Hafta sonunda kıran kırana pazarlıklar yaşandı. JP Morgan ile masaya oturan Bear Stearns "şirketin toplam özkaynaklarına göre her bir hisse senedinin defter değeri 84 dolar" dedi.
Ama aslolan likidite sıkıntısıydı. Bankadan son 2 günde 17 milyar dolar çekilmesi durumu iyice zorlaştırmıştı. Pazarlıklara dahil olan FED'in "JP Morgan'la anlaş aksi halde sana artık yardım edemem" mesajı Bear'ın ipini çekti. Bear Stearns Yönetim Kurulu JP Morgan'ın hisse başına iki dolarlık "sembolik" teklifini kabul etmek zorunda kaldı. Böylece banka 236 milyon dolar üzerinden el değiştirmiş oldu.
Biear Stearns'ın sadece New York'taki merkez binasının değerinin 1.2 milyar dolar olduğu söyleniyor. Satış "JP Margan ölü fiyatına batık ama iyi bir marka aldı" diye değerlendiriliyor.
Bear Stearns'ün en büyük bireysel ortaklarından biri 3 ay önce CEO'luktan emekli olan 74 yaşındaki James Cayne idi. Forbes'e göre Cayne'nin 1.3 milyar dolarlık serveti vardı. Bugün elindeki hesse senetlerinin değeri 12 milyon dolar.
İngiliz milyardar Joseph Lewis 150 dolardan satın almaya başladığı hisseleri geçen eylülden bu yana 1 milyar dolardan fazla para yatırmıştı. Bugün onun elindeki hisselerin değeri de sadece 22 milyon dolar.










