Okurumuz Levent Gençoğlu babasının 2 ay önce vefat ettiğini, babasına ait işyerinin sigorta prim borçları olduğunu, bundan mirasçıların sorumlu olup olmayacağını soruyor. Bu sorunun cevabında iki borç cinsini göz önünde tutmak gerekiyor. Çünkü borcun mirasçılara geçtiği ve geçmediği durumlar var.

Mirasçı sorumluluğu

Bu açıklama sadece SGK prim borçları için geçerli değil, bütün kamu alacaklarını kapsar. Çünkü; borçlunun ölümünden sonra kamu alacağının tahsil edilme biçimi 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 7’nci Maddesi’nde düzenlenmiştir. Buna göre, borçlunun ölümü halinde, mirası reddetmemiş mirasçılar hakkında da 6183 sayılı Kanuna göre takibat yapılabilir. Zira, miras içinde şahsın ölümü halinde mirasçılara intikal edebilecek bütün malları, borçları ve hukuki vazifeleri ifade eder. Buna ‘TEREKE’ denir.

Bununla birlikte, Türk Medeni Kanunu gereği esas olarak mirasçılar miras bırakanın ölümüyle mirası bir bütün olarak, kanun gereğince kazanırlar ancak 3 ay içinde red edebilir. Mirasçılar ölümden itibaren 3 ay içinde mirası red etmezse, borçtan müteselsilen yani hep birlikte sorumlu olur.

Kamu alacakları

Mirasın kabullenilmesi halinde mirasçılar, sigorta prim borçları dahil bütün kamu borçlarından sorumlu tutulur. Diğer taraftan, borçlunun ölümünden evvel takibata başlanılmışsa, takibata kaldığı yerden devam edilir.

Ölümden önce borçluya ödeme emri tebliğ edilmiş ve takibe başlanılmışsa, terekenin takip edileceği ve mirasçıların durumu dikkate alınmaksızın alacağın terekeden tahsil edilmesi gerekmektedir. Haczedilmiş mal varsa bu haciz devam edecektir. Haciz ve teminat olmayan durumda da ilk aşamada alacağın terekeden tahsil edilmesi gerekir. Tereke borcunu karşıladığı takdirde sorun yoktur. Aksi halde mirası reddetmemiş mirasçılara başvurulur.

Ancak yukarıda da belirttiğim üzere burada borcun cinsi önemlidir. Yani borç prim borcu olmayıp, idari para cezası gibi ceza borçlarıysa, Anayasa’daki “...ceza sorumluluğu şahsidir...” ilkesi gereği mirasçılar idari para cezalarından sorumlu olmaz.

İş-Kur’un gösterdiği işe gitmeyenin ödeneği kesilir

SORU: 10 aydır işsizlik ödeneği almaya hak kazandım ve 3 aydır işsizlik ödeneği alıyorum. 2 gün önce İş-Kur’dan uzmanlığıma uygun bir iş teklifi aldım. Ancak işsizlik ödeneğimin son bulacağı ana kadar özel bir sebepten dolayı çalışmak istemiyorum. İş-Kur’ca ayarlanan bu iş görüşmesine gitmesem işsizlik ödeneğim kesilir mi? (İrem K.)

CEVAP: İşsizlik ödeneği alanların, ister kendileri doğrudan, isterse İş-Kur tarafından buldukları işe başlamaları halinde işe başladıkları tarih itibarıyla işsizlik ödenekleri kesilir. Bununla birlikte; durumuna uygun bir işi haklı bir neden olmaksızın reddedenlerin önerilen işi reddettikleri tarih itibarıyla, işverene gönderilenlerden; işe gitmeyenlerle işe kabul edilmesine rağmen başlamayanların, işyerine gönderilme tarihi itibarıyla, işsizlik ödenekleri kesilir ve tekrar başlatılmaz. Ancak, durumuna uygun olmayan bir işi ret edenlerin işsizlik ödeneği kesilmez.