Haberin Devamı

Ulaştırma Bakanı'nın "15 ayda hayata geçirdikleri için gurur duyduğu" hızlandırılmış tren projesi dünya standartlarına uymuyor. Şebekede döşeli rayların yüzde 38.8'i ağırlık, yüzde 38.1'i de yaş standardına uygun değil.. Mevcut şebekenin yüzde 25'inde de eğim standardı tutmuyor. Kaza riskinin yoğun olduğu Standard dışı kurblar (viraj) ise şebekenin yüzde 18.2'sini oluşturuyor.

Sürekli zarar eden TCDD, demiryolu şebekesinin iyileştirilmesi için gerekli ödeneği Ulaştırma Bakanlığı'ndan tahsil edemezken, kurumun bakanlıktan 2003 itibariyle 611.8 trilyon yol bakım alacağı bulunuyor. Bozulan, 30 yaşın üzerinde yaşlı rayların değiştirilmesi için yılda 60 bin ton ray ithal edilmesi gerekirken, 1998'den bu yana Türkiye ray ithalatı yapmıyor. Personel yetersizliği nedeniyle tren seferleri dahi iptal edilmek zorunda kalırken, TCDD makinist, makinist şefi, tren şefi ihtiyacını güvenlik görevlilerini bu görevlere getirerek kapatmaya çalışıyor.

Raylar çok yaşlı
* Demiryolu şebekesinde toplam anahattı oluşturan yol uzunluğunun yüzde 18.2'si, yarı çapı 200-500 metre olan standart dışı kurblardan (viraj) oluşuyor. (Standart dışı virajlar tren hızının düşmesi, ray ve teker aşınmasının artması, raydan çıkma riskinin yükselmesi gibi büyük olumsuzluklara neden oluyor)

* Demiryolu güvenliği açısında yolun eğim standardınının da binde 10'dan daha düşük olması gerekiyor. Türkiye'deki mevcut şebekede eğimi binde 10'dan yukarı olan kesimin toplam içindeki payı yüzde 25'i oluşturuyor.

* Standart ray ağırlığı 49,050 kg/m. Türkiye bu standarttaki ray uzunluğu 5 bin 442 kilometre yani toplam şebekenin 62.8'ini oluşturuyor.

* Demiryolu güvenliği açısından 30 yaşın üzerindeki rayların yenilenmesi gerekiyor. 2002 yılı itibariyle 30 yaşından fazla olan raylar, toplam döşenmiş rayların yüzde 23.6'sını yani 2 bin 43 kilometresini oluşturuyor.

Bu kadar dar olmaz
Kazaların en çok meydana geldiği yerler genellikle virajlar. Demiryolu literatüründe buna kurp deniliyor. Almanya'da virajların yarı çapı 7 bin, Fransa ve Japonya'da da 4 bin metre... Dünya ortalaması ise 1500 metre... Oysa kazanın meydana geldiği virajın yarı çapı 345 metre...

Yük treni geçmemeli
Fransa, Almanya ve Japonya'da hızlı trenin geçtiği raylar üzerinden diğer trenler mümkün oldukça geçirilmiyor. Fakat Türkiye'de buna pek de dikkat edilmedi. Birleşik Taşımacılık Çalışanları Sendikası Genel Başkanı Fehmi Kütan'ın verdiği bilgelere göre, TCDD yönetimi bir 1.5 önce yüz yıllık yüksek hıza uygun hale getirebilmek için deverleri (Virajlarda paralel giden iki ray arasındaki kot farkı) yükseltti. Ancak bu yüksek hıza uygun bu deverlerden yük trenleri de geçti ve raylar deforme oldu. Ray mantarları aşındı.