ÖSYM sorularını yapay zeka mı hazırlayacak? Şu an ÖSYM sınav soruları nasıl hazırlanıyor?

Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) Başkanı Prof. Dr. Bayram Ali Ersoy, bu yıl yapacakları sınavlarda yapay zekayı aktif şekilde kullanacaklarını açıkladı. Özellikle deprem bölgelerinde adayların sorun yaşamaması için titiz bir çalışma yürüttüklerini belirten Ersoy, "Makine-insan dengesini sağlayacağız" dedi.

Ersoy, ÖSYM'nin yapay zeka uzmanlarını ekibine dahil ettiğini ve bu alanda çalışmaların başladığını ifade etti. Yapacakları adımın, tüm kurumların sınav süreçlerinde daha etkili koordinasyon sağlayacağını belirten Ersoy, yapay zeka ile soru üreteceklerini ve değerlendirmeler yapacaklarını vurguladı. Bu adımın sınavların daha verimli ortamlarda gerçekleşmesine büyük katkı sağlayacağını dile getiren Ersoy, insan faktörünü de göz ardı etmeyeceklerini ve makine ile insan dengesini koruyacaklarını belirtti.

ÖSYM Başkanı, dijital sınavlara ilişkin de açıklamalarda bulundu. Kağıt tabanlı sınavlardan dijital tabanlı uygulamalara geçiş sürecinde çalışmalarının devam edeceğini belirten Ersoy, dijital uygulamaların tasarruf sağlayacağını ve adaylara sınav sonuçlarını daha hızlı kullanma imkanı sunacağını söyledi.

ÖSYM’ye ait sınavlardaki yazma, denetleme ve matbaa süreçlerinden geçen sorular, birbirini tanımayan farklı ekip tarafından hazırlanıyor. Kurum, sınav sorularının hazırlanmasında kendi bünyesindeki alan uzmanlarından, alanla ilgili yükseköğretim kurumlarındaki akademisyenlerden ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarındaki uzmanlardan destek alıyor.

Gizli bir yazı ile öğretim elemanları ÖSYM’ye davet ediliyor. Uzmanlar, bu bilgiyi aileleri de dahil kimse ile paylaşamıyor, kimlikler gizli tutuluyor. Sözleşme imzası ile sınav öncesi 45 günlük soru hazırlama süreci başlıyor. Ekibin kaç kişiden oluşacağı sınavın büyüklüğüne göre değişiyor. Şu ana kadar ÖSYM tarafından yapılan sınavların hiçbirinde, komisyon 25’ten az kişi ile oluşturulmadı.

Ancak diğer çalışanlarla birlikte ekibe alınan kişi sayısı 100’ü geçebiliyor. Yazma, denetleme ve matbaa sürecini geçiren sorular, her aşamada farklı ve birbirini tanımayan kişilerin elinden geçiyor. Karma bir gruptan seçilen soru hazırlama komisyonu tarafından yazılan sorular, bilgisayar ortamında, kimin hazırladığına bakılmaksızın en az üç kişi tarafından denetleniyor, soru bankasına atılıyor.

Soruların koyulduğu cihaz şifreli bir odaya alınıyor. Odanın giriş şifresi sadece birkaç kişide bulunuyor. Başkan ve başkan yardımcıları başta olmak üzere en az iki kişi ile birlikte, sınavda çıkacak soru sayısının en az 15 katı kadar soruyla matbaaya gidiliyor. Sorular cihazın içinde elden teslim ediliyor. Sınavda hangi soruların sorulacağı ise matbaa sürecinde belli oluyor.

Yoğun güvenlik önlemlerinin alındığı matbaada ekibin üstündeki en küçük aksesuar bile dışarıda bırakılıyor. Sınavın büyüklüğüne göre 7 ile 23 gün arasında içerde kalan ekip olağan dışı bir durum olmadığı sürece dışarı çıkamıyor. Sınavda sorulacak sorular otomasyon aracılığıyla seçiliyor.

Kitapçıklar başkan, görevlendirdiği başkan yardımcısı ve görevlendirilen personel eşliğinde basılıyor. Hazırlanan paketler sınav binalarına göre kutulanıp güvenlik kelepçeleriyle kilitleniyor. Yöneticilerin bile görmediği kitapçıklara, matbaadan sonra insan eli ilk kez sınav salonlarında adayların gözü önünde paketten çıkarılırken değiyor.