Hazine geçen hafta 2005 yıl sonu borç stoğu verilerini açıkladı. İki hususa dikkat çekmek istiyorum. Bir: Konsolide bütçe borcu toplam kamu borcu değildir. Ama yaklaşık yüzde 95'ini oluşturur.

İki: Brüt borçtur. Örneğin Hazine içeriden borçlanıp Merkez Bankası'na mevduat yatanca borç artışı görülür. Esas borç göstergesi olan kamu net borç stoğuna ulaşmak için kamunun sahip olduğu menkul varlıklar düşülür. En önemli avantajı Hazine tarafından her ay ve çabuk yayınlanmasıdır. Maalesef toplam kamu borç stoğu ve net kamu borç stoğu verileri çeyrekler itibarıyla ve üç aya ulaşan gecikme ile yayınlanır.

Borç stoğunda reel düşüş
TL ve dolar cinsinden borç verileri tabloda izleniyor. 2004 ve 2005'e ek olarak 2001 yılını da karşılaştırmaya ekledim. Böylece kriz sonrası dönemin daha iyi görülmesi mümkün oluyor.

2005 sonu konsolide bütçe toplam borç stoğu 331 milyar YTL'dir. Bu borcun 207 milyar YTL'si TL cinsinden, 124 milyar YTL'si ise döviz cinsindendir. Döviz borcunun ise 86 milyar YTLsi dış borç, 38 milyar YTL'si dövizle iç borçtur.

Aslında iç borç-dış borç ayırımı artık anlamsızlaşmaktadır. TL borç ve döviz borcu ayırımı daha gerçekçidir. Hazine'den TL alacaklıları arasında yabancılar, döviz alacaklıları arasında yerleşikler vardır.

Tablodaki son iki sütun TÜFE ile düzeltilmiş rcel değişimi gösteriyor. Toplam borç reel olarak 2004'e kıyasla yüzde 2,7; 2001'e kıyasla yüzde 4,5 azalmıştır. 2005'teki düşüşü kura atfetmek mümkün değildir: Dolar kuru sabittir. 2001'e kıyasla reel düşüşün daha yüksek olmasının gerisinde kur hareketi olduğu anlaşılmaktadır.

Dağılımdan 2005 yılında Hazine'nin net dış borç ödeyici (4 milyar dolar) ama net iç borç alıcı (22 milyar YTL) olduğu çıkıyor. Bunun bir bölümünün döviz mevduatı halinde tutulduğunu biliyoruz. Tam sayıyı net borç verileri ile öğreneceğiz.

Aydın Güven Gürkan
Benim neslimin bir güzel insanını, Aydın Güven Gürkan ı kaybettik. Çok anahtar bir dönemde, 1980 sonrasında, sosyal demokrat siyaset içinde kritik görevler üslendi. Doğrusu ve yanlışı ile dünü, bugünü ve yarını etkileyen kritik kararlar aldı.

O günlerde yaşam çizgilerimiz çakıştı. Daha aydınlık ve güzel bir gelecek için beraberce yenilikçiler arasında saf tuttuk. Tutuculuğa karşı omuz omuza mücadele ettik. Hikâyenin sonu biliniyor. Yenilikçiler mağlup oldu. öyle savrulduk. Aydın Güven'le İstanbul'da, Ankara'da, Tuzla'da çok güzel zamanlarım geçti. Beraber bilgi ürettik, siyaset yaptık, balık yedik, rakı içtik, şarkı söyledik. Bundan dolayı kendimi şanslı addediyorum. Kendisine Tann'dan rahmet, sevenlerine sabır diliyorum.