SORU: Akşemseddin’in Makamat-ı Evliya adlı kitabının çevirisinin yapıldığını duydum. Süleymaniye Kütüphanesi’nde bulamadım. Bu eseri nasıl temin edebileceğim bir yer var mı? (Burcu Bildirik)

CEVAP: Söz konusu eser, Süleymaniye Kütüphanesi’nde yazma olarak mevcuttur. Osmanlıca’dır. Özeti şudur: Akşemseddin’e göre veliler hiyerarşisi: Bu münasebetle burada, Fatih Sultan Mehmet Han’ın hocası olup İstanbul’un fethinde büyük katkısı bulunan Akşemseddin unvanıyla maruf Muhammed ibn Hamza’nın, veliler hiyerarşisini anlatan Makamat-ı Evliya adlı eserinden söz etmek isterim. Akşemseddin Hazretleri, anılan Türkçe eserinde özetle diyor ki: Bir gün ilimle uğraşırken uyku bastırdı, gözlerime gaflet uykusunun düşmesine üzüldüm, “Ya Rabbi, bu gaflet uykusu neden gözlerimi aldı?” deyip ağladım. Tam bu sırada Hz. Peygamber, birkaç veliyle birlikte geldi. Bana, “Ey Hamza oğlu Muhammed, âşıksan sevgiline kavuş. Senin gözlerinden akan yaşı biz Allah Taala’ya sunduk. Bundan böyle seni beraat ettirdik (suçlarından kurtardık)” dedi.

‘Bir harf fazla yazmadım’

Yanında bulunan veliler, mahcup bir vaziyette dururken içlerinden uzun boylu birisi, “Ey Allah’ın Elçisi, Hamza oğlu Muhammed’e velilerin makamlarını gösteriniz” dedi. Allah’ın Elçisi, elini başımın üstüne koyar koymaz gözlerimden perdeler kalktı. Bu kitap içinde anlattığım makamları gördüm, hayran oldum, Peygamber Aleyhisselam’ın ayağına düştüm. Peygamber Aleyhisselam üç kez, “Beni sıkıntıya sokma” diyerek eliyle başımı kaldırdı. O olaydan sonra hayli zaman kalp gözüm açık olarak dolaştım. Sonra normal akıl düzeyine geldim, bu kitabı yazdım. Burada yazdıklarımın tamamı, Levh-i Mahfuz’da gördüklerimdir. Gördüklerimden bir harf dahi fazla yazmış değilim. Hatta gördüklerimin tamamını dahi yazmadım. Ancak binde birini yazabildim. Çünkü Peygamber Aleyhisselam bana öyle makamlar gösterdi ki onları sözle anlatmak mümkün değildir. On sekiz bölüm üzere düzenlediğim bu kitaba “Makamat-ı Evliya: Velilerin Makamları” adını verdim.