Soru: Kur'an'da bahsedilen cariye ne anlama geliyor?

Cevap: Kur'ân geldiği zaman dünyada köle ve cariye yaygın bir gelenekti. İslâm bunun kaldırılmasını hedef göstermiş ise de şartlar oluşmadığı için kesin biçimde kaldırmamıştır. Cariye, sahibinin mülküdür. Sadece sahibi onunla cinsel ilişkide bulunabilir. Yani cariyenin sahibi, onun bir çeşit kocası sayılır. Bu da iyidir. Çünkü cariye de insandır, onun da doğal ihtiyaçları vardır.

Efendisiyle de böyle bir ilişkisi olmazsa psikolojik sorunlar yaşayabilir. Ama cariye hizmetçi gibi değildir, insan hizmetçisiyle nikâhsız ilişki kuramaz. Bu zina olur. Kur'ân'a göre erkek, eşler arasında adaleti gözeteceğinden eminse, 4 kadınla evlenebilir. Ancak bu hüküm, Kur'ân'ın getirdiği yeni bir hüküm değil, tüm toplumlarda uygulanan bir hükümdür. Yahudilikte de Hıristiyanlıkta da erkeğin alacağı kadın sayısı sınırlandırılmamıştır.

Araplar da İslam'dan önce istedikleri kadar kadınla evlenebilirlerdi. İslam poligami denilen bu uygulamayı sınırlayıp dörde indirmiş, bunu da eşler arasında adalet şartına bağlamıştır ve tek kadınla evlenmenin, adalete, barış ve huzura daha uygun olduğunu vurgulamıştır. Ama bazı zorunlu durumlar için birden fazla eşle evlenme yolunu tamamen de kapatmamıştır. Mesela kadın kısır olabilir, sari hastalığa yakalanmış olabilir, yatalak olabilir.

Kadın da belki kocasının hizmetinin görülmesi, ihtiyaçlarının karşılanması için evlenmesine razı olabilir. Kur'ân'ın hükmü budur. Biz Kur'ân'ın hükmünü açıklarız. Ama kimseye de durup dururken eşlerin sayısını çoğaltmayı öğütlemeyiz. Çünkü bu zamanda hayat şartları zor. Toplumsal yapı da bunu kabul etmez. Evlenmek şart değil, ruhsattır. Dileyen hiç evlenmez, kendisini bilimsel çalışmaya verir.

Şarkı söylemek haram değil
Soru: Hocam, 22 yaşında bir askerim ve aynı zamanda da müzisyenim. Düğün salonlarında saz çalıyorum. Şu sözü duyduktan sonra müzikten soğudum: "Şarkı söylemek (teganni), müzik aletleri çalmak günahtır." Ben, hem beş vakit namaz kılmak hem de müziğe devam etmek istiyorum. Böyle yapsam günah olur mu?

Cevap: Teganni niçin haram olsun. Peygamberimiz şarkı türkü dinlemiş, düğünlere şarkıcı, çalgıcı gönderilmesini emretmiş, tef çalıp şarkı söyleyenleri sevdiğini belirtmiştir. Sefere çıktıklarında develeri coşturmak için beraberinde türkücü götürürlermiş. Koskoca İmam Gazâlî, Hz. Davud'un müzikle okuduğu teşbihe katılmış. Gazâlî, dağların, taşların, kuşların, develerin etkilendiği müziği haram sayanların, develerden de kaba, duyarsız kimseler olduğunu belirtiyor. Namazınızı muntazam kılınız, müzik sanatınızı da icra ediniz. Ancak içki içmeyiniz, Kur'ân'ın yasakladığı şeyleri yapmayınız. Bedîi zevke hitabeden güzel sanatlar asla haram değildir. Kimse kendi kendine haramlar koyup güzel dinimizi daraltamaz.