Evde teravih namazı nasıl kılınır? Teravih namazında müezzinlik nasıl yapılır?

12 Nisan 2021 Pazartesi - 12:40 | Son Güncelleme : 12 04 2021 - 12:41

11 Ayın Sultanı Ramazan geldi. Ramazan ayı bu yıl geçen yıl olduğu gibi koronavirüsün gölgesinde geçecek. Vaka sayılarındaki artış nedeniyle Ramazan ayına ilişkin ek tedbirler alınıyor. Diyanet İşleri Başkanı Ali Erbaş, Kovid-19 tedbirleri kapsamında, ramazanda teravih namazının camilerde değil evlerde kılınmasının uygun olduğunu açıkladı. Pek çok kişi evde teravih namazı nasıl kılınır? sorusunu araştırıyor. Peki, Teravih namazı kaç rekâttır? Teravih namazını kılarken hangi sureler okunur? Aile ile birlikte teravih namazı kılınabilir mi? Teravih namazı tek niyetle kılınabilir mi? İşte, evde teravih namazı kılınışı ve okunacak sureler...


Ramazan ayı geldi. Tüm dünyayı etkisi altına alan koronavirüs nedeniyle Ramazan bu yıl da koronavirüs önlemleri altında idrak edilecek. Ramazan ayı için ek tedbirler kapsamında teravih namazları geçen yıl olduğu gibi bu yıl da evlerde kılınacak. Diyanet İşleri Başkanı Ali Erbaş, koronavirüs tedbirleri kapsamında, ramazanda teravih namazının camilerde değil evlerde kılınmasının uygun olduğunu açıkladı. Bu açıklamanın ardından milyonlar evde teravih namazının kılınışını araştırıyor. Peki, Teravih namazı kaç rekâttır? Teravih namazını kılarken hangi sureler okunur? Aile ile birlikte teravih namazı kılınabilir mi? Teravih namazı tek niyetle kılınabilir mi? İşte, evde teravih namazı kılınışı ve okunacak sureler...
 
 
ORUÇ TUTMAYAN KİŞİLER TERAVİH NAMAZI KILABİLİR Mİ?
 
Teravih namazı, Ramazan ayı boyunca yatsı namazından sonra kılınan nafile bir namazdır. Ramazan gecelerini ibadetle ihya için sünnet-i müekkede olarak meşru kılınmıştır. Peygamber Efendimiz (s.a.s)  ile dört halife döneminden itibaren günümüze kadar camilerde veya evlerde cemaatle ya da ferdî olarak eda edilegelmiştir. Teravih, orucun değil Ramazan ayının sünneti olduğu için oruç tutamayan kimselerin de teravih namazını kılmaları sünnettir.
 
TERAVİH NAMAZI KAÇ REKAT? TERAVİH NAMAZI'NIN FAZİLETİ NE? 
 
Teravih namazı, iki rekâtta bir ya da dört rekâtta bir selam verilerek toplamda yirmi rekât olarak kılınır. Hasta veya yorgun olanlar, yirmi rekâtın tamamını kılmakta zorlanırlarsa, bu fazileti kaçırmamak için teravih namazını sekiz rekât olarak da kılabilirler. Zira Peygamber Efendimiz şöyle buyurmuştur: “Faziletine inanarak ve mükâfatını umarak Allah rızası için ramazan gecelerini (teravih vb.) ibadetlerle geçiren kimsenin geçmiş günahları bağışlanır.” 
 
Teravih namazı, yatsı namazının son iki rekât sünneti kılındıktan sonra eda edilir, yatsıdan önce kılınması caiz değildir. Vitir namazı ise genellikle teravihten sonra kılınır.Teravih namazı her iki rekâtta bir selamla kılınacaksa sabah namazının sünneti gibi kılınır. Dört rekâtta bir selamla kılınacaksa, ikindinin sünneti gibi kılınır. Vaktinde kılınmayan teravih namazı sonradan kaza edilmez. Teravih namazının tamamı tek namaz hükmünde olduğundan bu namaz için baştan bir niyet yeterli ise de aralarda verilen selamdan sonra namazdan çıkılmış olduğundan yeniden namaza başlarken tekrar niyet edilmesi ihtiyata daha uygundur.
 
TERAVİH NAMAZI CEMAATLE NASIL KILINIR? 
 
Önce yatsı namazının ilk sünneti, sonra farzı daha sonra da son sünneti kılınır. Sonra imam, müezzin veya cemaatten biri teravih namazına başlanacağını duyurur.İmam “niyet ettim Allah rızası için teravih namazını kılmaya ve kıldırmaya”, cemaat de “niyet ettim Allah rızası için teravih namazını kılmaya, uydum imama” şeklinde niyet ederek iftitah tekbiri alınıp namaza başlanır. İkişer rekât halinde kılınacaksa ikinci rekâttan sonraki oturuşta "Tahiyyat”, “Salli-Barik” ve “Rabbena” duaları okunarak sağa ve sola selam verilir. Eğer teravih dört rekât olarak kılınacaksa ilk oturuşta “Tahiyyat” ile birlikte “Salli-Barik” duaları okunarak kalkılır ve üçüncü rekâta kalkıldığında ise “Sübhaneke” duası okunur. Her selam verildiğinde “salat-ı ümmiyye”’nin okunması güzel olur. Teravih namazı ara vermeden kılınabileceği gibi ihtiyaca göre kısa aralar da verilebilir.Teravih namazı bittikten sonra kısa bir duanın akabinde vitir namazı da cemaatle kılınır. Daha sonra tesbihat ve dua ile birlikte ibadet tamamlanmış olur. 
 
TERAVİH NAMAZI EVDE NASIL KILINIR?
 
Aile bireyleri teravih namazını kendi başlarına tek tek kılabilecekleri gibi içlerinden Kur’an-ı Kerim’i en iyi okuyanı ve namazla ilgili hükümleri en iyi bileni, diğerlerine imam olarak cemaatle de kılabilirler.
 
Ezan okunduktan sonra sırayla:
4 Rekât yatsının ilk sünneti
4 Rekât yatsının farzı
2 Rekât yatsının son sünneti
20 Rekât teravih
3 Rekât vitir namazı kılınır.
 
 
 
Niyet:
 
“Euzü Besmele” çekilerek teravih namazına niyet edilir. “Niyet ettim Allah’ım senin rızan için teravih namazını kılmaya” diye niyet edilir ve sonra tekbir alınarak eller bağlanır.
 
1. Rekat
 
Sırasıyla önce "Sübhaneke duası" okunur, ardından "Euzü besmele" çekilerek "Fatiha suresi" ile birlikte "Zammı sure ya da zammı sure yerine geçecek miktarda Kur'an-ı Kerim" okunur. Ardından rükû ve secde yapılarak ilk rekât tamamlanmış olur.
 
2. Rekat
 
İkinci rekâta başlarken önce “Besmele” çekilir, ardından “Fatiha ve zammı sure" okunur rükû ve secde yapılır ardından tahiyyata oturulur. Eğer teravih namazını İki rekât şeklinde kılacaksanız "Tahiyyat duası, Salli-Barik dualarıyla birlikte Rabbena duaları" okunur ve selam verilerek tamamlanır. Yalnız eğer 4 rekât olarak kılacaksanız ilk tahiyyata oturulduğunda bu sefer de "Tahiyyat duası ve Salli, Barik duaları" okunur ve sonrasında üçüncü rekâta kalkılır.
 
3.Rekat
 
Öncelikle “Besmele” çekilir ve ardından "Sübhaneke", "Euzü besmele, Fatiha ve zammı sure" okunur, sonrasında rükû ve secde edildikten sonra ardından dördüncü rekâta kalkılır.
 
4. Rekat
 
Son rekâtta da öncelikle "Besmele” çekilir ardından “Fatiha ve zammı sure" okunur, rükû ve secde yapılarak oturulur. Bu oturuşta öncelikle "Tahiyyat duası”, ardından “Salli-Barik ve Rabbena duaları"ı okunduktan sonra başımızla sağ ve sol tarafa selam verilerek 4 rekât olan namaz tamamlanır. Teravih namazını toplamda kaç rekât kılacaksanız, kılacağınız tüm rekâtlarda sıralama bu şekilde devam eder.
 
Teravihin ikişer rekât olarak kılınması daha uygundur. Bununla birlikte dörder rekât halinde de kılınabilir. İkişer rekât halinde kılınırken aynen sabah namazının sünneti gibi kılınır. Dörder rekât kılınırken ise yatsının ilk sünneti gibi kılınır. Teravih tamamlandıktan sonra Vitir namazı kılınır.
 
 
TERAVİH NAMAZINI CEMAATLE KILMANIN HÜKMÜ NEDİR?
 
Nafile namazların tek başına kılınması daha faziletli olduğu hâlde, teravih namazının cemaatle kılınması Hz. Peygamberin (s.a.s.) uygulamasıyla sabittir. Nitekim Hz. Peygamber teravih namazını birkaç defa cemaate kıldırmış, ancak daha sonra farz olur düşüncesiyle cemaate kıldırmaktan vazgeçmiştir Hz. Ömer halife olunca, halkın dağınık bir şekilde teravih namazı kıldıklarını görüp, tekrar cemaatle kılınmasının daha uygun olacağını düşünmüş ve sahabeyle istişare ederek bu namazın yeniden cemaatle kılınmasını başlatmıştır. Halkın vecd içinde bu namazı kıldıklarını görünce, “Ne güzel bir âdet oldu” diyerek memnuniyetini belirtmiştir
 
TERAVİH NAMAZININ VAKTİ NE ZAMANDIR? YATSI NAMAZINI KILMADAN ÖNCE TERAVİH KILINSA GEÇERLİ OLUR MU?
 
Teravih ve vitir namazının vakti, yatsı namazının vaktidir. Ancak hem teravih hem de vitir namazı, yatsı namazının farzından sonra kılınır. Bu itibarla yatsı namazının farzından önce kılınan teravih ve vitir namazlarının iade edilmesi gerekir. Eğer vakit çıkmış ise; teravih’in kazası gerekmez, vitrin kazası gerekir. 
 
TERAVİH NAMAZI KAÇ REKÂTTIR?
 
Hz. Peygamberin (s.a.s.) kıldığı teravih namazlarının kaç rekât olduğu konusunda, üzerinde ittifak edilen bir rivayet bulunmamaktadır. Her ne kadar onun vitir dâhil yirmi üç rekât teravih kıldığı yönünde bazı rivayetler varsa da bunlar fukaha tarafından farklı değerlendirilmiştir. Dolayısıyla bu konuda Hz. Âişe’nin, Hz. Peygamberin (s.a.s.) Ramazan ayındaki gece namazlarıyla ilgili hadisinden ve Hz. Ömer’in teravihin cemaatle kılınmasını başlatmasıyla ilgili haberlerden hareketle bir sonuca ulaşılmaya çalışılmaktadır. Bu konudaki haberler şöyle değerlendirilebilir:Resûlullah’ın (s.a.s.) Ramazan’daki gece namazları sorulduğunda, Hz. Âişe, “Resûlullah, Ramazan ve Ramazan dışındaki gecelerde on bir rekâttan fazla (nafile namaz) kılmamıştır.” (Buhârî, Teheccüd, 16) karşılığını vermiştir. Başka bir rivayette bu sayı on üç olarak zikredilmektedir (Müslim, Salâtü’l-Müsâfirîn, 123-124). Öncelikle bu hadisin teravih namazı hakkında olduğu konusunda bir açıklık bulunmamaktadır. Diğer taraftan Hz. Âişe’nin, Allah’ın elçisinin Ramazan ayında ve Ramazan dışındaki gecelerde on bir veya on üç rekât namaz kıldığını belirtmesi, onun teravih dışında devamlı olarak kıldığı bir gece namazının bulunduğunu göstermektedir. Zaten Kur’an-ı Kerim’de de, “Gecenin bir kısmında uyanarak, sana mahsus bir nafile olmak üzere namaz kıl. Umulur ki Rabbin, seni övgüye değer bir makama gönderir.” 
 
Hz. Âişe’den rivayet edilen, “Resûlullah (s.a.s.) Ramazan ayında, diğer aylarda görülmeyen bir gayrete girerdi. Ramazan’ın son on gününde ise çok daha fazla bir gayret gösterirdi. Son on günde, geceyi ihya eder, ailesini de uyandırırdı.” Hadisi bu görüşü desteklemektedir. Diğer yandan, bu hadisin teravihin meşru kılınmasından önce mi, yoksa sonra mı olduğu da belli değildir.Öte yandan Hz. Ömer zamanındaki cemaatle kılınan teravih namazlarının rekâtları konusunda yirmi ve on bir rekât şeklinde iki rivayet vardır. Kaynaklarımızda Hz. Ömer’in dönemiyle ilgili farklı rivayetler olmakla birlikte daha sonra teravihin yirmi rekât olarak yerleştiği ve günümüze kadar da cemaatle kılınarak böyle devam ettiği ifade edilmiştir 
 
Teravih namazı, Hz. Ömer, Hz. Osman ve Hz. Ali dönemlerinden başlayarak günümüze kadar cemaatle yirmi rekât olarak kılınmıştır. Sahabeden kimse buna itiraz etmemiş ve âlimler tarafından da bu şekilde kabul edilmiştir. Günümüzde de, başta ülkemiz olmak üzere pek çok İslam ülkesinde teravih namazı cemaatle 20 rekât olarak kılınmaktadır.
Bununla birlikte şunu da ifade etmek gerekir ki, teravih namazı nafile bir ibadet olduğundan, farz gibi telakki edilmesi de doğru değildir. Bu nedenle, yorgunluk, meşguliyet ve benzeri sebeplerle, teravih namazının evde 8, 10, 12, 14, 16 veya 18 rekât kılınması hâlinde de sünnet yerine getirilmiş olur. Ancak cemaate iştirak etmeye çalışmak daha iyidir.
 
TERAVİH NAMAZI TEK NİYETLE KILINABİLİR Mİ?
 
Teravih namazına başlarken niyet ettikten sonra her selam verişte yeniden niyet etmenin şart olup olmadığı konusunda Hanefî âlimleri farklı görüşlere sahiptir. Tercih edilen görüşe göre teravih namazı bir bütün olduğundan her iki veya dört rekâtta selam verdikten sonra yeniden niyet etme zorunluluğu bulunmamaktadır.