DÜNDEN DEVAM
İnsan iyi bir iş yapmak isterse Allah onu yapma gücünü kendisinde yaratır. Kötü bir iş yapmak isterse Allah onu da yapma gücünü kendisinde yaratır. Fakat Allah, kötünün yapılmasından razı olmaz. Seçimi yapan insan, yaptıklarından sorumludur. Çünkü o işi yapmayı seçmiş, Allah da onun seçimine göre kendisine yapma gücü vermiştir. Şayet bu gücü vermese, hareketleri kendi isteğiyle değil, zorunlu olur ve insan mükellef olmaktan çıkar. Oysa kişi seçme yeteneğinden ötürü akıllı, değerli, mükellef bir varlıktır. İnsanın eylemlerini Allah’ın yaratması, bu eylemlerin önceden yaratılmış olduğu anlamına gelmez. Eylemler, insan onları yaparken yaratılmaktadır. Bizim ölçümüze göre bu böyledir. Zamanlı varlıklar olan yaratıklara göre, hayatımız boyunca yapacağımız işleri Allah en ince ayrıntısına kadar bilir. Çünkü işlerin öncelik ve sonralığı bize göredir. Biz zamanlı olduğumuz için işleri zaman içinde değerlendirir ve onlara önce, şimdi, gelecek hükümlerini veririz.

Seçimimizden sorumluyuz

Allah zaman üstüdür. Zamanı O yaratmıştır. O, her şeyi bütün olarak ve ayrıntılarıyla bilir. Bir milyon yıl önceki işleri bilmesiyle şimdi veya bir milyon yıl sonra olacak işleri bilmesi arasında fark yoktur. Zamanı yaratan Allah, tüm zamanlarda olacak olayları bilir. O’nun bilmesi, bizim bir işi şöyle veya böyle yapmak zorunda olmamızı gerektirmez. Çünkü O, bunları bizim, irademizle nasıl seçeceğimizi bilir. Biz, seçimimizden ötürü sorumluyuz. Özetle: Eylemlerimizi biz seçeriz, Allah yaratır. Zaten Allah’ın yaratma dairesi içinde bulunan insanın, eylemlerinin o daire dışına çıkması mümkün değildir. Şimdi kaderin değişip değişmeyeceği sorunuza gelebiliriz: Allah’ın kesin takdir ve planı değişmez. Çünkü bunlar Allah’ın programıdır. O genel program değişmez. Ama insanın iradesine göre şekillenen kader olayları kesin ilahi program değil, insanın cüzi iradesine göre yaratılan olaylardır. Kaderin bazı yönlerinin değişeceği hakkındaki rivayetler işte bu cüzi iradeye bağlı kader hakkındadır.
DEVAM EDECEK