Asaf Savaş Akat

Asaf Savaş Akat

akatas@bilgi.edu.tr

Enflasyonun gidişatı

Bu yıl aylık enflasyonu değerl

Haberin Devamı

Bu yıl aylık enflasyonu değerlendiren yazılara ara vermiştim. Irak savaşının ekonomide yol açtığı büyük bir belirsizlik vardı. IMF ile dördüncü gözden geçirme uzuyordu. Maliye politikası hedeflerini tutturmak için dolaylı vergiler artırılıyordu. Velhasıl enflasyon cephesinden yanıltıcı işaretler geliyordu. Ben enflasyonda yaşanan yükselmenin geçici olduğunu düşünüyordum. Birkaç yazımda TÜFE için hedef alınan yüzde 20'nin tutturulacağını belirtmekle yetindim. günü nisan verileri yayınlandı. Yılın üçte biri geçtiğine göre artık serinkanlı bir değerlendirme yapabiliriz.

Ocak - nisan enflasyonu
TÜFE, TEFE ve Özel İmalat Sanayi (ÖİS) 2002 yılını sırası ile yüzde 29,7, yüzde 30,8 ve yüzde 27,7 ile kapatmıştı. Maalesef yılın üç ayında geçici olumsuz etkenler enflasyondaki düşüşü durdurdu. Üç endekste de yıllık bazda tekrar bir yükselme yaşandı. sonu itibariyle, TÜFE, TEFE ve ÖİS'de yıllık enflasyon gene aynı sıra ile yüzde 29,5, yüzde 35,1 ve yüzde 29,4 oldu. Dikkat edilirse sadece tüketici fiyatlarında 0,2 puanlık bir gerileme söz konusu. Toptan eşyada 4,3 puan, özel imalatta ise 1,7 yükselme var. Yılın ilk üç ayındaki yüksek enflasyon ocak - nisan dönemi birikimli enflasyona da yansımış. TÜFE, TEFE ve ÖİS için birikimli dört aylık enflasyon gene aynı sıra ile yüzde 10,7, yüzde 14,4 ve yüzde 7,6 oldu. Bunları hükümetin 2003 için saptadığı TÜFE ve TEFE hedefleri ile karşılaştırmak gerekir. Hedefleri hatırlatalım: TÜFE'de yüzde 20 ve TEFE'de yüzde 16,8. Tüketici fiyatlarında yıllık hedefin yansı, toptan eşyada beşte dördü ilk dört ayda geçilmiş oluyor. Son olarak nisan ayında TÜFE, TEFE ve ÖÎS'nin sırası ile yüzde 2,1, yüzde 1,8 ve yüzde 0,7 arttığını hatırlatalım. Bunlar gerçekten düşük sayılardır. Piyasa üçünü de daha yüksek bekliyordu.

Hedef tutar mı?
Türkiye enflasyonla mücadele sürecinde 1999 sonundan bu yana çok yol aldı. 2000'de uzun bir aradan sonra enflasyon ilk kez yüzde 30'ları gördü. 2001'de büyük bir mali kriz yaşandı. TL dalgalanmaya bırakıldı. Ona rağmen enflasyon 2000 öncesinin normal yıllar düzeyine ancak tırmandı. 2002'de ise benim bildiğim yakın tarihin enflasyonda en büyük düşüşü gerçekleşti. Tüketici enflasyonu hedeflenen yüzde 35'in 5 puan altında kaldı. Üstelik GSMH yüzde 7,8 büyüdü. 2003 yılında bu süreçte bir kopukluk yaşanması için hiçbir neden gözükmüyor. IMF ile imzalanan istikrar programı AKP hükümeti tarafından da benimsendi. Maliye politikası 2002'den daha sıkı tutuldu. Para politikası enflasyon hedefinin tutturulmasına kilitlenmiş durumda. Yani ne diyoruz? Baştan beri söylediğimizi tekrarlıyoruz. TEFE endeksini ve dolayısı ile hedefini ciddiye almadığımız biliniyor. Buna karşılık TÜFE'de yüzde 20 hedefinin tutturulacağına kesin gözle bakıyoruz. Tüketici enflasyonu 2002'deki gibi hedefin altına iner mi? Buna peşinen evet diyemiyoruz. Fakat kesinlikle hayır da demiyoruz. Az ihtimal de olsa böyle bir gelişme de yaşanabilir.

DİĞER YENİ YAZILAR