Haziran sonu itibariyle ödemeler bilançosu verileri Merkez Bankası tarafından yayınlandı. Cari işlemler dengesi yılın ilk yansında 4 milyar dolar açık vermiş. Bu sayı bekleniyordu. O nedenle mali piyasaları etkilemedi.
İlkbahar aylarından itibaren cari denge açığı kamuoyunun ilgi odağı oldu. Bir yandan Tllnin değer kazanması diğer yandan iç talepte canlanma sonucu dış açığın 7 milyar doların üstüne çıkacağı düşünülüyor. 10 milyar dolar bile telaffuz ediliyor. Ocak - mayıs verilerini değerlendirirken kendi analizimi yazdım. Cari işlemler dengesi eğilimlerinin ancak ağustos sayıları çıktıktan sonra belirginlik kazanacağını belirttim. Hâlâ o kanıdayım.
Altın ithalatında dalgalanma
Aşağıdaki tabloda Türkiye'nin Temmuz 1992'den Haziran 2003'e, yıllık bazda altın ithalatı veriliyor. Örneğin Haziran 1993 itibariyle on iki aylık altin ithalatı 1,7 milyar dolar tutmuş.
Merkez Bankası'nın satın aldığı altına parasal altin deniyor. Bu sayılara Merkez Bankası'nın altın ithalata dahil değil. O nedenle ödemeler bilançosu kodifikasyonunda parasal olmayan altın ithalatı deniyor.
1994 krizi sonrasında altın ithalatında büyük bir düşüş yaşandığı derhal göze çarpıyor. Altin ithalata Haziran 1993'te 1,7 milyar dolardan Haziran 1995'te yüzde 60'a yakın bir düşüşle 0,7 milyar dolara geriliyor. Haziran 1996'da ise tekrar 1,9 milyar dolara fırlıyor.
Aynı yoğunlukta olmasa da benzet bir eğilim 2001 krizi sonrasında ortaya çıkıyor. Haziran 2001 ve Haziran 2002'de altin ithalatı 1,25 milyar dolar civarında sabit kalıyor. Sonra büyük bir patlama yaparak Haziran 2003'te 2 milyar dolara dayanıyor. Benim elimdeki seriler 1992'ye kadar gidiyor. On iki aylık bazda altin ithalatının daha yüksek olduğu bir başka dönem yok. Yani bu sayı ile Türkiye ekonomisi altin ithalatanda yeni bir rekora imza atmış oluyor.
Olumlu işaret
Altın ithalatı benim için ekonominin önemli göstergeleri arasında yer alır. Yukarıda da görüldüğü gibi ekonomideki canlılıkla arasında güçlü bir korelasyon vardır.
Nedenini tam anladığımı söyleyemem. Ama ampirik olarak öyledir.
Altın ithalatındaki artış, tanım icabı cari işlemler açığını büyütür. Kendi hesabıma dış açığın albn ithalatından kaynaklanan kısmını da pek önemsemem. Neticede altın altındır. Daima satıp dövize çevirmek mümkündür.
Altın ithalatı
Haziran sonu itibariyle ödemel
Haberin Devamı

