Çin'in parasını değersiz tutarak dünya ticaretinden artan bir pay almaya yönelik politikası tüm dünyada ciddi tepkilere yol açınca, Çin Merkez Bankası (ÇMB) uzun zamandan beri beklenen "sürpriz" kararla yuanı (renminbi) reavüle etti.

Yuanı; dolar karşısında 8.2760 seviyelerinde sabit tutan; ÇMB yüzde 2.1 revalüe ederek dolara karşı 8.11 seviyesine yükseltti. Bu oran, yüzde 10-30 arasında değişen beklentilere karşın oldukça düşük. Ancak Çin kendisine yönelen tepkileri azaltabilmek için düşük oranlı da olsa bir revalüasyon yapmış oldu.

Ayrıca ÇMB bundan böyle "kontrollü dalgalı kur" rejimine geçiyor. Bankalararası günlük işlemlerden sonra her gün bir sonraki gün için geçerli olacak bir "merkezi parite" açıklayacak. Kurlar ertesi gün piyasada +/- binde 3 arasında dalgalanabilecek. Bu da revalüasyonun bundan sonra da devam edebileceği anlamına
geliyor.

Geçişin kontrollü olmasını isteyen ÇMB, bu kurlan kendi görüşlerine bağlı olarak belirleyebilir. Bu nedenle serbest piyasa koşullarının uygulanmasını beklememek gerek. Bu nedenle uluslararası piyasaların beklentisi de yuanın değer kazanmaya devam edeceğini ancak bunun hızlı olmayacağı yönünde.

Beklentiyi yansıtan önemli göstergelerden biri de NDF'ler (non-deliverable forward-teslimsiz forward). 21 Temmuz'da Londra'da işlem gören l yıllık yuan NDF'leri 7.635 seviyesindeydi.

Çin ve dünya piyasaları için "devrim" olarak adlandırılabilecek bu karar işin henüz başlangıcı. Bundan sonra revalüasyonun devam edeceği beklentisi güçlü ve bu beklentiyle spekülatif ataklar da olabilecektir. Hâlâ daha kontrollü sosyalist rejimde bu tarz ataklar daha uzun vadeli olacaktır. Zira Çin'in 600 milyar doların üzerindeki rezervleri bu tarz
atakları etkisiz kılacaktır.

Diğer yandan parasını sadece dolara bağlamaktan vazgeçen ve ticaret ortaklarının paraları cinsinden (detayları açıklanmayan) bir sepet bazında izleyecek olan Çin'in rezervlerini de çeşitlendirme yönüne gidebileceği, Amerikan tahvilleri dışında başta euro ve yen olmak üzere diğer para cinsinden bonolara da yönelebileceği konuşuluyor.

Böylesi bir değişimin euroya talep getireceğini düşünenler yüzünden karar sonrasında euro 1.2255'e kadar yükseldi ancak tüm bunların zaman alacağının anlaşılmasıyla parite yeniden geriledi.

Çin'in kontrollü esnek kur politikası kısa vadede Amerika'nın "çifte açıklarının" kapanmasına fayda sağlamayacaktır. Bu karar Çin'e gümrük vergisi koymayı tartışan Amerikan Kongresi'nin baskılarını bir süre için erteleyecektir. Diğer yandan uzun vadede ise özellikle iki ülke arasındaki kabul edilebilir bir dengenin kurulmasına yardımcı olacaktır.

Benzer şekilde bu karar özellikle Türk tekstilcileri için de iyi bir haber. Hemen olmasa da zaman içinde parası daha değerli hale gelen Çin'den Türk tekstiline doğru bir kayış olabilecektir.

Türk tekstilcilerinin bundan böyle yuan kurlarını da izlemeleri gerekecek.