Asaf Savaş Akat

Asaf Savaş Akat

akatas@bilgi.edu.tr

Tahminlerde Şubat revizyonu

Haberin Devamı

Küresel krizle birlikte ekonominin yakın geleceği hakkında anlamlı öngörüler yapmak iyice zorlaştı. Özellikle böyle anlarda insanların tahmincilerden beklentileri artıyor. Önlerini daha iyi görmek için onlardan medet umuyorlar.

Halbuki konjonktürün kırılma anları tahmincileri de vuruyor. Kısa süreler içinde koşullar çok değişebiliyor. Adı üstünde: Kriz. Düşük ihtimalli zannedilen olaylar oluveriyor. Tahminleri altüst ediyor.

ABD Merkez Bankası’nın resmi konjonktür tahminlerini örnek olarak kullanabiliriz. Elimizde Haziran ve Ekim 2008 ile Ocak 2009’da yaptıkları 2009 ve 2010 yılı tahminleri var. Bir aralık açıklanıyor ama ben kolaylık olsun diye orta noktaları aldım

2009 için büyüme tahmini Haziran’da yüzde 2.4’ten ekimde yüzde 0.7’ye, Ocak’ta ise yüzde -0.9’a çekildi. Yedi ayda büyüme tahmini 3.1 puan düştü. Koca FED’in tahminlerinin güvenilirliği (!) bu kadardır...

Milli gelir ve iç talep

Türkiye’de de tahmin aralığını kısaltmak zorunluluğu doğdu. Aralık’ta hesaplayıp yılbaşında verdiğimiz 2009 tahminleri yılın ikinci ayında geçerliliklerini yitirdi. Dolayısı ile daha sık, tercihan her ay tahminleri yenilemeye karar verdim.

Bekleneceği gibi, Aralık’tan Şubat’a 2009 tahminlerim kötüleşti. Nedenleri biliniyor. Arada açıklanan tüm göstergeler ekonomide çok daha hızlı ve sert bir bozulmaya işaret ediyor. Yakın gelecekle ilgili umutlar da azalıyor.

Büyüme ile başlayalım. Yılbaşında yüzde -2 büyüme demiştim. Ocak’ta AB’nin Almanya için resmi büyüme tahmini yüzde -2.3 oldu. Türkiye’nin küresel krizden Almanya’dan az etkilenmesi makul durmuyor.

2009 için yeni büyüme tahminim yüzde -3.5’tur. Ekonomi üçüncü çeyrekte dibe vurduğunda yıllık büyüme yüzde -5’leri görecektir. Yılın sonunda çeyrek bazında büyüme artıya geçecektir.

Ayrıntılara girelim. Yılbaşında iç talebin yüzde 4 daralacağını öngörmüştüm. Şimdi iç talep büyümesini yüzde -5.6 tahmin ediyorum. Aradaki fark özel tüketimden çok yatırım harcamalarının daha hızlı düşmesinden kaynaklanıyor.

Enflasyon, faiz ve kur

Aralık sonunda yıl sonu TÜFE’yi yüzde 6 öngörmüştüm. Ocak’ta Merkez Bankası kendi tahminini yüzde 7.5’tan yüzde 6,8’e indirdi. Ben de yüzde 5.2’ye çekiyorum. Daha düşük çıkma ihtimalini yüksek görüyorum.

Gecelik faizlerin yaz başında tek haneye ineceği görüşümü koruyorum. Yıl sonu için yüzde 6.5-8.5 bandı makul geliyor. Döviz sepeti için ortalama yüzde 15 değer kaybı öngörmüştüm. Yüzde 20’ye yükseltiyorum. Cari işlemler açığını ise 20 milyar dolardan 15 milyar dolara indiriyorum.

Bu yıl tahmin setine istihdam ve işsizliği dahil ettim. Daha acemiyim. Yükseleceği kesin ama nokta tahmin vermekten çekiniyorum. Mart revizyonuna onu da eklemeye çalışacağım.

DİĞER YENİ YAZILAR