Geri Dön
GündemOruç tutamayanlar için 2022 fitre ne kadar? 2022 fitre hesaplama nasıl yapılır?

Oruç tutamayanlar için 2022 fitre ne kadar? 2022 fitre hesaplama nasıl yapılır?

Ramazan ayının başlamasıyla birlikte Diyanet tarafından her yıl belirlenen fitre miktarı da merak konusu oldu. Diyanet İşleri Başkanı Erbaş, katıldığı bir televizyon programında 2022 fitre konusuna açıkladı. Çeşitli sebeplerle orucunu tutamayanların verdiği fitrenin günlük ne kadar olduğu araştırılıyor. Peki, Oruç tutamayanlar için 2022 fitre ne kadar? 2022 fitre hesaplama nasıl yapılır? Fitre kimlere verilir? Kardeşe fitre verilir mi? Kimler fitre verir? İşte 2022 fitre miktarı ve merak edilenler…

Oruç tutamayanlar için 2022 fitre ne kadar? 2022 fitre hesaplama nasıl yapılır?

11 Ayın Sultanı Ramazan ayının başlamasıyla birlikte, binlerce kişi Diyanet tarafından belirlenen 2022 yılı fitre miktarını merak ediyor. Diyanet İşleri Başkanı Prof. Dr. Ali Erbaş, 2022 fitre miktarı ile ilgili merak edilenleri katıldığı bir televizyon programında anlattı. Erbaş, “İftar sofraları mütevazi olmalı. Fakir, yoksul, garip gureba insanlarımızla beraber eğer iftarı yapabiliyor isek makbul iftar budur. Ramazan ayı aynı zamanda fakir fukaranın, garip gurebanın görüp gözetilmesi gereken önemli bir aydır ve bizi uyarır” ifadelerini kullandı. Başkan Erbaş, fitreyle ilgili olarak Din İşleri Yüksek Kurulunun belirlediği miktarın asgari miktar olduğunun altını çizdi. Peki, oruç tutamayanlar için 2022 fitre ne kadar? 2022 fitre hesaplama nasıl yapılır? Fitre kimlere verilir? Kardeşe fitre verilir mi? Kimler fitre verir? İşte 2022 fitre miktarı ve merak edilenler…

Diyanet İşleri Başkanı Ali Erbaş, Serdar Tuncer’in sunuculuğunu yaptığı TRT 1’de yayımlanan “Ramazan Sevinci” programının konuğu oldu. Erbaş, her Ramazan ayında merak konusu olan fitre miktarı ile ilgili konuştu.

ORUÇ TUTAMAYANLAR İÇİN 2022 FİTRE NE KADAR?

Sahur ve iftar sofralarında aile fertlerinin bir araya gelmesinin aile birliğine katkı sağladığını dile getiren Başkan Erbaş, "İftar sofraları mütevazi olmalı. Fakir, yoksul, garip gureba insanlarımızla beraber eğer iftarı yapabiliyor isek makbul iftar budur. Ramazan ayı aynı zamanda fakir fukaranın, garip gurebanın görüp gözetilmesi gereken önemli bir aydır ve bizi uyarır" ifadelerini kullandı.

Başkan Erbaş, fitreyle ilgili olarak Din İşleri Yüksek Kurulu'nun belirlediği miktarın asgari miktar olduğunun altını çizerek, "Herkes kendi imkanına göre fitresini belirleyebilir. Ama asgari bu sene 40 lira olarak belirledik. 40 liranın altına düşmemesi lazım. Dolayısıyla üst sınırı yok. Varlıklı insanlarımız, zengin insanlarımız ne kadar çok verebilirse o kadar çok sevap alacaklardır" şeklinde konuştu.

2022 FİTRE MİKTARI NE KADAR?

Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu tarafından 2022 yılı fitre miktarı en az 40 TL olarak belirlendi. Bu tutar en alt tutar olmakla birlikte kişi bu rakamın üzerinde bir rakamı da verebilmektedir.

FITIR SADAKASI NEDİR VE NE ZAMAN VERİLİR?

Halk arasında fitre diye bilinen fıtır sadakası (sadaka-i fıtır); insan olarak yaratılmanın ve Ramazan orucunu tutup bayrama ulaşmanın bir şükrü olarak; dinen zengin olup Ramazan ayının sonuna yetişen müslümanın, belirli kimselere vermesi vacip olan bir sadakadır (Nevevî, el-Mecmû’, VI, 103-105). Vacip oluşu, sünnetle sabittir (Buhârî, Zekât, 70-78; Müslim, Zekât, 12-16; Ebû Dâvûd, Zekât, 18; İbn Mâce, Zekât, 21).

Kişi, kendisinin ve küçük çocuklarının fitrelerini vermekle yükümlüdür. Hz. Peygamber, köle-hür, büyük-küçük, kadın-erkek her müslümana fitrenin gerektiğini ifade etmiştir (Ebû Dâvûd, Zekât, 20).

Fıtır sadakasının vacip olma zamanı Ramazan bayramının birinci günü olmakla birlikte, bayramdan önce de verilebilir. Hatta bu daha faziletlidir. Bununla birlikte, bayram günü veya daha sonra da verilebilir. Ancak, bayram namazından önce verilmesi müstehap kabul edilmiştir.

Şâfiî mezhebinde ise; fitreyi, meşru bir mazeret bulunmadıkça bayramın birinci gününün gün batımından sonraya bırakmak haramdır. Fitreyi Ramazan’ın ilk günlerinde vermek de caizdir (Nevevî, el-Mecmû’, VI, 128).

Fitrenin hedefi, bir fakirin içinde yaşadığı toplumun hayat standardına göre bir günlük yiyeceğinin karşılanması, böylece bayram sevincine iştirak etmesine katkıda bulunmaktır.

Günümüzde fıtır sadakası miktarının belirlenmesinde, kişinin bir günlük (iki öğün) normal gıda ihtiyacını karşılayacak miktarın ölçü alınması daha uygundur. Kişi dinen zengin sayılanlara, usûlüne (anne, baba, dedeler ve nineler), fürûuna (çocuk ve torunlar) ve eşine fıtır sadakası veremez. Fitreler bir fakire verilebileceği gibi, birkaç fakire de dağıtılabilir. (Merğînânî, el-Hidâye, II, 224). Ancak bir kişiye verilen miktar bir fitreden az olmamalıdır.

FİTRE KİMLERE VERİLİR?

Fıtır sadakası, kişinin bakmakla yükümlü olmadığı yoksul müslümanlara verilir. Fıtır sadakası ve oruç fidyesini vermek durumunda olan kimsenin bunlardan doğrudan ya da dolaylı olarak yararlanmaması esastır. Zekât için de aynı kural geçerlidir. Bu sebeple bir kimse zekâtını, fıtır sadakasını ve fidyesini kendi usûl ve fürûuna veremez. (Usûl, bir kimsenin anası, babası, dede ve nineleri; fürûu ise; çocukları, torunları ve onların çocuklarıdır.)

Ayrıca eşler de birbirlerine zekât, fitre ve fidye veremez.

a) Ana, baba, büyük ana ve büyük babalara,

b) Oğul, oğlun çocukları, kız, kızın çocukları ve bunlardan doğan çocuklara,

c) Eşine,

d) Zengine yani aslî ihtiyaçları dışında nisap miktarı mala sahip olan kişiye,

e) Babası zengin olan ergen olmamış çocuğa (Merğinânî, el-Hidâye, II, 223-228).

Şâfiîlere ve Ebu Yusuf’a göre fitre, Müslüman olmayana da verilemez (Mâverdî, el-Hâvî, III, 387; X, 519; Merğinânî, el-Hidâye, II, 223).

Bunların dışındaki kardeş, teyze, dayı, amca, hala ve onların çocukları, gelin, damat, kayınpeder ve kayınvalide gibi akrabalar zengin değillerse kendilerine zekât, fitre ve fidye verilebilir (Zeylaî, Tebyîn, I, 301).

KİMLER FITIR SADAKASI VERMEKLE YÜKÜMLÜDÜR?

Ramazan bayramına kavuşan, temel ihtiyaçlarının ve bir yıllık borçlarının dışında nisap miktarı (80.18 gr. altın veya bu değerde) mala sahip olan müslümanlar kendileri ve velayetleri altındaki kişiler için fıtır sadakası vermekle yükümlüdürler (Kâsânî, Bedâî’, II, 70, 72).

Ancak fıtır sadakası ile yükümlü olmak için bulunması gereken nisap miktarı malın, “artıcı” özellikte olması ve üzerinden “bir kameri yıl” geçmiş olması gerekmez.

Kişi kendisinin ve ergenlik çağına ulaşmamış çocuklarının fitresini vermekle yükümlüdür (Kâsânî, Bedâî’, II, 70). Buna karşılık kişininana-babası, büyük çocukları, karısı, kardeşleri ve diğer yakınları için fitre ödeme zorunluluğu yoktur. (Kâsânî, Bedâî’, II, 70, 72). Fakat vekâletleri olmadığı hâlde bu kişiler için ödeme yapsa geçerli olur.

Şâfiî mezhebine göre ise fıtır sadakası vermek “farz”dır ve bununla yükümlü olmak için nisap miktarı mala sahip olmak şart değildir (Şirbînî, Muğni’l-muhtâc, I, 594). Buna göre temel ihtiyaçlarının yanı sıra bayram günü ve gecesine yetecek kadar azığa sahip zengin-fakir her müslüman fitre ile yükümlüdür (Şirbînî, Muğni’l-muhtâc, I, 594). Ayrıca varlıklı kimsenin müslüman olan eşi, çocukları, ana-babası ve diğer yakınları için de sadaka-i fıtır vermesi gerekir. (Şirbînî, Muğni’l-muhtâc, I, 595; İbn Rüşd, Bidâye, I, 279-280).

YURT DIŞINDA YAŞAYAN KİŞİ, FITIR SADAKASINI NEYE GÖRE VERİR?

Ülke ve bölgelere göre geçim standartları farklı olduğundan, sadaka-i fıtır mükellefi, kendi bulunduğu yere göre tespit edilen miktarda sadaka-i fıtır vermelidir (İbn Âbidîn, Reddü’l-muhtâr, III, 319-322).

Ancak sürekli olarak yurt dışında yaşadığı halde sadaka-i fıtrın ödeneceği zaman Türkiye’de bulunan kimse, Türkiye’nin şartlarına göre sadaka-i fıtrını verir.

FITIR SADAKASI NASIL VERİLİR?

Fıtır sadakası,

buğday, arpa, hurma veya üzüm olarak verilebileceği gibi, bunların değeri para olarak da verilebilir. Ancak fakirin yararına olanı tercih etmek daha uygundur (İbn Âbidîn, Reddü’l-muhtâr, III, 321, 322).