Okurumuz Mithat Yalçın, emekli olduktan sonra işletmeye devam ettiği dükkanından dolayı birikmiş prim borcu olduğunu SGK’dan gelen yazıdan öğrenmiş olduğunu ve bu borçtan nasıl kurtulabileceğini soruyor.

Daha önce bu konu ile ilgili değerlendirme yapmıştım ama SGK tarafından ayrıntılı genelge yayınlandığı için okurumuzun sorusunu da göz önünde tutarak yeniden konunun üzerinde durmakta fayda var...

Çünkü okurumuz gibi bu şekilde birikmiş prim borcu olan yüzbinlerce esnaf, şirket ortağı mevcut.

Bunlar, herhangi bir sigortalılıktan (SSK, Bağ-Kur veya Emekli Sandığı) emekli olduktan sonra işyeri açarak, şirket ortağı olarak çalışmaya devam edenlerin SGK’ya ödemeleri gereken Sosyal Güvenlik Destekleme Primini (SGDP) ödememelerinden biriken prim borçlularıdır. Bu borç çoğu kez emeklilerin emekli olduktan sonra çalışmaları halinde SGK’ya SGDP ödenmesi gerektiğini bilmemelerinden kaynaklanmaktadır.

Bu sebeple getirilen af, emekli olduktan kendi nam ve hesabına bağımsız çalışmasından dolayı 5510 sayılı yasa kapsamında 4/b sigortalısı olanları sürpriz pim borçlarından kurtardı.

Birikmiş SGDP borçları

6385 sayılı kanunda 13’üncü madde ile 5510 sayılı kanuna geçici 46’ncı madde eklendi.

Madde uyarınca, emekli olduktan sonra 4/b (Bağ-Kur) kapsamında çalışmasını devam ettiren veya çalışmaya başlayan, dolayısıyla sosyal güvenlik destek primi ödemesi gereken, ancak bu primleri ödemediği için durumu daha sonra Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından tespit edilen ve geriye dönük olarak adına birikmiş sosyal güvenlik destek primi borcu çıkarılan kişilerin, 31/01/2013 tarihi itibarıyla tahakkuk ettiği halde ödenmemiş olan sosyal güvenlik destek primi borçları, ilgililerin 01/02/2013 tarihinden itibaren 4 ay içinde başvuruda bulunmaları halinde, 6111 sayılı Kanunun ilgili maddelerine göre yapılandırılacak.

Yani borç asıllarına ödeme süresinin bittiği tarihten itibaren hesaplanarak eklenmiş olan gecikme zammı ve cezası silinecek, bunun yerine TEFE/ÜFE (Toptan Eşya Fiyat Endeksi/Üretici Fiyat Endeksi) aylık değişim oranları esas alınarak borç yeniden hesaplanacak. Bu şekilde özellikle eski tarihlere ait borç miktarları önemli ölçüde azalmış olacak, hesaplanan bu yeni tutarlara 36 aya kadar taksitlendirme yapılacak.

Alkolik işçi işten çıkarılabilir mi?

Soru: İşyerimizde çalışan işçilerimizden birinin düzensiz yaşamı bulunmaktadır. Mesai saatleri dışında devamlı alkol aldığı bilinmekte. Bu, zaman zaman çalışma performansını da etkilemekte. İşveren olarak bu işçiyi bu sebepten dolayı işten çıkarabilir miyiz? (Enver Uğur)

Cevap: işçinin iş hayatı dışındaki düzensizlikleri çalışma performansına yansımadığı sürece işten çıkarılma için esaslı bir gerekçe olamaz. Ancak bu düzensiz yaşan çalışmasını etkiliyorsa bu durum tespit edilerek iş akdi feshedilebilir. Bununla birlikte; 4857 sayılı Kanuna göre; işçinin kendi kastından veya derli toplu olmayan yaşayışından yahut içkiye düşkünlüğünden doğacak bir hastalığa veya sakatlığa uğraması halinde, bu sebeple doğacak devamsızlığın ardı ardına üç iş günü veya bir ayda beş iş gününden fazla sürmesi yani işçinin ardı ardına (peş peşe) üç iş günü veya bir ayda beş iş gününden fazla istirahat alması ve bu nedenle işe gelmemesi halinde işveren işçiyi işten çıkarabilir.