Ocak ayı enflasyon verileri TÜFE, TEFE ve Özel İmalat Sanayi (ÖİS) için sırası ile yüzde 2,6; yüzde 5,6 ve yüzde 3,6 olarak yayınlandı. Yıllık enflasyon ise, gene aynı sıra ile, yüzde 26,4; yüzde 32,6 ve yüzde 29,5 oldu. Yani TÜFE 3,3 puan daha gerilerken TEFE ve ÖİS 1,8 puan yükseldi. Tüketici fiyatlarında 2,6 öngörüyordum. Doğum günümde yayınlandığı için şansım tutmuş. Milli Piyango bileti alabilirmişim. TEFE ve ÖİS için sırası ile 3 ve 2,2 tahmin etmiştim. Görüldüğü gibi uçuk iyimser kaldım. Aslında bir süredir TEFE'yi tahmin için fazla zaman harcamak istemiyorum. Gelişigüzel bir şeyler karalıyorum. Neden? Çünkü bence TEFE endeksinin neyi ölçtüğü belirsizdir. Bunu defalarca yazdım ve söyledim.
Ocak verilerinin enflasyonun bundan sonraki seyri açısından taşıdığı işaretleri başka bir yazıda ele alacağım. Bugün geçmişe bakacağım. Özellikle neticede aynı olayı yani enflasyonu ölçen farklı endekslerin davranışlarını karşılaştıracağım.
Birikimli enflasyonlar
Aşağıdaki tabloda bizim ilgimizi çeken dört ayrı endeksi son üç yılın ocak ayları itibariyle karşılaştırıyoruz. Birinci sırada TEFE içinde yer alan özel imalat sanayi var. İkinci sırada TEFE'deki tüm özel sektöre ait fiyatlar var. Üçüncü sıra bildiğimiz TÜFE. Dördüncü sıra ise TEFE'de kamu sektörüne ait fiyatlar yer alıyor. İlk üç sütunda her endeksin mutlak değerleri yer alıyor. Bütün endeksler için 1994 ortalama 100 alınıyor. Örneğin TEFE-ÖİS Ocak 2001'de 2375 olmuş. Demek ki o arada ÖİS fiyatları 24 katı artmış. Diğerlerini de aynı şekilde okuyoruz. Normal olarak hepsinin benzer oranlarda artmasını bekleriz. Ama öyle olmuyor. Ne görüyoruz? Her üç yıl için en düşük ilk iki endeks yani özel kesim mal enflasyonu. Son iki yılda ise en yüksek son endeks yani kamu kesimi mallan enflasyonu. 1994'den bu yana TEFE'de özel imalat sanayii ürün fiyatları 60 katına, özel sektör ürün fiyatları 63 katına, kamu sektörü fiyatları ise 84 katına çıkmış. Tüketim mal ve hizmet fiyatları bile kamu mallarının altında, sadece 77 katı artmış. En alt sıra, kamu endeksini ÖİS endeksine kıyaslıyor. Kamunun birikimli enflasyonu özel sanayiye kıyasla Ocak 2001'de yüzde 27 daha yüksekmiş. Fark Ocak 2002'de 4 puan büyüyüp yüzde 31'e tırmanmış. Ocak 2003'de 10 puan daha kapmış ve yüzde 41'e çıkmış. Son üç sütunda ise yıldan yıla ve son iki yılda toplam değişim hesaplanıyor. Kamu fiyatlarının enflasyonun rakipsiz şampiyonu olduğu tekrar teyit ediliyor.
Verginin adı enflasyon
Manzara çok açıktır. Hükümetler kamu harcamalarını kısamıyorlar. Borç düzeyi faiz-dışı fazlayı indirmeye izin vermiyor. Mecburen kamu tarafından üretilen zorunlu mallar üstündeki dolaylı vergiler artıyor. Böylece fiyatları yükseliyor. AKP iktidarının açmazı buradadır. Harcamaları kısacak yerde artırmak yoluna gittiler. Dolaylı vergileri daha da yükseltmek zorunda kalacaklar. Dolayısı ile kamu fiyatları makası daha da genişleyecektir. Devletin enflasyonu sürecektir.
Devletin enflasyonu
Ocak ayı enflasyon verileri TÜ
Haberin Devamı

